Πέμπτη, Απριλίου 23, 2026

Στέφανος Ληναίος: «Δεν θέλω να διορθώσω τον κόσμο. Απλώς από μικρός έμαθα από την οικογένειά μου ότι πρέπει στη ζωή κανείς να είναι ωφέλιμος. Και ως άνθρωπος και ως επαγγελματίας»

πέθανε-ο-στέφανος-ληναίος-564187828Ο Στέφανος Ληναίος το 1986 στη σκηνή του θεάτρου Αλφα, στο έργο «Νατάσα» 

Πέθανε ο Στέφανος Ληναίος

Ο ηθοποιός και σκηνοθέτης Στέφανος Ληναίος πέθανε σε ηλικία 98 ετών.

Γιούλη Επτακοίλη

Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ
kathimerini.gr 
 
«Δεν θέλω να διορθώσω τον κόσμο. Απλώς από μικρός έμαθα από την οικογένειά μου ότι πρέπει στη ζωή κανείς να είναι ωφέλιμος. Και ως άνθρωπος και ως επαγγελματίας», έλεγε πριν από χρόνια σε μια συνέντευξή του στην «Κ». Τον είχαμε συναντήσει στο Θέατρο «Αλφα» όπου μας είχε υποδεχθεί μαζί με την Ελλη Φωτίου, ζευγάρι στη ζωή και στο θέατρο για πολλές δεκαετίες. Ο Στέφανος Ληναίος έφυγε από τη ζωή στα 98 του χρόνια, το Σάββατο 18 Απριλίου. Υπήρξε ωφέλιμος στη ζωή, ωφέλιμος στην τέχνη, ωφέλιμος στην κοινωνία. Ανθρωπος με ασίγαστο πάθος και πνευματικά ακμαίος μέχρι το τέλος, με αυτήν τη μοναδική αίσθηση του χρέους, που του υπαγόρευε να προσφέρει διαρκώς ό,τι καλύτερο μπορούσε, να παίρνει θέση, ανεξάρτητα από το κόστος. Ανεπιτήδευτος, απλός, δίκαιος, αληθινός, λάτρης του θεάτρου, αφοσιωμένος στην τέχνη, γνήσιος αγωνιστής.

Ο Στέφανος Ληναίος, (Μυτιληναίος Διονύσιος του Γεωργίου και της Κυριακής) γεννήθηκε στη Μεσσήνη το 1928, τελείωσε στην Αθήνα τη «Σχολή Θεάτρου» του Σωκράτη Καραντινού και τον Μορφωτικό Σύλλογο Αθήναιον, φοίτησε έναν χρόνο στο Πάντειο και στη Δραματική Σχολή RADA, στο Λονδίνο. Ηταν από τους πρώτους εκφωνητές ειδήσεων του ΕΙΡ στα στούντιο του Ζαππείου. Ανέβηκε πρώτη φορά στη σκηνή στο Θέατρο «Κοτοπούλη» το 1954 και από τότε μέχρι το 1967 έπαιξε σε όλα, σχεδόν, τα αθηναϊκά θέατρα. Υπήρξε ιδρυτικό στέλεχος της πρωτοποριακής κίνησης «Δωδέκατη Αυλαία» και του πρώτου Εταιρικού Θιάσου του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών (ΣΕΗ) «Αρμα Θεάτρου» και γενικός γραμματέας του ΣΕΗ (1965-1967), που διαλύθηκε από τη δικτατορία.

Την περίοδο 1967-1970 ήταν αυτοεξόριστος στο Λονδίνο, υπήρξε εκπρόσωπος του εργατικού ΠΑΜ στην Ευρώπη και μέλος του αντιδικτατορικού αγώνα. Εργάστηκε στο ελληνικό παράρτημα του BBC και στις ελληνικές εκπομπές της Deutsche Welle για τους ραδιοσταθμούς της Κολωνίας, του Καναδά, του Μονάχου και της Κύπρου, από το 1967 μέχρι το 1970. Μαζί με Ελληνες και Αγγλους ηθοποιούς δημιούργησαν μια καλλιτεχνική ομάδα που παρουσίασε στα περισσότερα πανεπιστήμια της Αγγλίας ένα πρόγραμμα με πολιτικά και λογοτεχνικά κείμενα κατά της δικτατορίας. 

Το 1970, επιστρέφοντας στην Ελλάδα, δημιούργησε με τη σύζυγό του, Ελλη Φωτίου, το «Σύγχρονο Ελληνικό Θέατρο» και παρουσίασαν, στο Θέατρο «Αλφα», περισσότερα από 40 ελληνικά και ξένα θεατρικά έργα, τα οποία σκηνοθέτησε ο ίδιος.

Πέθανε ο Στέφανος Ληναίος-1
Στέφανος και Ελλη, 1965.

Μεγάλες του επιτυχίες στο θέατρο ήταν τα έργα «Καληνύχτα Μαργαρίτα», «Δεν Πληρώνω Δεν Πληρώνω», «Τυχαίο Ατύχημα», «Εμποροι της Δόξας», «Κλειδοκράτορες», «Διάσημος 702», «Παράσιτα», ενώ στην επιλεκτική παρουσία του στον κινηματογράφο άφησε το αποτύπωμά του στις ταινίες «Μιας Πεντάρας Νιάτα», «Η Κόμισσα της Φάμπρικας», «Αγάπη και Θύελλα» κ.ά.

Πέθανε ο Στέφανος Ληναίος-2


Με την Ελλη Φωτίου, σύντροφό του επί 67 χρόνια, τον Νοέμβριο του 2024.

Η ιδιαίτερη σχέση με τον Ντάριο Φο

Από την πρώτη στιγμή τον ενέπνευσε το έργο του Ντάριο Φο. Το πρώτο έργο του που παρουσίασε με την Ελλη Φωτίου στο Θέατρο «Αλφα» ήταν το «Τυχαίο Ατύχημα». «Θαυμάζω τον Ντάριο Φο, γιατί θα ήθελα να είμαι σαν κι αυτόν αλλά δεν θα μπορούσα ποτέ, γιατί εγώ είμαι απλώς ένας ηθοποιός», έλεγε.

Πέθανε ο Στέφανος Ληναίος-3[......................]

«Εκείνος είναι κλόουν, χορεύει, μιμείται, ζωγραφίζει, γράφει μουσική, είναι μαχόμενος πνευματικός άνθρωπος, είναι σπουδαίος καλλιτέχνης. Πάντα μας παρότρυνε να παίζουμε τα έργα του με απόλυτη ελευθερία να προσθέτουμε και να αφαιρούμε, αρκεί να μη μειώνουμε την ουσία του έργου. Επίσης, μας παρότρυνε να αφήνουμε τον κόσμο να συμμετέχει ακόμη και να σταματάμε την παράσταση για να συνομιλήσουμε με το κοινό».


*********************** 

ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΣΤΟ ΜΙΚΡΟΦΩΝΟ 

Tρεις εν κλειστώ'' ή ''H κυρία δεν πενθεί'' του Kώστα Mουρσελά (1964)

Όπως συμβαίνει με τους περισσότερους συγγραφείς της γενιάς του, ο Κώστας Μουρσελάς κατάγεται πνευματικά από τον κόσμο της Κατοχής, του Εμφυλίου και των πρώτων μετεμφυλιακών χρόνων. Εποχή ηρωισμού και αδελφοκτονίας, μα πάνω απ' όλα εποχή χαμένων ευκαιριών και ματαιωμένων ελπίδων. Το έργο του Μουρσελά γράφεται μέσα σε αυτά τα κενά, για να τα καταγγείλει, ίσως και για να τα εξαλείψει. Υπάρχει μια κρυφή ελπίδα, όπως και στο έργο των άλλων ομότεχνών του, ένας υποσυνείδητος πόθος να ξαναβρεθούν οι χαμένες ευκαιρίες και να κερδηθούν... Σκηνοθεσία: Στέφανος Ληναίος
 
 Ακούγονται οι ηθοποιοί: Έλλη Φωτίου, Στέφανος Ληναίος, Αντώνης Αντωνίου

 

************

ΕΝΩ ΣΦΥΡΙΖΕ ΤΟ ΤΡΕΝΟ - 1961 - ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΛΗΝΑΙΟΣ

Σε μια ερημική τοποθεσία, βρίσκεται δολοφονημένη η Μάρθα που μόλις είχε φτάσει σιδηροδρομικώς στο Ναύπλιο. Οι υποψίες πέφτουν αρχικά πάνω στον νεαρό που ταξίδευε μαζί της, τον Βασίλη Ντάνο, ο οποίος έχει δώσει στο ξενοδοχείο ψεύτικο όνομα. Ανακρίνεται από τον μοίραρχο Παπαγιάννη και αφήνεται προσωρινά ελεύθερος, με την εντολή να μην απομακρυνθεί από την πόλη. Η έρευνα αποκαλύπτει ότι η Μάρθα δολοφονήθηκε κάπου αλλού και το πτώμα της μεταφέρθηκε στο σημείο όπου βρέθηκε αργότερα. Παράλληλα, ο νεαρός ύποπτος, που έχει γεννηθεί στο Ναύπλιο αλλά έφυγε πριν τον πόλεμο για να ζήσει στην Αθήνα, γνωρίζει και ερωτεύεται την Αννούλα, αδελφή της δολοφονημένης.

Σκηνοθεσία:

Ιάσων Χαραλάμπους

Νίκος Χατζηθανάσης

Κύριοι Ρόλοι:

Στέφανος Ληναίος … Βασίλης Ντάνος

Λυκούργος Καλλέργης … μοίραρχος Παπαγιάννης

Άρης Μαλλιαγρός … Λυκούργος

Μιχάλης Καλογιάννης … Αντώνης

Άννυ Παπακωνσταντίνου … Αννούλα

Ελένη Κυπραίου … Μάρθα

Στέλιος Βόκοβιτς … Κρανιδιώτης

Κεντρικό Επιτελείο:

Σενάριο: Θανάσης Βαλτινός

Φωτογραφία: Φώτης Μεσθεναίος

Τίτλοι

Αυθεντικός Τίτλος: Ενώ Σφύριζε το Τραίνο
Διεθνής Τίτλος: While the Train was Whistling
Εναλλακτικός Τίτλος: Ενώ Σφύριζε το Τρένο
Παραλειπόμενα

Μοναδική σκηνοθετική δουλειά στο σινεμά τόσο για τον Ιάσωνα Χαραλάμπους, όσο και για τον Νίκο Χατζηθανάση. Στους τίτλους αναγράφονται με την ιδιότητα της “διεύθυνσης παραγωγής και κινηματογραφήσεως”.
Πρώτο σενάριο για τον λογοτέχνη Θανάση Βαλτινό (Αθανάσιος Σπανός).
Πρώτη και τελευταία ταινία για την Κάλια Φιλμ. Όπως αποκάλυψε αργότερα ο Κώστας Λυχναράς (που διετέλεσε εδώ βοηθός σκηνοθεσίας): “Το παρασκήνιο αυτής της ταινίας ήταν ότι είχαν βρεθεί λεφτά από κάποιον που πωλούσε γαλακτοκομικά μηχανήματα. Τον έπεισαν λοιπόν να βάλει χρήματα, και η μόνη χάρη που ζήτησε ο άνθρωπος ήταν την εταιρία που έφτιαξε να τη βγάλουμε με το όνομα της κόρης του (Κάλια)”. Τα δικαιώματα ανήκουν πλέον στην εταιρία Tomazou Cine Films, που έχει προβεί σε πλήρη αποκατάσταση της ταινίας.
Εξολοκλήρου γυρισμένο στο Ναύπλιο.
Με 956 εισιτήρια, ήρθε στην τελευταία θέση ανάμεσα σε 68 ελληνικές ταινίες της σαιζόν.
Μεταγραφή

Δεν υπάρχουν σχόλια: