«Δημήτρης Χατζής, Ανολοκλήρωτη θητεία»: Εκδήλωση με αφορμή δύο βιβλία από τις εκδόσεις του Πανεπιστημίου Πατρών

Την Τρίτη 16 Ιουνίου, στις 19:30, οι εκδόσεις Πανεπιστημίου Πατρών διοργανώνουν εκδήλωση για τον Δημήτρη Χατζή, με αφορμή την κυκλοφορία δύο πρόσφατων βιβλίων τους για τη ζωή και το έργο του.
Επιμέλεια: Book Press
Την Τρίτη 16 Ιουνίου 2026, στις 19:30, οι εκδόσεις Πανεπιστημίου Πατρών διοργανώνουν εκδήλωση για τον Δημήτρη Χατζή, με αφορμή την κυκλοφορία των βιβλίων Λόγος ανυπεράσπιστος. 25 επιστολές του Δημήτρη Χατζή στη Λεία Χατζοπούλου-Καραβία & 1 μελέτη για το έργο του (2024) και Ανολοκλήρωτη θητεία. Η διδασκαλία του Δημήτρη Χατζή στο Πανεπιστήμιο Πατρών (1975-1976) (2026).
Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στο Βιβλιοπωλείο Πολύεδρο (Κανακάρη 147, Πάτρα).
Για τον Δημήτρη Χατζή θα μιλήσουν οι:
Πάνος Αλεξόπουλος, καθηγητής Ψυχιατρικής, Ψυχογηριατρικής και Υγείας του Εγκεφάλου στο Πανεπιστήμιο Πατρών
Κατερίνα Κωστίου, καθηγήτρια Βυζαντινής και Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Πατρών
Μελίνα Μερκούρη, ψυχίατρος της Πανεπιστημιακής Ψυχιατρικής Κλινικής Πατρών
Συντονιστής: Γιάννης Παπαθεοδώρου, καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Πατρών
Λίγα λόγια για το Λόγος ανυπεράσπιστος
Η παρούσα έκδοση είναι καρπός πολλαπλών συναντήσεων. Η αφετηρία της βρίσκεται στις επιστολές του Δημήτρη Χατζή προς τη Λεία Χατζοπούλου-Καραβία τα χρόνια της εξορίας του στη Βουδαπέστη. Η αλληλογραφία τους ξεκίνησε το 1963 και τελείωσε με τον επαναπατρισμό του Χατζή το 1975. Οι είκοσι πέντε αυτές επιστολές περιλαμβάνονται στο αρχείο της Χατζοπούλου-Καραβία το οποίο απόκειται στο Εργαστήριο Αρχειακών Τεκμηρίων-Τύπου [ΕΑΤΤ) του Τμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών.
Τεκμήριο της φιλίας του Χατζή με τη Χατζοπούλου-Καραβία, οι επιστολές εκδίδονται εδώ μεταγραμμένες και σχολιασμένες. Καθώς το μόνο έργο του Χατζή για το οποίο γίνεται λόγος στις επιστολές του είναι οι Ανυπεράσπιστοι, στη διάρκεια επεξεργασίας των επιστολών γεννήθηκε μια μελέτη για δύο εμβληματικά διηγήματα αυτής της συλλογής, θεμελιωμένη στην επισήμανση του ίδιου του Χατζή πως ο καβαφικός ρεαλισμός υπήρξε καταλύτης της ποιητικής του. Η επιθυμία έκδοσης αυτού του βιβλίου συνάντησε τη βούληση του πρύτανη του Πανεπιστημίου Πατρών, καθηγητή κ. Χρήστου Μπούρα, να τιμήσει την επέτειο των εξήντα χρόνων από την ίδρυση του Πανεπιστημίου Πατρών, όπου είχε κληθεί να διδάξει ο Χατζής αμέσως μετά τον επαναπατρισμό του, το 1975. Σ΄ αυτό το πλαίσιο η έκδοση του παρόντος τόμου, καθώς και του τόμου με τίτλο Ανολοκλήρωτη θητεία, που θα ακολουθήσει, εντάχθηκε στις Εκδόσεις του Πανεπιστημίου Πατρών.
Λίγα λόγια για την Ανολοκλήρωτη θητεία
Δεκέμβριος του 1975. Μέσα στο πανηγυρικό κλίμα του εκδημοκρατισμού, το Πανεπιστήμιο Πατρών και συγκεκριμένα η Σχολή Μηχανολόγων καλεί τον Δημήτρη Χατζή να διδάξει Νεοελληνική Λογοτεχνία. Μετά από τόσα χρόνια πολιτικής προσφυγιάς, ο Χατζής αποδέχεται την πρόσκληση και ξεκινά να διδάσκει με το πάθος του επαναπατρισμένου αλλά και τη χαρά του δασκάλου, που θέλει να μοιραστεί τις γνώσεις του για τον Νέο Ελληνισμό.
«Είμαι τόσο Έλληνας υπήκοος όσο είναι οι συντάκτες των εφημερίδων» απαντά ο Χατζής. «Σήμερα για μας τους φοιτητές της Πάτρας ο Χατζής αποτελεί εκείνο τον δάσκαλο που δίνει μια διαφορετική ποιότητα στη μόρφωσή μας» λένε οι φοιτητές και οι φοιτήτριες.
Οι εφημερίδες της εποχής κάνουν λόγο για «απροσδόκητη συρροή φοιτητικού ακροατηρίου». Τον Φεβρουάριο του 1976, ωστόσο, αρχίζουν από τον συντηρητικό Τύπο οι πρώτες δημοσιογραφικές επιθέσεις σχετικά με τη νομιμότητα του διορισμού του, το ιδεολογικό περιεχόμενο της διδασκαλίας του αλλά και την ελληνική ταυτότητά του. «Είμαι τόσο Έλληνας υπήκοος όσο είναι οι συντάκτες των εφημερίδων» απαντά ο Χατζής. «Σήμερα για μας τους φοιτητές της Πάτρας ο Χατζής αποτελεί εκείνο τον δάσκαλο που δίνει μια διαφορετική ποιότητα στη μόρφωσή μας» λένε οι φοιτητές και οι φοιτήτριες. Μέσα σε ένα εκρηκτικό ακαδημαϊκό και πολιτικό κλίμα, ο Υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων Γ. Ράλλης αποφασίζει τη διακοπή των μαθημάτων, επικαλούμενος τον Ν. 1811/1951, δηλαδή τη μη εκπλήρωση της στρατιωτικής θητείας του Χατζή. Τα μαθήματα σταματούν τον Ιούνιο 1976. Το φάντασμα του Εμφυλίου Πολέμου εμφανίζεται ξανά στη σκηνή της Μεταπολίτευσης.
Σε αυτό το βιβλίο παρουσιάζονται ανέκδοτα έως τώρα διοικητικά έγγραφα από το αρχείο του Πανεπιστημίου Πατρών, μαρτυρίες και αποκόμματα από τον Τύπο. Αναδημοσιεύεται επίσης το εναρκτήριο μάθημα του Δημήτρη Χατζή. Πενήντα χρόνια μετά την απόλυσή του, τα τεκμήρια της «ανολοκλήρωτης θητείας» του Χατζή φωτίζουν, με τον δικό τους ιδιαίτερο τρόπο, την ιστορία του Πανεπιστημίου Πατρών, τα φοιτητικά κινήματα της πόλης αλλά και τις αντιφατικές απαρχές της Τρίτης Ελληνικής Δημοκρατίας.


Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου