Τετάρτη, Σεπτεμβρίου 23, 2026

«Φυτώριο της Ακροδεξιάς είναι και μια κοινωνία με χαμηλές προσδοκίες, η οποία δεν πιστεύει πια σε κόμματα και σε ιδέες» (Ανάλυση)

 


H κρυφή γοητεία του φασισμού

epohi.gr

Έμελλε να το ζήσουμε και αυτό. Ο Ηλίας Κασιδιάρης αποφυλακίστηκε και δήλωσε ότι είναι έτοιμος να επανέλθει στην ενεργό πολιτική ζωή, «στην πρώτη γραμμή των εθνικών αγώνων», όπως είπε χαρακτηριστικά εν μέσω παραληρούντων οπαδών του. Γνωρίζουμε δε όλοι τι ευφημισμό συνιστούν οι λέξεις «εθνικοί αγώνες». Το αν θα το πετύχει είναι από νομική άποψη τουλάχιστον αμφίβολο, με την πλειονότητα των ασχολούμενων με το εκλογικό δίκαιο να συμφωνούν ότι μέχρι το 2033 δεν μπορεί να συμμετάσχει στις εκλογές. Ωστόσο στη χώρα μας, ποτέ δεν ξέρει κανείς με βεβαιότητα τι νομικά παραθυράκια μπορεί να εφευρεθούν, ανάλογα με τις εκλογικές σκοπιμότητες όχι μόνο των πρώην χρυσαυγιτών κλπ. αλλά και των εν γένει διαφόρων κομμάτων της δεξιάς «πολυκατοικίας».

Πέρα όμως από την προσωπική περίπτωση Κασιδιάρη και μόνο το γεγονός ότι η νεοναζιστική εγκληματική ομάδα, που συνεργάστηκε με παρακρατικούς μηχανισμούς του βαθέως κράτους και βρίσκεται πίσω από τις δολοφονίες του Λουκμάν, του Φύσσα και τόσων άλλων μπορεί να γίνει υπολογίσιμος παράγοντας του πολιτικού βίου και τούτο μέσα σε ένα γενικευμένο κλίμα παθητικότητας και αδιαφορίας της ελληνικής κοινωνίας –κάτι που κάποτε, μόλις πριν λίγες δεκαετίες, θα ήταν αδιανόητο– δείχνει το μέγεθος της ύβρεως και σε τι βαθιά και επικίνδυνη ιστορική μεταβολή έχει επέλθει δυστυχώς και στην χώρα μας.

Οι αντιδημοκρατικές ιδεολογίες έχουν ήδη πλήρως κανονικοποιηθεί. Βλέπουμε υπουργούς μιας υποτίθεται φιλελεύθερης κεντρώας κυβέρνησης να εκφωνούν ανοικτά ρατσιστικό και ξενοφοβικό λόγο και να στηλιτεύουν τον πολιτικό αντίπαλο και την πολιτική κριτική που τους ασκείται ως εχθρό του έθνους. Δύσκολα μπορεί πια κανείς να φανταστεί τι περισσότερο θα έλεγαν υπουργοί ενός ομολογημένα ακροδεξιού κόμματος. Έχει κανείς την αίσθηση ότι ζούμε έναν νέο μακαρθισμό με τη θεωρία των δύο άκρων, όπου η Αριστερά (γενικώς) «τσουβαλιάζεται» με την Aκροδεξιά και εμφανίζεται εκτός δημοκρατικού τόξου.

Σήμερα, η Ακροδεξιά η πιο επικίνδυνη είναι διαφορετική. Όλο και πιο σπάνια εμφανίζεται πια με τάγματα εφόδου στους δρόμους, όπως συνέβαινε την δεκαετία του ’30 –αν και ούτε το φαινόμενο αυτό έχει εκλείψει τελείως. Φοράει γραβάτα και έχει μπει στα σαλόνια με τα δεκανίκια της παραδοσιακής δεξιάς, με την οποία μοιάζει ολοένα και πιο πολύ, σε σημείο που να είναι δυσδιάκριτες οι μεταξύ τους διαφορές. Το φαινόμενο αυτό το βλέπουμε πολύ έντονα –ενδεικτικά– στη Γαλλία στην Ιταλία, αλλά και στη χώρα μας, όπου η Δεξιά εν ονόματι της καταπολέμησης της Ακροδεξιάς, αλλά και προκειμένου να αλώσει τις ψήφους της, υιοθετεί όλο και πιο πολύ τη ρητορική και το πρόγραμμά της. Η σύγχρονη Ακροδεξιά είναι όμως και γέννημα της ήττας της πολιτικής και της ιδεολογικής αποχώρησης της Αριστεράς, η οποία έχει σε μεγάλο βαθμό προσχωρήσει, επικαλούμενη τον ρεαλισμό, στη νεοφιλελεύθερη συναίνεση, χάνοντας κάθε στίγμα.

Το πρόβλημα όμως δεν είναι μόνο στην πολιτική τάξη. Φυτώριο της Ακροδεξιάς είναι και μια κοινωνία με χαμηλές προσδοκίες, η οποία δεν πιστεύει πια σε κόμματα και σε ιδέες. Που βλέπει την γενικευμένη διαφθορά· την οικονομική κατάστασή της να χειροτερεύει χωρίς ελπίδα πουθενά. Κοινωνία στην οποία κυριαρχεί η ιδεολογία του «όλοι ίδιοι είναι», η θεοποίηση της επιτυχίας, του χρήματος, των λεγόμενων αντρικών παραδοσιακών «αξιών» και η απαξίωση της κοινωνικής αλληλεγγύης. Η νοσταλγία της λευκής υπεροχής του «παλιού καλού καιρού», όταν οι μη λευκοί και οι γυναίκες ήταν υποταγμένοι ή δεν συμμετείχαν στον δημόσιο χώρο εξηγούν την ιδιαίτερη επιτυχία των ακροδεξιών ιδεολογιών, κυρίως στους νεαρούς άνδρες. Είναι γνωστό ότι ο φασισμός είναι η λατρεία της γυμνής δύναμης και της σκληρότητας, του ναρκισσισμού του σώματος και των μυώνων. Όλο και περισσότερο γινόμαστε καθημερινά μάρτυρες φράσεων ανοικτού και απενοχοποιημένου μίσους για τους μετανάστες, τους ξένους τους διαφορετικούς, τις γυναίκες στους δημόσιους χώρους. Φράσεις που, μόνο λίγα χρόνια πριν, θα δίσταζαν αυτοί που τώρα τις χρησιμοποιούν να τις ξεστομίσουν.

Πόσο μακριά βρισκόμαστε από το 1945 και τη νίκη του αντιφασιστικού πολιτικού συνασπισμού! Η ώρα δεν είναι, όμως, για νοσταλγία ενός παρελθόντος, το οποίο έχει ούτως ή άλλως παρέλθει ανεπιστρεπτί, γιατί τα πράγματα είναι πολύ σοβαρά και ήδη έχουμε τον Τραμπ, την Μελόνι στην εξουσία, η δε Γαλλία θα πέσει, κατά πάσα πιθανότητα, στην αγκαλιά της Λε Πεν τον προσεχή Απρίλιο. Η Ακροδεξιά δεν είναι πια ένα περιθωριακό φαινόμενο, αλλά τείνει να γίνει παγκοσμίως η κυρίαρχη ιδεολογία. Χρειάζεται ηχηρή αφύπνιση και αντεπίθεση στον χώρο της πολιτικής, της κοινωνίας αλλά και στον χώρο των ιδεών. Προσοχή! Ο φασισμός και η Ακροδεξιά δεν ηττώνται με απαγορεύσεις. Είναι φαινόμενα με πολύ βαθιές κοινωνικές ρίζες και πολεμιούνται επί του εδάφους με δύσκολους και επίμονους αγώνες και ανοικτή αντιπαράθεση μαζί τους και όχι με τα δεκανίκια των κατασταλτικών μηχανισμών του κράτους. Aντίθετα, η καταστολή μπορεί να τους ηρωοποιήσει, επιτρέποντας τους να εμφανίζονται ως «αντισυστημικοί».

foto

Rufina Rusakova / Pexels

*Χρήστος Ράμμος/Βικιπαίδεια

Δεν υπάρχουν σχόλια: