Anna & Bill: «Η Κίνα ζει στο Μέλλον »— Σανγκάη και Τσονγκτσίνγκ

 Σε αυτό το πρώτο επεισόδιο από το ταξίδι μας στην Κίνα, επισκεπτόμαστε τη Σαγκάη και την Τσονγκτσίν, δύο από τις πιο εντυπωσιακές και φουτουριστικές πόλεις που έχουμε δει ποτέ! 

 Βλέπουμε delivery drones, robot dogs, τρένα που κινούνται με 300 χλμ./ώρα, ουρανοξύστες και δρόμους που μοιάζουν να βρίσκονται σε διαφορετικά επίπεδα. 

Είναι τελικά η Κίνα τόσο μπροστά όσο λένε; Έλα μαζί μας να ανακαλύψουμε πώς είναι πραγματικά η ζωή στο «μέλλον»! 

 Ακολούθησε μας στο Instagram:

  / anna.trak   #China #greekyoutube #travel _________________________

 Κλείσε όλες τις δραστηριότητες που κάναμε: → Κρουαζιέρα Σανγκάη: https://gyg.me/4BoTSGeV _________________________ 

Chapters 00:00 Intro 01:02 Πρώτες εντυπώσεις από Σανγκάη 02:26 Drone delivery 03:22 Κινέζικα αυτοκίνητα 09:30 Φουτουριστικό εστιατόριο 18:41 The Bund 21:37 Κρουαζιέρα στη Σανγκάη 24:34 Παραδοσιακό Κινέζικο φαγητό 28:56 Tianzifang market 31:31 Κινέζικο Σούπερ Μάρκετ 36:22 Mingzhu Roundabout 37:55 Space lab 41:26 Κινέζικο High Speed Train 44:36 Πρώτες εντυπώσεις από Τσονγκτσίνγκ 46:47 Τραίνο μπαίνει μέσα σε κτήριο 47:46 Παλιά πόλη Τσονγκτσίνγκ 51:36 Raffles city 53:06 Hongyadong

 

Έντεν φον Χόρβατ , «Νέοι χωρίς Θεό» (Jugend ohne Gott, 1937): συγκλονιστική καταγγελία του ολοκληρωτισμού στο χω΄ρο της εκπαίδευσης

Ο Έντεν φον Χόρβατ ήταν Αυστρο-Ούγγρος γερμανόφωνος θεατρικός συγγραφέας και μυθιστοριογράφος ουγγρικής καταγωγής. Στη σύντομη ζωή του έγραψε 17 θεατρικά έργα και 3 μυθιστορήματα με κύριο θέμα την ανησυχία του για την άνοδο του φασισμού κατά τον Μεσοπόλεμο στην Γερμανία. Βικιπαίδεια

Το μυθιστόρημα «Νέοι χωρίς Θεό» (Jugend ohne Gott, 1937) του Αυστριακού συγγραφέα Έντεν φον Χόρβατ διαδραματίζεται σε μια ανώνυμη ολοκληρωτική χώρα — προφανές υπόδειγμα η ναζιστική Γερμανία — και αφηγείται την ιστορία ενός δασκάλου σε σχολείο αγοριών.

Σε αυτή την κοινωνία οι μαθητές δεν έχουν ονόματα, αλλά γράμματα, και έχουν εκπαιδευτεί να αναπαράγουν τη ρατσιστική και μιλιταριστική προπαγάνδα του καθεστώτος. Ο δάσκαλος, αν και αρχικά καιροσκόπος και διστακτικός, προσπαθεί να τους διδάξει την ανθρωπιά. Όταν σε μια σχολική έκθεση μαθητής γράφει ότι οι άνθρωποι στις αποικίες της χώρας είναι «βρόμικοι και περιφρονητέοι» και δεν τον νοιάζει αν ζουν ή πεθαίνουν, ο δάσκαλος τολμά να πει ότι κι αυτοί είναι άνθρωποι — με αποτέλεσμα να χάσει το σεβασμό των μαθητών του και να μπει σε σύγκρουση με τη διοίκηση και τους γονείς.

Το κρίσιμο σημείο έρχεται όταν ο δάσκαλος, από φόβο μη χάσει τη θέση του, διαβάζει κρυφά το ημερολόγιο ενός μαθητή αλλά δεν τολμά να το παραδεχτεί. Αυτή του η δειλία οδηγεί σε μια τραγική αδικία: ένας άλλος άνθρωπος δολοφονείται και ένας αθώος απειλείται με εκτέλεση. Μόνο όταν βλέπει το αίμα του αθώου, ο δάσκαλος συγκεντρώνει το θάρρος να ομολογήσει την αλήθεια και να αποδώσει την ευθύνη στον πραγματικό ένοχο.

Μετά την ομολογία του, όμως, δεν υπάρχει πλέον θέση γι' αυτόν σε μια τέτοια χώρα. Το μυθιστόρημα τελειώνει με τον δάσκαλο να μεταναστεύει στην Αφρική, αναζητώντας μια καινούργια αρχή. Το έργο είναι μια καταγγελία του φασισμού, αλλά ταυτόχρονα και μια αυτοκριτική για τη δειλία και τον συμβιβασμό των «μετρίων» απέναντι στην τυραννία.

 

Μετάφραση: Πόλα Φίλια

Σε μια τάξη σχολείου οι έφηβοι μαθητές είναι γράμματα, όχι ονόματα. Εκπαιδεύονται να αναπαράγουν προπαγανδιστικά σλόγκαν που ακούνε στο ραδιόφωνο και κάνουν ιδανικό τους τον σαρκασμό και την πίστη στη διαίρεση των ανθρώπων σε ανώτερους και κατώτερους. Ο δάσκαλός τους προσπαθεί να μην οργίζεται για να μη χάσει τη δουλειά του και για να βγει κάποτε στη σύνταξη και ακολουθεί τις μυστικές εγκυκλίους της Επιθεώρησης, για να τονώσει τα πατριωτικά αισθήματα και την πολεμική ετοιμότητα των μαθητών του. 

Θα βρεθούν σε μια κατασκήνωση κοντά σε ένα απομακρυσμένο χωριό για συμπληρωματική στρατιωτική εκπαίδευση. Η επαφή με μια άλλη πραγματικότητα θα ταράξει τις ισορροπίες. Ο δάσκαλος θα διαβάσει κρυφά το ημερολόγιο ενός μαθητή αλλά δεν θα το ομολογήσει, και αυτό θα είναι η αφορμή για μια δολοφονία. 

Στη δίκη που θα ακολουθήσει τα εμπλεκόμενα πρόσωπα θα πρέπει να αντιμετωπίσουν την ευθύνη και την αλήθεια. 

Τελικά, ο πραγματικός ένοχος και οι ηθικοί αυτουργοί θα αποκαλυφθούν, με όλες τις αναπόφευκτες συνέπειες και παράπλευρες απώλειες που απαιτεί η αποκατάσταση της αλήθειας. 

Μεσοπόλεμος. Η χώρα βρίσκεται υπό το απολυταρχικό καθεστώς του Ανώτερου Πληβείου. 

Άνθρωποι ψάρια κολυμπάνε σε έναν κόσμο με μόνο ζητούμενο την υποταγή. Σε τέτοιες εποχές, σύμφωνα με τον Έντεν φον Χόρβατ, απουσιάζει η αλήθεια η οποία αντικαθίσταται από το ψέμα. . 

Ο συγγραφέας αναζητά με απόγνωση και κρυφή ελπίδα ξανά τον Θεό. Όχι έναν Θεό που προσφέρει το απάγκιο της πίστης, αλλά έναν Θεό που είναι ταυτισμένος με την αλήθεια.

Ο Χέρμαν Χέσσε έγραψε για το μυθιστόρημα του Χόρβατ το 1938 ότι είναι «μεγαλειώδες και αιχμηρό για την ηθική κατάσταση του κόσμου».

Πραγματικά, το μεγαλείο της γλώσσας και ο εκπληκτικός τρόπος που ο συγγραφέας φωτίζει την ανθρώπινη ψυχή είναι ο λόγος της σπουδαιότητάς του.

Ο ίδιος ο Χόρβατ έχει γράψει για το βιβλίο του: «Είναι ένα βιβλίο ενάντια στους (πνευματικά) αναλφάβητους, ενάντια σ’ αυτούς που γνωρίζουν μεν ανάγνωση και γραφή, αλλά δεν ξέρουν τι γράφουν και δεν καταλαβαίνουν τι διαβάζουν. Εγώ το έγραψα για τους νέους που σήμερα είναι τελείως διαφορετικοί απ’ ό,τι οι χοντροί Φιλισταίοι που προσποιούνταν τους νέους. Από τη βρόμα και τη λάσπη ξεπηδάει μια καινούργια γενιά. Αυτή είναι που θέλω ν’ αναφέρω στο βιβλίο μου. Θα μάθει από τα λάθη και τις αμφιβολίες μας! Ακόμα κι αν μόνο ένας αγαπήσει αυτό το βιβλίο, θα είμαι ευτυχής! (Κι όλα αυτά είναι τόσο αληθινά, τόσο αληθινά! Πιστεύω στον Θεό. Πιστεύω ότι υπάρχει κάτι που μας καθοδηγεί. Πιστεύω ότι υπάρχει ένας κυρίαρχος των συμπτώσεων. Επίσης, το κακό έχει σκιώδεις πλευρές. Γιατί και οι σκιές είναι μερικές φορές καλές)».

Αριθμός σελίδων: 192

Ημερομηνία έκδοσης: Οκτώβρη 2017

Δέσιμο: Μαλακό εξώφυλλο

Διαστάσεις: 14χ21

ISBN: 978 618 5101 24 4

Βιογραφία

Ο Έντεν φον Χόρβατ γεννήθηκε στις 9 Δεκεβρίου 1901 στο Φιούμε της Ουγγαρίας. Ο πατέρας του ήταν διπλωμάτης της Αυστροoυγγρικής Μοναρχίας και έζησε σε πολλές πόλεις. 

Μητρική του γλώσσα ήταν τα ουγγρικά. Πήγε Γυμνάσιο στη Μπρατισλάβα, αλλά το τελείωσε στη Βιέννη, όπου και έμαθε γερμανικά.  Συνέχισε τις σπουδές του στο πανεπιστήμιο του Μονάχου. Τότε, ήταν που άρχισε να γράφει. Έφυγε από το πανεπιστήμιο το 1922, χωρίς να πάρει πτυχίο. Το 1931 του απονεμήθηκε το σημαντικό βραβείο Κλάιστ. 

Όταν οι Ναζί πήραν τη εξουσία το 1933 έφυγε από τη Γερμανία  κι εγκαταστάθηκε στη Βιέννη. Μετά την προσάρτηση της Αυστρίας στο γερμανικό Ράιχ το 1938, ο Χόρβατ εγκαταστάθηκε στο Παρίσι.

Ο Χόρβατ τον Ιούνιο του 1938 χτυπήθηκε από ένα κλαδί δέντρου και σκοτώθηκε στη διάρκεια μιας καταιγίδας στο Σανς Ελυζέ. Η ειρωνεία της τύχης είναι ότι λίγες μέρες πριν πεθάνει έλεγε σ’ ένα φίλο του: «Δεν φοβάμαι τόσο τους Ναζί. Υπάρχουν χειρότερα πράγματα που μπορεί να φοβάται κάποιος και να μην ξέρει καν γιατί τα φοβάται. Για παράδειγμα εγώ φοβάμαι τους δρόμους. Μπορεί να είναι πολύ εχθρικοί για τον άνθρωπο, μπορεί να τον καταστρέψουν. Οι δρόμοι με φοβίζουν».

Στα έργα του Χόρβατ κυριαρχούν η λαϊκή κουλτούρα, η πολιτική και η ιστορία. Προειδοποίησε ήδη από την αυγή του φασισμού για τα δεινά και τους κινδύνους που έφερνε μαζί του.

Στο έργο του «Δίχως Θεό» περιγράφει την νεολαία την εποχή του ναζισμού από τη σκοπιά ενός βολεμένου δασκάλου, ανήμπορου να κάνει κάτι απέναντι στη ρατσιστική και στρατιωτική προπαγάνδα του καθεστώτος, που μετατρέπει νέους ανθρώπους σε απάνθρωπα όντα. 

Θεωρείται ο θεμελιωτής της βιεννέζικης λαϊκής λογοτεχνίας και στα θεατρικά έργα του, όπως και στα μυθιστορήματά του (Ιστορίες από το δάσος της Βιέννης, Πίστη, Αγάπη, Ελπίδα, Δίχως Θεό) ο Χόρβατ περιγράφει μία σαφή εικόνα της στενοκεφαλιάς και της υποκρισίας των μικροαστών.

 

 Jugend ohne Gott ist ein Fernsehfilm aus dem Jahr 1991. 

Es handelt sich um eine Verfilmung des Romans Jugend ohne Gott von Ödön von Horváth. 

Το "Νεολαία Χωρίς Θεό" είναι μια τηλεοπτική ταινία του 1991. 
Πρόκειται για μια κινηματογραφική μεταφορά του μυθιστορήματος «Νεολαία χωρίς Θεό» του Έντον φον Χόρβατ.

 

Anna Vinnitskaya & l'Orchestre philharmonique de Strasbourg - ARTE Concert

 Η πιανίστα Άννα Βινίτσκαγια και η Φιλαρμονική Ορχήστρα του Στρασβούργου, υπό τη διεύθυνση του Αζίζ Σοχακίμοφ, αφιερώνονται στα μουσικά ρεύματα της δεκαετίας του 1930 – μιας κομβικής περιόδου στην ιστορία. Έργα των Χόνεγκερ, Ραβέλ, Ραχμάνινοφ και Κουρτ Βάιλ σκιαγραφούν διακριτικά ένα εντυπωσιακό πανόραμα αυτής της εποχής.



Ο Αζίζ Σοχακίμοφ, μουσικός διευθυντής της Φιλαρμονικής Ορχήστρας του Στρασβούργου, προσφέρει ένα πρόγραμμα που χαρακτηρίζεται από νεωτερικότητα και τόλμη.

Για αυτή τη βραδιά της δεκαετίας του 1930, μια επισκόπηση ενός Παρισιού που σημαδεύεται από μια ακμάζουσα μουσική σκηνή.

Με το Pacific 231, ο Honegger δημιούργησε ένα ορόσημο έργο της σύγχρονης μουσικής. Η αναφορά στην ατμομηχανή θα πρέπει να γίνει κατανοητή λιγότερο ως κυριολεκτική περιγραφή και περισσότερο ως πηγή έμπνευσης για ένα έργο με τεράστια ρυθμική ενέργεια και πλούσια ηχητική πυκνότητα.

Η Ορχήστρα προσκαλεί την πιανίστα Άννα Βινίτσκαγια, νικήτρια του πρώτου βραβείου στον Διαγωνισμό Βασίλισσας Ελισάβετ το 2007, να ερμηνεύσει το εξαιρετικά τεχνικό Κοντσέρτο για Αριστερό Χέρι του Ραβέλ. Αυτό το απαιτητικό και δεξιοτεχνικό έργο γράφτηκε για τον Αυστριακό πιανίστα Πάουλ Βιτγκενστάιν, ο οποίος έχασε το δεξί του χέρι κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Συντιθέμενο παράλληλα με το Κοντσέρτο για Πιάνο σε Σολ, το Κοντσέρτο για Αριστερό Χέρι είναι ένα από τα πιο συχνά ερμηνευόμενα και αγαπημένα έργα του Μωρίς Ραβέλ.

Η δεξιοτεχνία συνεχίζεται με τον Ραχμάνινοφ και τη Ραψωδία πάνω σε ένα θέμα του Παγκανίνι, έργο 43. Αν και φέρει το όνομα ραψωδία, το έργο είναι στην πραγματικότητα μια σειρά παραλλαγών του Caprice για σόλο βιολί αρ. 24 του Νικολό Παγκανίνι.

Μη συνηθισμένος σε συμφωνικά έργα μεγάλης κλίμακας, ο Κουρτ Βάιλ έγραψε τη Συμφωνία αρ. 2 μεταξύ 1933 και 1934, κατά τη διάρκεια της εξορίας του στο Παρίσι. Παρουσιάστηκε για πρώτη φορά το 1934 στο Concertgebouw του Άμστερνταμ, ξεχάστηκε και στη συνέχεια «ανακαλύφθηκε» ξανά τη δεκαετία του 1980. Εδώ, ο
Κουρτ Βάιλ παραδίδει ένα αγωνιώδες, παραιτημένο έργο στο οποίο, παρ' όλα αυτά, διαφαίνεται μια πνοή αισιοδοξίας.

Φίλιππος Φιλίππου, «Έγκλημα στη Διεθνή Έκθεση» (Αστυνομικό διήγημα)

 

Έγκλημα στη Διεθνή Έκθεση (αστυνομικό του Φίλιππου Φιλίππου)

ΝΙΚΟΣ ΣΑΡΑΝΤΑΚΟΣ Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία  sarantakos.wordpress.com  στις 26 Ιουλίου, 2026 Όπως και τις δυο προηγούμενες Κυριακές, έτσι και σήμερα θα παρουσιάσω ένα διήγημα από τον ιστότοπο Μικρός Απόπλους, του μακαρίτη πια Άγγελου Περδικούρη, με τον οποίο συνεργαζόμασταν πριν από καμιά εικοσπενταριά χρόνια (και βάλε) και εμπλουτίζαμε το ισχνό τότε ελληνόφωνο διαδίκτυο με λογοτεχνικό υλικό. Αρχικά, είχε ανεβεί στον ιστότοπο της mathisis.com, που δεν υπάρχει πια, απ’ όπου το είχε διασώσει ο Άγγελος. Καθότι καλοκαίρι, σήμερα θα δούμε ένα αστυνομικό διήγημα, ελληνικό βέβαια. Το έχει γράψει ο Φίλιππος Φιλίππου (1948-), που, εκτός από συγγραφέας και αρθρογράφος, είναι και μελετητής της αστυνομικής λογοτεχνίας και έχει γράψει μια Ιστορία της ελληνικής αστυνομικής λογοτεχνίας (Πατάκης, 2018). Ο Φιλίππου έγραψε αστυνομικό ήδη στη δεκαετία του 1980, όταν ήταν σπάνια τα ελληνικά αστυνομικά.  Το σημερινό διήγημα κλείνει το μάτι στον Γιάννη Μαρή, αφού πρωταγωνιστεί ο... ανιψιός του.   _________________      Έγκλημα στη Διεθνή Έκθεση Φίλιππος Φιλίππου Βρίσκονταν μπροστά στο γαλλικό περίπτερο και παρατηρούσαν τα εκθέματα: οικιακές συσκευές, ρούχα, αρώματα, κούκλες, ξύλινα ομοιώματα του Πύργου του Άιφελ. Όλα εκεί ήταν τοποθετημένα με γούστο, φινέτσα και μεράκι. Ο Μαρής αναρωτήθηκε αν τα εκθέματα ήταν που τραβούσαν το ενδιαφέρον του κόσμου ­ κατά παραδοξότητα, η πλειονότητα των επισκεπτών ανήκε στο λεγόμενο ισχυρό φύλο ­ ή αν αυτό οφειλόταν στους παραδοσιακούς δεσμούς φιλίας ανάμεσα στην Ελλάδα και τη Γαλλία. Μέσα στο περίπτερο υποδεχόταν τον κόσμο ένα εξαίσιο θηλυκό πλάσμα, που κρατούσε ένα πεκινουά στην αγκαλιά. Είχε κόκκινα μαλλιά, πράσινα μάτια, ροζ βαμμένα χείλη, γοητευτικό χαμόγελο και μια χαριτωμένη μυτούλα σε στυλ Κατρίν Ντενέβ. Τα δόντια της ήταν κάτασπρα και πρόβαλαν προκλητικά μέσα από το σαρκώδες στόμα, που θύμιζε εκείνο της Μπριζίτ Μπαρντό την εποχή της ταινίας «Και ο Θεός έπλασε τη γυναίκα» ­ προτού δηλαδή αρχίσει ν' ασχολείται με τα ζώα. Ο Μαρής έκλεισε το μάτι στον Τσιρίγκο που βάδιζε πλάι του και προχώρησε προς το μέρος της κοπέλας, σπρώχνοντας ελαφρά τους άνδρες που την έτρωγαν με τα μάτια και κάτι γυναίκες που της έριχναν φαρμακερές ματιές. Καθώς περπατούσε, παρ' ολίγον να πέσει πάνω σ' έναν άνδρα με χλωμό πρόσωπο, φακίδες και σχιστά μάτια που θύμιζε Κινέζο. Ο άνδρας φορούσε ένα μαύρο πουκάμισο τόσο ανοιχτό που επέτρεπε να φαίνονται οι τρίχες τού στήθους του, ενώ από τον λαιμό του κρεμόταν ένας χρυσός σταυρός με χοντρή αλυσίδα. «Θαυμάσιο το περίπτερό σας», είπε ο Μαρής γαλλικά στην κοπέλα, κοιτάζοντας το υπέροχο στήθος της. «Είστε πολύ ευγενικός», είπε εκείνη στην ίδια γλώσσα, επιχειρώντας ματαίως να τακτοποιήσει με το χέρι το ντεκολτέ της. Η προφορά της είχε επαρχιώτικη χροιά, πράγμα που παραξένεψε τον Μαρή. «Κι εσείς είστε όμορφη», πρόσθεσε. «Σας ευχαριστώ», είπε με νάζι η κοπέλα. «Κατρίν ή Μπριζίτ;». «Με λένε Μαλάμω», του είπε σε άπταιστα ελληνικά. Το λάμδα ακούστηκε γλυκό και ζαχαρωμένο.

Συνεχίστε την ανάγνωση

 

Φίλιππος Φιλίππου (συγγραφέας)/Βικιπαίδεια

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

 Όσοι και όσες έλκονται από τη ραδιοφωνική αφήγηση μπορούν να ακούσουν το διήγημα με αφηγητή το Δημήτρη Πουλικάκο.

 Ακούγονται οι ηθοποιοί: Κώστας Δαρλάσης, Νίκος Σιδέρης, Γιώτα Μουρέτου, Ειρήνη Χρηστίδη, Γιώργος Νέγκας, Κώστας Ζήσης, Βύρων Ράμογλου

Cosi dolce ....Cosi perversa/So Sweet... So Perverse/Tόσο γλυκιά...τόσο διεστραμμένη (1969)

Cosi dolce ....Cosi perversa/So Sweet... So Perverse (1969)

  

Είδος: Giallo / Θρίλερ

Έτος Κυκλοφορίας: 1969

Σκηνοθεσία: Ουμπέρτο Λέντσι (Umberto Lenzi)

Σενάριο: Ερνέστο Γαστάλντι (Ernesto Gastaldi)

Πρωταγωνιστές: Κέρλ Μπέικερ (Carroll Baker), Ζαν-Λουί Τρεντινιάν (Jean-Louis Trintignant), Έρικα Μπλανκ (Erika Blanc), Χορστ Φρανκ.

 

Το Così dolce... così perversa (γνωστό διεθνώς ως So Sweet... So Perverse) είναι ένα καλτ ιταλικό ψυχολογικό θρίλερ/τζιάλο(κίτρινο) θρίλερ του 1969, σε σκηνοθεσία του Umberto Lenzi. Πρόκειται για ένα χαρακτηριστικό δείγμα του ιταλικού κινηματογράφου εκείνης της εποχής, που συνδυάζει το αστυνομικό μυστήριο με τον ερωτισμό και την ψυχολογική ένταση.

 Η ιστορία επικεντρώνεται σε έναν παντρεμένο  αλλά στα πρόθυρα του διαζυγίου άνδρα,  που έλκεται από μια νεαρή όμορφη γυναίκα,η οποία  μετακομίζει στο διαμέρισμα από πάνω του. Αυτή, ωστόσο, φαίνεται να καταδιώκεται από έναν βίαιο άντρα, μια κατάσταση που παρασύρει τον πρωταγωνιστή σε έναν ιστό πάθους και κινδύνου, ενώ μπαίνει  στο παιχνίδι και η γυναίκα του , η οποία σαγηνεύεται και αυτή από τη μυστηριώδη γειτόνισσα.
 Το soundtrack υπογράφει ο Riz Ortolani, με το τραγούδι "Why?" (στίχοι Norman Newell, ερμηνεία J. Vincent Edwards) να αποτελεί το κεντρικό μουσικό θέμα. Η μουσική του σκιαγραφεί την ατμόσφαιρα της ταινίας, εναλλάσσοντας μελωδικά love themes με πιο αγχώδη και σκοτεινά κομμάτια. 

So Sweet... So Perverse

Αναλυτική παρουσίαση-κριτική της ταινίας: So Sweet… So Perverse - Τόσο γλυκό…τόσο τζάλο…

Το «πλαίσιο του Νόμου»: μια αυτονόητη αρχή που καταπατά διαρκώς ο Μητσοτάκης και οι υποτακτικοί του

 

«Έπρεπε να κινούνται στο πλαίσιο του νόμου». Μια αρχή που ξέχασε κάμποσες φορές η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη

Λευτέρης Θ. Χαραλαμπόπουλος

in.gr (Editorial)

 

 5–6 λεπτά

---

Η πρόσφατη πρόταση του Αντιεισαγγελέα του Αρείου Πάγου προς το αρμόδιο δικαστικό συμβούλιο σχετικά με το «μπάζωμα» του χώρου της τραγωδίας των Τεμπών, που εισηγείται, ανάμεσα στα άλλα, την παραπομπή στο Ειδικό Δικαστήριο του τέως υφυπουργού Πολιτικής Προστασίας Χρ. Τριαντόπουλου, συζητήθηκε αρκετά, πρωτίστως γιατί όχι μόνο ήρθε σε σύγκρουση με τις δηλώσεις του υπουργού Δικαιοσύνης ότι είναι «για τα μπάζα» η υπόθεση με το μπάζωμα, αλλά και γιατί επιβεβαιώθηκε, για άλλη μια φορά, το «κυβέρνηση υποδίκων».

Όμως, υπάρχει ένα σημείο, στην πρόταση του Αντιεισαγγελέα του Αρείου Πάγου, τουλάχιστον με βάση όσα έχουν δει το φως της δημοσιότητας, που αναδεικνύει το βασικό ίσως πρόβλημα με την αντίληψη της κυβέρνησης για τη νομιμότητα και τους θεσμούς.

Τεκμηριώνοντας το γιατί πρέπει να παραπεμφθεί ο υφυπουργός, τότε περιφερειάρχης και άλλοι υπηρεσιακοί παράγοντες, αφήνει στην άκρη όλα τα «εγώ απλώς ήμουν στη σύσκεψη», «δεν έδωσα εντολή», «δεν ήταν δική μου απόφαση», «δεν ήταν δική μου αρμοδιότητα», και όλες τις άλλες δικαιολογίες και «εξηγήσεις» που κατά καιρούς έχουν ειπωθεί, λέγοντας κάτι πολύ απλό: «έπρεπε να κινούνται μέσα στο πλαίσιο του νόμου».

Αυτό σημαίνει ότι για τους υπουργούς, τους αιρετούς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης» αλλά και κάθε δημόσιο υπάλληλο και κρατικό λειτουργό, ισχύει μια πάρα πολύ απλή υποχρέωση. Όπου και αν βρίσκονται και οποιαδήποτε στιγμή κατά την οποία ασκούν τα υπηρεσιακά τους καθήκοντα έχουν υποχρέωση να εξασφαλίζουν την τήρηση της νομιμότητας και να αποτρέπουν την παρανομία. Με αυτή την έννοια, ο Τριαντόπουλος και ο κάθε Τριαντόπουλος, ακόμη και εάν δεν έδωσε ο ίδιος μια εντολή «μπαζώματος» έχει την ευθύνη να μην συμβεί το μπάζωμα, εφόσον είναι εκεί, εφόσον μετέχει στη σύσκεψη, εφόσον βρίσκεται στον χώρο· οφείλει να εξασφαλίσει να μην διαταραχθεί ο χώρος, να μην καταστραφούν στοιχεία και να μην παρεμποδιστεί η έρευνα που κάνει η δικαιοσύνη.

Όμως, αυτό έχει μια ευρύτερη σημασία. Πάρτε το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Παρότι η κυβέρνηση επιμένει ότι για όλα αυτά φταίει το «βαθύ κράτος» – παραβλέποντας ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση αυτό αποτελείτο από στελέχη που αυτή τοποθέτησε – και ότι δεν έχουν ευθύνη οι εμπλεκόμενοι υπουργοί (αλλά και οι βουλευτές που είναι πλέον κατηγορούμενοι), εντούτοις αυτό προσπερνά κάτι πολύ ουσιαστικό: ότι τα κυβερνητικά στελέχη είχαν την υποχρέωση στον χώρο ευθύνη τους να τηρούν τη νομιμότητα. Εάν δεν το έκαναν, εάν επέτρεψαν ή ανέχτηκαν ένα «πάρτι» διασπάθισης ευρωπαϊκών επιδοτήσεων, τότε έχουν ευθύνη.

Με τον ίδιο τρόπο, που όταν η ΕΥΠ προμηθεύτηκε παράνομο κατασκοπευτικό λογισμικό (όπως και όταν έκανε «νόμιμες επισυνδέσεις» σε βάρος προσώπων που σε κανένα βαθμό δεν αποτελούσαν απειλή για την εθνική ασφάλεια), με το οποίο παρακολουθούνταν υπουργοί, ανώτατοι αξιωματικοί, δικαστικοί, πολιτικοί, δημοσιογράφοι και επιχειρηματίες, μια πρακτική που δεν είχε καμιά σχέση με τη νομιμότητα, τότε προφανώς και ο «αντ’ αυτού» του πρωθυπουργού Γρηγόρης Δημητριάδης δεν μπορεί να επικαλείται ούτε ότι «δεν ήξερε» ούτε βέβαια ότι δεν πρόκειται να μιλήσει ποτέ. Γιατί είχε υποχρέωση να εξασφαλίζει ότι τηρείτο η νομιμότητα στο χώρο ευθύνης του και ότι η ΕΥΠ κινείτο «στο πλαίσιο του νόμου».

Και αυτό μας φέρνει σε ένα από τα «παράδοξα» της κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη. Μια κυβέρνηση που επέλεξε να αυστηροποιήσει τον ποινικό κώδικα, που διαρκώς διατρανώνει ότι είναι «με τον νόμο και την τάξη», που κατηγορεί όλες τις άλλες δυνάμεις για πολιτική παραβατικότητα, όταν έρχεται η ώρα να αποτιμηθεί η δική της σχέση με τη νομιμότητα, τότε αρχίζουν στην καλύτερη περίπτωση να υπενθυμίζουν το τεκμήριο αθωότητας, στη χειρότερη να θεωρούν ότι όποιος επισημαίνει τις δικές τους παραβιάσεις της νομιμότητας είναι «ψεκασμένος».

Μόνο που το πρόβλημα δεν είναι απλώς ότι αυτή η κυβέρνηση δεν στέκεται στο ύψος των απαιτήσεων του κυβερνητικού λειτουργήματος  ως προς την τήρηση της νομιμότητας. Είναι και το χνάρι που αφήνει στο κράτος και στην κοινωνία.

Καταρχάς με τη συστηματική πρακτική της να εξασφαλίζει ασυλία για τα κυβερνητικά στελέχη, αυτό που κάνει η κυβέρνηση είναι να εθίζει την κοινωνία στην αντίληψη ότι η υποχρέωση τήρησης της νομιμότητας δεν αφορά αυτούς που έχουν την εξουσία, οι οποίοι μπορούν να κάνουν ό,τι θέλουν και τελικά να μην υφίστανται κανένα έλεγχο. Αυτό, το μόνο που θα έχει ως αποτέλεσμα, θα είναι να γενικευτεί στην κοινωνία ένας κυνισμός που απλώς υπονομεύει ακόμη περισσότερο την κοινωνική συνοχή.

Και έπειτα το μήνυμα που στέλνει μια κυβέρνηση έτσι στον ίδιο τον κρατικό μηχανισμό είναι το χειρότερο που θα μπορούσε. Είναι το μήνυμα ότι η ευθύνη για την τήρηση της νομιμότητας δεν είναι καθολική, δεν ισχύει παντού και πάντα, δεν υπάρχει υποχρέωση για τήρησή της σε κάθε περίπτωση, αλλά κατά βάση όπου «θα σε πάρουν χαμπάρι», ή «όπου δεν θα μπορείς να έχει μια δικαιολογία». Ακόμη χειρότερα: μπορεί να παρερμηνευθεί ως μια έμμεση προτροπή σε παραβατικότητα και «από τα κάτω», στο βαθμό που δεν προκαλεί κάποιο ευρύτερο πρόβλημα στην «κυβερνητική εικόνα» ή πολύ απλά δεν μπαίνει στο στόχαστρο ελεγκτικών και διωκτικών αρχών.

Μόνο που όλα αυτά καμιά σχέση δεν έχουν με ένα όντως ευνομούμενο κράτος.

Πρέπει να γυμναζόμαστε; Ναι, αλλά με γνώση για το πώς πρέπει να γυμναζόμαστε...

 

Οι μεγαλύτεροι μύθοι για τη γυμναστική

* Πηγή: Vita.gr

4–5 λεπτά

---

Από το «no pain, no gain» μέχρι την πεποίθηση ότι μπορούμε να κάψουμε λίπος μόνο στην κοιλιά, ο κόσμος του fitness είναι γεμάτος συμβουλές, κάποιες από τις οποίες βασίζονται στην εμπειρία, κάποιες στην επιστήμη ενώ άλλες, μάλλον πουθενά… Το πρόβλημα είναι ότι ορισμένοι μύθοι όχι μόνο δεν μας βοηθούν να πετύχουμε τους στόχους μας στη γυμναστική, αλλά μπορεί να μας οδηγήσουν σε απογοήτευση, τραυματισμούς ή λανθασμένες επιλογές. Ποιο tips λοιπόν είναι καιρός να αφήσουμε πίσω μας;

Μύθος 1: «No pain, no gain»

Είναι ίσως η πιο γνωστή φράση στον χώρο της άσκησης. Ωστόσο, ο πόνος δεν αποτελεί ένδειξη μιας επιτυχημένης προπόνησης.

Η μυϊκή ενδυνάμωση και η βελτίωση της φυσικής κατάστασης προκύπτουν όταν το σώμα δέχεται ένα κατάλληλο ερέθισμα και στη συνέχεια έχει τον χρόνο να αναρρώσει. Αντίθετα, ο έντονος ή επίμονος πόνος μπορεί να αποτελεί προειδοποιητικό σημάδι τραυματισμού και δεν πρέπει να αγνοείται.

Μύθος 2: Μπορείτε να κάψετε λίπος μόνο στην κοιλιά

Πολλοί πιστεύουν ότι αμέτρητοι κοιλιακοί θα εξαφανίσουν το λίπος από την περιοχή της κοιλιάς.

Στην πραγματικότητα, η επιστήμη έχει δείξει ότι η λεγόμενη «τοπική καύση λίπους» δεν λειτουργεί. Το σώμα «αποφασίζει» από ποιες περιοχές θα χρησιμοποιήσει τα αποθέματα λίπους, ανάλογα με γενετικούς, ορμονικούς και μεταβολικούς παράγοντες.

Η πιο αποτελεσματική στρατηγική παραμένει ο συνδυασμός ισορροπημένης διατροφής, αερόβιας άσκησης και προπόνησης με αντιστάσεις.

Μύθος 3: Οι γυναίκες που σηκώνουν βάρη γίνονται υπερβολικά μυώδεις

Αυτός ο φόβος εξακολουθεί να αποτρέπει πολλές γυναίκες από την προπόνηση δύναμης.

Στην πραγματικότητα, οι γυναίκες παράγουν πολύ μικρότερες ποσότητες τεστοστερόνης σε σχέση με τους άνδρες, γεγονός που καθιστά εξαιρετικά δύσκολη τη μεγάλη αύξηση της μυϊκής μάζας χωρίς πολύ εξειδικευμένη προπόνηση και διατροφή.

Αντίθετα, η μυϊκή ενδυνάμωση συμβάλλει στη βελτίωση της δύναμης, της στάσης του σώματος, της οστικής υγείας και του μεταβολισμού.

Μύθος 4: Όσο περισσότερο γυμνάζεστε, τόσο καλύτερα

Η συνέπεια είναι σημαντική, όμως περισσότερο δεν σημαίνει πάντα καλύτερο. Το σώμα χρειάζεται χρόνο για να προσαρμοστεί στα ερεθίσματα της άσκησης. Χωρίς επαρκή αποκατάσταση, αυξάνεται ο κίνδυνος υπερκόπωσης, τραυματισμών και μειωμένης απόδοσης.

Η πρόοδος χτίζεται μέσα από τη σωστή ισορροπία ανάμεσα στην προπόνηση και την ξεκούραση.

Μύθος 5: Χρειάζεστε οπωσδήποτε γυμναστήριο

Αν και ο εξοπλισμός ενός γυμναστηρίου προσφέρει πολλές δυνατότητες, δεν αποτελεί προϋπόθεση για να αποκτήσει κανείς καλύτερη φυσική κατάσταση.

Ασκήσεις με το βάρος του σώματος, λάστιχα αντίστασης, αλτήρες ή ακόμη και ένα πρόγραμμα με περπάτημα, μπορούν να προσφέρουν σημαντικά οφέλη, αρκεί να υπάρχει συνέπεια και προοδευτική αύξηση της δυσκολίας.

Αποτελεσματική γυμναστική: Τι λέει η επιστήμη;

Οι διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες του American College of Sports Medicine (ACSM) και του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) συμφωνούν ότι οι μεγαλύτερες βελτιώσεις στην υγεία προκύπτουν όταν συνδυάζουμε αερόβια άσκηση με προπόνηση μυϊκής ενδυνάμωσης τουλάχιστον δύο φορές την εβδομάδα.

Παράλληλα, πολυάριθμες μελέτες δείχνουν ότι η τακτική άσκηση μειώνει τον κίνδυνο καρδιαγγειακών νοσημάτων, σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, ορισμένων μορφών καρκίνου, ενώ συμβάλλει στη βελτίωση της ψυχικής υγείας, της ποιότητας του ύπνου και της γνωστικής λειτουργίας.

Τελικά, η γυμναστική δεν χρειάζεται να είναι εξαντλητική για να είναι αποτελεσματική. Ούτε απαιτεί ατελείωτες ώρες στο γυμναστήριο ή προγράμματα που υπόσχονται «θαύματα».

Αυτό που δείχνει σταθερά η επιστήμη είναι ότι τα καλύτερα αποτελέσματα έρχονται όταν επιλέγουμε μια μορφή άσκησης που μας ευχαριστεί, που μπορούμε να ακολουθήσουμε μακροπρόθεσμα και που ταιριάζει στις ανάγκες και τις δυνατότητές μας.

Για την «Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν (Κριτική)

 

 

 

 

 

«Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν (κριτική) – Ένα αντιπολεμικό, σύγχρονο κινηματογραφικό έπος

Για την «Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν, που προβάλλεται αυτές τις μέρες στους κινηματογράφους. 

Γράφει ο Θόδωρος Σούμας*  

bookpress.gr

Ο σημαντικός, Άγγλος βιρτουόζος σκηνοθέτης Κρίστοφερ Νόλαν, που κυρίως έχει γυρίσει φιλμ στις ΗΠΑ, μετά από τόσα καλά φιλμ που έχει κάνει, κυρίως τα «Οπενχάιμερ» (2023),  «Inception» (2010), «Interstellar» (2014), «Δουνκέρκη» (2017), κ.α., επέλεξε να φτιάξει την «Οδύσσεια» ως δυνατό, δραματικό και θεαματικό blockbuster. Άλλη μια μεγαλεπήβολη ταινία του, περισσότερο από όλες, που καταπιάνεται με το αρχαιοελληνικό έπος του Όμηρου χωρίς ταμπού και συμπλέγματα, δηλαδή με ελευθερία κινήσεων. Άραγε αυτή τον ωφέλησε ή κατέσφαξε το έπος του Όμηρου;

Η «Οδύσσεια» είναι ένα αρχαιοελληνικό επικό ποίημα του 7ου π.χ. αιώνα, ένα ποιητικό έπος. Καταρχάς, όμως, ξεχάστε την «Οδύσσεια» του Όμηρου και μην κάνετε αξιολογική σύγκριση της ταινίας με αυτή. Δεν πρόκειται για πιστή μεταφορά. Το φιλμ είναι μια εντελώς διαφορετική μορφή τέχνης και αφήγησης από ένα αρχαίο, ηρωικό ποιητικό έπος ή από οποιοδήποτε λογοτεχνικό έργο. Ξεκινάμε από αυτή τη σαφή επισήμανση και προχωράμε παραπέρα. Πρέπει να κρίνουμε το φιλμ σαν κινηματογραφικό έργο. Και εγώ το βρήκα καλοσκηνοθετημένο και έντονο φιλμ, φτιαγμένο από έναν μετρ της πιο επιδέξιας σκηνοθεσίας και δραματικής αφήγησης (ίσως είναι λίγο μεγάλο σε διάρκεια).

Η αφηγηματική διάσταση

Η αφήγηση του Νόλαν είναι πολύ ιδιαίτερη. Επειδή προφανέστατα δεν μπορεί να διηγηθεί την «Οδύσσεια» όπως εκτυλίσσεται από την αρχή μέχρι το τέλος της, κατασκευάζει τη δική του αφηγηματική γραμμή. Αυτή δεν διαφοροποιείται πάρα πολύ από αυτήν της «Οδύσσειας», η οποία ουσιαστικά αρχίζει περίπου από τη μέση της ιστορίας. Ποια είναι η αφηγηματική αφετηρία της ταινίας;

Όπως και ο Όμηρος, ο Νόλαν δεν ξεκινά την ιστορία του από την άλωση της Τροίας ή με την αναχώρηση του Οδυσσέα. Η αφήγηση ξεκινά πριν από την επιστροφή του βασιλιά της Ιθάκης, ο οποίος βρίσκεται στο νησί της Καλυψώς (δημιουργώντας έτσι τις δύο παράλληλες αφηγηματικές αφετηρίες της ταινίας, μία στο νησί της Καλυψώς και μία στην Ιθάκη). Η βασική διαφορά έγκειται στη διαχείριση του χρόνου. Ενώ στον Όμηρο υπάρχει μία μεγάλη, συνεχής αναδρομή (όπου ο Οδυσσέας αφηγείται μονομιάς τα πάντα στους Φαίακες), ο Νόλαν αφαιρεί τους Φαίακες και διασπά τη μεγάλη αναδρομή σε πολλές μικρότερες, διασπαρμένες σε όλη την ταινία. Αυτή η κατακερματισμένη, μη γραμμική δομή -χαρακτηριστική του σκηνοθέτη («Memento», «Οπενχάιμερ»)- αντικαθιστά την προφορική διήγηση με οπτικές αναδρομές, κάνοντας το παρελθόν να αποκαλύπτεται κινηματογραφικά σταδιακά και να συνομιλεί διαρκώς με το παρόν.

Παράλληλα, οι αναδρομές λειτουργούν ως θραύσματα ενός βασανισμένου ψυχισμού. Με συνεχή πισωγυρίσματα, λοξοδρομήσεις και κινήσεις μπρος-πίσω στον χρόνο, ο σκηνοθέτης δεν αποδομεί ριζικά το έπος – αντίθετα, «εκσυγχρονίζει», τρόπον τινά, την ομηρική δομή, προσαρμόζοντάς τη στις δυνατότητες του κινηματογράφου. Το αποτέλεσμα είναι ένας εντονότερος ρυθμός, αυξημένη δραματική ένταση και μια αφήγηση που κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον του θεατή. Όπως λέει ο Νόλαν, η αφήγηση της αρχαίας «Οδύσσειας» είναι πρωτότυπη και καθόλου γραμμική (περιέχει, στην ουσία, το πρώτο «φλας-μπακ», μέσω της υποκειμενικής αφήγησης ενός ήρωα, στην ιστορία). Ο ίδιος τονίζει αυτή την ιδιαιτερότητα. [..............]

Ο πολυμήχανος, πανέξυπνος και ευρηματικός Οδυσσέας μάς παρουσιάζεται και γίνεται -τελικά- ένας άνθρωπος που υποφέρει από τύψεις της συνείδησης και τραυματικές αναμνήσεις από τον αδυσώπητο πόλεμο, από τη σφαγή και την ανελέητη καταστροφή της Τροίας. Στο φιλμ βρίσκουμε το συνειδησιακό αντιπολεμικό πνεύμα, αντιπολεμικές και αντιαποικιοκρατικές νύξεις, μιας και οι Αχαιοί επιτίθενται και κατακτούν την Τροία για να αποκτήσουν τον έλεγχο της σχετικής εμπορικής διόδου (πολιτικοποιημένη προσθήκη του Νόλαν). Το τέλος αυτού του πολύχρονου, καταστροφικού πολέμου παρομοιάζεται με τη σύγχρονη εποχή και τους πολέμους της (αν και ο Νόλαν αφήνει στο τέλος μια νότα αισιοδοξίας για το μέλλον μας).

Να παρατηρήσουμε, ακόμη, πως η μνηστηροφονία στο παλάτι μετατρέπεται σε μια εκτεταμένη σκηνή απίθανων κατορθωμάτων μάχης του Οδυσσέα σχεδόν ως υπερήρωα, μα ο Οδυσσέας δεν είναι ούτε Αvenger, ούτε Μπάτμαν (ο Αγεμέμνονας, όμως, «περνάει» ως κάποιος σαν τον Ντάρθ Βέιντερ).

Σκηνοθετικές και τεχνικές αρετές

Σχεδόν όλες οι σκηνές διακρίνονται για την εντυπωσιακή, δραματική και ρωμαλέα δύναμή τους χάρη στις εικόνες, τα δυναμικά πλάνα, τις κινήσεις της κάμερας, το θυελλώδες ντεκουπάζ, τα σκηνικά και τη φωτογραφία (λιγότερο πειστική η ηρωικότατη κατατρόπωση των μνηστήρων). Ο Νόλαν χρησιμοποίησε στην «Οδύσσεια» το φορμά IMAX 70mm. Το IMAX 70mm θεωρείται το υψηλότατης definition πρότυπο της κινηματογραφικής προβολής παγκοσμίως, προσφέροντας την υψηλότατη δυνατή ανάλυση και τη μεγαλύτερη εικόνα που μπορεί να καταγράψει ανθρώπινο μέσο. Το IMAX 70mm έχει, δηλαδή, απίθανη ανάλυση εικόνας. Πολύ ανώτερη από αυτή των σημερινών, κορυφαίων ψηφιακών καμερών 4K.[.....................]

Σπουδαίος , πολύ εκφραστικός, με βαρύτητα, πνευματικότητα και εσωτερικότητα, είναι ο συστηματικά κορυφαίος ηθοποιός Ματ Ντέιμον. Πολύ καλή και η Σαμάνθα Μόρτον ως Κίρκη. Μου άρεσε πολύ και ο Τζον Λεγκουιζάμο ως πιστός, τυφλός, γέρος Εύμαιος. Δυναμική η Αν Χαθαγουέι ως θαρραλέα και αντιστεκόμενη Πηνελόπη. Καλός και ο Ρόμπερτ Πάτινσον ως ραδιούργος και ύπουλος μνηστήρας Αντίνοος.[......]

ΟΛΟΚΛΗΡΗ Η ΚΡΙΤΙΚΗ :«Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν (κριτική  Θόδωρος Σούμας) 

_______________________

*Ο ΘΟΔΩΡΟΣ ΣΟΥΜΑΣ είναι συγγραφέας και κριτικός κινηματογράφου. Τελευταίο του βιβλίο, «Ο έρωτας στο σινεμά» (εκδ. Αιγόκερως).

Σούμας, Θόδωρος (Βιβλιονέτ)

La Grande Bellezza: η μουσική της ταινίας (2013)

 Colonna Sonora Originale - La Grande Bellezza [Dir.: Paolo Sorrentino]

Πρωτότυπη μουσική της ταινίας «Η τέλεια ομορφιά» [Σκηνοθεσία: Πάολο Σορεντίνο]

1-1 00:00 I Lie
Written-By – D.A. Lang
 

1-2 05:35 World To Come IV
Written-By – D.A. Lang
 

1-3 09:29 My Heart's In The Highlands
Written-By – A. Pärt
 

1-4 17:59 Time
Written-By – L. Marchitelli
 

1-5 19:27 The Beatitudes
Written-By – V. Martynov
 

1-6 24:53 Dies Irae
Composed By – Zbigniew Preisner
 

1-7 29:47 The Lamb
Written-By – J. K. Tavener*, W. Blake
 

1-8 33:21 Symphony N. 1 In C Major II. Adagio
Composed By – G. Bizet
 

1-9 42:57 River Flows
Written-By – L. Marchitelli
 

1-10  44:52 Symphony N.3, Op.36 "Of Sorrowful Songs" III. Lento, Cantabile, Semplice
Composed By – Henryk Górecki
 

1-11  01:01:48 Beata Viscera

ΠΟΥ ΚΑΤΟΙΚΕΙ Η ΕΥΤΥΧΙΑ; ΜΕ ΠΟΙΟΝ ΟΔΗΓΟ ΖΩΗΣ ΦΤΑΝΟΥΜΕ Σ΄ΑΥΤΗΝ; (Δύο επιγράμματα)

Σωτάδης ο Μαρωνείτης ή Κρης: δύο επιγράμματα

 

 

ΠΗΓΗ

Ιωάννης Στοβαίος(5ος αι. μ.Χ)

Σωτάδης ο Μαρωνείτης ή Κρης: δύο επιγράμματα

Mετάφραση: Gerontakos 

 

 Η Δαμόκλειος σπάθη .Πίνακας του Ρίτσαρντ Γουέστολ (1812).

 ΑΔΗΛΗ Η ΤΥΧΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

 1.Τῆς τύχης σκοπεῖν δεῖ τὸ μέγιστον ὡς ἔλαττον͵

καὶ τὸ μὴ παρὸν μὴ θέλειν οὐδὲ γὰρ σόν ἐστιν.

Ἀμφότερα μένειν οὐκ οἶδεν ἕστηκε γὰρ οὐδέν.

Ἂν πλούσιος ὢν καθ’ἡμέραν σκοπῇς τὸ πλεῖον,

ἐς τοσοῦτον εἶ πενιχρός , ἐς περισσός.

Ὡς πένης θέλει σχεῖν͵ καὶ πλούσιος πλέον σχεῖν͵

ἴσον ἔχουσιν αὐτῶν αἱ ψυχαὶ τὸ μεριμνᾶν.

 

Πηγή: Ιωάννης Στοβαίος,  Ἐκλογαί (Ἀνθολόγιον)

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ 

Ακόμα κι αν η τύχη σου  έχει φτάσει στο αποκορύφωμά της,

Εσύ  να θεωρείς  πως είσαι ελάχιστα ευνοημένος απ΄αυτήν .

Ό,τι δεν έχεις ,  μην το επιζητείς, αφού δεν είναι δικό σου.

Τίποτε από τα δύο δεν είναι σταθερό, άρα αδύνατο να διαρκούν το ίδιο.

Αν είσαι πλούσιος κι η καθημερινή σου έγνοια είναι

το πώς θα αβγατίσεις τα πλούτη σου, 

τότε  τόσα σου λείπουν , όσα σου περισσεύουν.

Στο φτωχό που θέλει ν΄ αποκτήσει και στον πλούσιο

που θέλει να συσσωρεύσει κι άλλα αγαθά

 Ίσος είναι μέσα τους ο κόπος της φροντίδας . 

----------------------------------

ΠΟΥ ΚΑΤΟΙΚΕΙ Η ΕΥΤΥΧΙΑ; 

Εξαιρετικό επίγραμμα βασισμένο στη σχέση του ανθρώπου με την τύχη, τον πλούτο και την επιθυμία. Το ενδιαφέρον του δεν στρέφεται τόσο στην εξωτερική οικονομική κατάσταση του ανθρώπου, όσο στην εσωτερική του στάση απέναντι στα αγαθά. 

Μέσα σε λίγους μόνο στίχους, ο Σωτάδης διατυπώνει μια διαχρονική αλήθεια: η απληστία εξισώνει τον πλούσιο με τον φτωχό, γιατί και οι δύο ζουν κυνηγώντας αυτό που δεν έχουν. Αντίθετα, η αυτάρκεια είναι το μόνο αγαθό που δεν εξαρτάται από την τύχη και δεν μπορεί να αφαιρεθεί από τις μεταβολές της ζωής. 

Ο  ποιητής συμβουλεύει  τον άνθρωπο να μην παρασύρεται από την αλαζονεία που γεννά ο πλούτος. Η ευτυχία είναι εύθραυστη και η τύχη μεταβλητή. Όποιος πιστεύει ότι βρίσκεται στην κορυφή, κινδυνεύει περισσότερο από την ύβρη και από την οδυνηρή διάψευση ,όταν οι περιστάσεις αλλάξουν.
Η αδιάκοπη επιθυμία για ό,τι μας λείπει γεννά  ανικανοποίητο πάθος , που εκφράζεται μέσα από το ακατασίγαστο  άγχος της συσσώρευσης περισσότερων αγαθών. Η ευτυχία όμως δεν προκύπτει από την απόκτηση ολοένα περισσότερων αγαθών αλλά από τον περιορισμό των αχρείαστων επιθυμιών.

Ούτε η ευνοϊκή ούτε η δυσμενής τύχη έχουν μόνιμο χαρακτήρα. Η μεταβλητότητα αποτελεί βασικό νόμο της ανθρώπινης ζωής, επομένως  κανένα εξωτερικό αγαθό δεν μπορεί να αποτελέσει ασφαλές θεμέλιο ευτυχίας.

Ο πλούσιος που ασχολείται καθημερινά με το πώς θα αυξήσει την περιουσία του είναι στην πραγματικότητα εξίσου φτωχός στην ψυχή με εκείνον που στερείται αγαθών. Έτσι δεν είναι καθόλου παράδοξο «να του λείπουν τόσα , όσα του περισσεύουν», αφού εξαιτίας της  απληστίας του δεν απολαμβάνει ποτέ όσα ήδη κατέχει. Τα υπάρχοντά του μετατρέπονται σε αφορμή νέων βασανιστικών επιθυμιών. Η κατακλείδα αποτελεί την κορύφωση του επιγράμματος:


Σημαντικό  κριτήριο διάκρισης των ανθρώπων,  κατά τον ποιητή , δεν πρέπει να  είναι ο πλούτος που κατέχουν αυτοί, αλλά η ελευθερία ή η δουλεία απέναντι στις επιθυμίες τους. Ο φτωχός βασανίζεται επειδή στερείται· ο άπληστος πλούσιος βασανίζεται επειδή φοβάται μήπως δεν αποκτήσει ακόμη περισσότερα. Και οι δύο ζουν κάτω από την ίδια τυραννία της μέριμνας.

Το επίγραμμα υποστηρίζει ότι η πραγματική φτώχεια δεν είναι η έλλειψη χρημάτων αλλά η απληστία, ενώ ο πραγματικός πλούτος είναι η αυτάρκεια. Ο άνθρωπος γίνεται ευτυχισμένος όχι όταν αυξάνει απεριόριστα τα υπάρχοντά του, αλλά όταν περιορίζει τις επιθυμίες του.

Η σκέψη αυτή συναντάται σε βασικές   φιλοσοφικές σχολές της αρχαιότητας: οι Κυνικοί υποστήριζαν ότι ο πλούτος βρίσκεται στις λίγες ανάγκες, ενώ οι Στωικοί δίδασκαν ότι ευτυχία σημαίνει να αρκείσαι σε όσα έχεις και να μη στηρίζεις την ψυχική σου γαλήνη στα εξωτερικά αγαθά, ο δε  Επίκουρος έγραφε ότι «πλούσιος δεν είναι όποιος έχει πολλά, αλλά όποιος χρειάζεται λίγα».Το επίγραμμα θυμίζει επίσης το περίφημο γνωμικό του Σενέκα: «Δεν είναι φτωχός εκείνος που έχει λίγα αγαθά, αλλά εκείνος που επιθυμεί περισσότερα».

Ζούμε σε μια κουλτούρα που έχει εμμονή με την αναβάθμιση. Μας λένε ότι το επόμενο ορόσημο - η επόμενη προαγωγή, το πιο κομψό αυτοκίνητο, η υψηλότερη φορολογική κλίμακα, το μεγαλύτερο σπίτι - είναι η ακριβής στιγμή που θα μπορέσουμε επιτέλους να καθίσουμε αναπαυτικά, να αναπνεύσουμε και να νιώσουμε επιτυχημένοι.
Όμως αυτό ποτέ δεν πρόκειται ποτέ να επιτευχθεί, αφού πάντοτε θα βάζουμε υψηλότερους στόχους, πολύ συχνά απραγματοποίητους και μερικές φορές καταστροφικούς  σωματικά, πνευματικά και υλικά . Όλα αυτά , επειδή ποτέ δεν είμαστε ικανοποιημένοι λόγω πλεονεξίας ή και της ανασφάλειας που μας διακατέχει "παίζοντας" παιχνίδια ρίσκου σε ένα τζογαδόρικο  καπιταλιστικό περιβάλλον

 Αυτό, φυσικά,  δεν είναι επιχείρημα κατά της φιλοδοξίας ούτε είναι μια δικαιολόγηση της φτώχειας και της παραίτησης από τη βελτίωση των συνθηκών της ζωής μας. Είναι μια σαφής  ψυχολογική διάγνωση. Ο Σενέκας επεσήμανε μια παγίδα στην οποία οι περισσότεροι από εμάς πέφτουμε καθημερινά: την αυταπάτη ότι ο πλούτος έτσι ιδωμένος  είναι ένας καταθετικός λογαριασμός που πρέπει πάση θυσία να αβγατίζει συνεχώς   και όχι μια κατάσταση  αιχμαλωσίας του νου και δηλητηρίασης του ατομικού και του κοινωνικού βίου.

 

**************** 

  Ο Αινείας και η Σίβυλλα στον Κάτω Κόσμο, περ. 1600 από τον Γιαν Μπρίγκελ τον Πρεσβύτερο

 

2. 

 Εἰ καὶ βασιλεὺς πέφυκας, ὡς θνητὸς ἄκουσον·
ἂν μακρὰ πτύῃς, φλέγματί τοι κρατεῖ περισσῷ·
ἂν χρυσοφορῇς, τοῦτο τύχης ἐστὶν ἔπαρμα·
ἂν πλούσιος ᾖς, τοῦτο χρόνων ἄδηλος ἰσχύς·
ἂν ἀλαζὼν ᾖς, τοῦτ᾽ ἀνοίας ἐστὶ φρύαγμα·
ἂν δὲ σωφρονῇς, τοῦτο θεῶν δῶρον ὑπάρχει·
ἡ σωφροσύνη πάρεστιν, ἂν μετρῇς σεαυτόν. 

Πηγή : Ιωάννης Στοβαίος,ς Ἐκλογές (III, 26), 

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ 

Άκουσέ με: είσαι θνητός, 
ακόμα κι αν είσαι από γεννησιμιού σου  βασιλιάς.
Αν φτύνεις μακριά, μέσα σου έχεις φλέματα πολλά.
Φοράς τα καλύτερα ρούχα; 
Πριν από σένα αυτά τα ρούχα
τα φορούσε ένα προβατάκι.
Αν κολυμπάς στο χρυσάφι, η τύχη σου σε έχει ευνοήσει.
Αν είσαι πλούσιος, η δύναμή σου 
δεν μπορεί με όρια χρονικά να καθοριστεί.
Αν είσαι αλαζόνας , αυθαδιάζεις λόγω αφροσύνης.
Αν είσαι σώφρων , αυτό είναι δώρο των θεών. 
Σύνεση έχεις όταν βάζεις το Μέτρο οδηγό σου ...

 

 ΤΟ ΜΕΤΡΟ ΩΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ

 

 Το επίγραμμα ανοίγει με μια επιτακτική προτροπή:

«Άκουσέ με: είσαι θνητός, ακόμα κι αν είσαι από γεννησιμιού σου βασιλιάς.»
Στη φράση αυτή συμπυκνώνεται η  κεντρική θέση του επιγράμματος. Ο θάνατος δεν κάνει διακρίσεις· η βασιλική γέννηση δεν ανοίγει παράθυρο στην αθανασία, επομένως ούτε πραγματική υπεροχή.

Η πρώτη αυτή φράση θυμίζει το αρχαίο μοτίβο του memento mori («να θυμάσαι ότι θα πεθάνεις»), το οποίο απαντά ήδη στην αρχαϊκή και κλασική ελληνική σκέψη. Ο ποιητής καταργεί αμέσως κάθε κοινωνική διάκριση. Ο βασιλιάς και ο τελευταίος υπήκοός του μοιράζονται την ίδια μοίρα: τη θνητότητα.
____________________________

«Αν φτύνεις για πολύ καιρό, μέσα σου έχεις φλέματα πολλά»

Εδώ η νεοελληνική απόδοση είναι ελαφρώς ελεύθερη. Στο αρχαίο κείμενο, η εικόνα αφορά την ανθρώπινη σύσταση — το σώμα ως χώρο ασθένειας και φθοράς. Ο πλούσιος δεν είναι «καλύτερος» από τον φτωχό· και οι δύο υποφέρουν από τα ίδια σωματικά προβλήματα.

____________________________________ 

«Πριν από σένα αυτά τα ρούχα τα φορούσε ένα προβατάκι»

Αυτός είναι ο πιο διάσημος στίχος του επιγράματος. Η εικόνα είναι αποκαλυπτική: το πορφυρό ένδυμα, σύμβολο εξουσίας και πλούτου, προέρχεται από το μαλλί ενός ζώου. Ο ποιητής αποδομεί τη μεταφυσική του πλούτου: δεν υπάρχει τίποτα «ιερό» στα εγκόσμια αγαθά· είναι απλώς μεταμφιέσεις της φυσικής ύλης. Η λέξη «προβατάκι» (diminutive) προσθέτει και μια δόση ειρωνείας — το ζώο είναι αθώο, ενώ ο άνθρωπος που το φοράει επαίρεται.

_________________________ 

«Αν κολυμπάς στο χρυσάφι, η τύχη σου σε έχει ευνοήσει»

Η φράση «κολυμπάς στο χρυσάφι» είναι εξαιρετικά εκφραστική. Ο πλούτος δεν είναι αποτέλεσμα αρετής, αλλά τύχης (τύχη). Ο Σωτάδης υπενθυμίζει ότι ο πλούσιος δεν «αξίζει» τον πλούτο του· απλώς τον κληρονόμησε ή τον απέκτησε τυχαία.

---

«Αν είσαι αλαζόνας, αυθαδιάζεις λόγω αφροσύνης»

Η αλαζονεία δεν είναι σημάδι δύναμης, αλλά αφροσύνης (ἀφροσύνη). Ο Σωτάδης εδώ πλησιάζει τον Μένανδρο και τους στωικούς: η αρετή είναι η γνώση των ορίων του εαυτού, ενώ η υπερηφάνεια είναι άγνοια. Η λέξη «αυθαδιάζεις» υποδηλώνει μια συμπεριφορά που ξεπερνά τα όρια του δικαίου — είναι υβριστική.

---

«Αν είσαι σώφρων, αυτό είναι δώρο των θεών»

Εδώ υπάρχει μια στροφή: ενώ ο πλούτος είναι τύχη, η σωφροσύνη είναι θεϊκό δώρο. Ο Σωτάδης αντιστρέφει την κοινωνική ιεραρχία: δεν είναι ο πλούσιος ευνοημένος από τους θεούς, αλλά ο σώφρων. Αυτό συνδέεται με την ελληνιστική ηθική, όπου η εσωτερική αρετή (ἀρετή) υπερτερεί των εξωτερικών αγαθών.

---

«Σύνεση έχεις όταν βάζεις το Μέτρο οδηγό σου»

Το «Μέτρον» (μηδὲν ἄγαν) είναι η κεντρική αρχή της ελληνικής σκέψης από τον Σόλωνα μέχρι τους στωικούς. Ο Σωτάδης το παρουσιάζει ως τον μοναδικό αξιόπιστο οδηγό στη ζωή. Η «σύνεσις» (σωφροσύνη, φρόνηση) δεν είναι άλλο από την ικανότητα να γνωρίζεις τα όριά σου — να μην υπερεκτιμάς τον εαυτό σου λόγω πλούτου ή εξουσίας, αλλά και να μην απελπίζεσαι.

Συνοψίζοντας    αποφθεγματικά τις σκέψεις του ποιητή φιλοσόφου βλέπουμε ότι 

• η πολιτική  εξουσία είναι εφήμερη , αφού δεν μπορεί να υπερνικήσει τη θνητότητα,
• η σωματική δύναμη δεν  είναι  τίποτε περισσότερο από μία απλή βιολογική λειτουργία,
• ο χρυσός και ο πλούτος είναι γεννήματα της τύχης και του χρόνου,
• η αλαζονεία είναι  ανοησία,
• μόνο η σωφροσύνη αποτελεί αληθινή και μόνιμη αξία, γιατί συνδέεται με την αυτογνωσία.

 

 

**************************

 

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 

 

ΣΩΤΑΔΗΣ Ο ΜΑΡΩΝΕΙΤΗΣ  ή ΚΡΗΣ*

3ος αιώνας π.Χ 

 Ο Σωτάδης ήταν Αρχαίος Έλληνας λογοτέχνης από την Μαρώνεια Ροδόπης ή την Κρήτη που έζησε τον 3ο αιώνα π.Χ.^[2] Την εποχή που ήταν βασιλιάς της Αιγύπτου ο Πτολεμαίος Β΄ Φιλάδελφος (285 π.Χ. - 246 π.Χ.) έζησε στην Αλεξάνδρεια που ήταν διάσημη ως κέντρο λογοτεχνίας, επιστημών και πολιτισμού με την Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας. Από το έργο του σώθηκαν μόνο μερικά αποσπάσματα τα οποία ο Ιωάννης Στοβαίος θεωρεί πλαστά. Ο Έννιος μετέφρασε μερικά από τα ποιήματα που ανήκαν στο είδος του, είχε έναν γιο τον Απολλόδωρο για τον οποίο χρεώνεται ότι ανακάλυψε την Καρκινική γραφή.^[3] Ο Σωτάδης ήταν ο βασικός εκπρόσωπος στην Ποιητική Σάτιρα που ασχολήθηκε με την Παιδεραστία, έγραψε στην Ιωνική διάλεκτο, τα έργα του αποτελούσαν μυθολογικές παρωδίες όπως η "Εις Άδου κατάβασις", ο "Πρίηπος", η "Αμαζών" κ.ά. Οι κωμωδίες του, των οποίων μόνο οι τίτλοι έχουν διασωθεί, ονομάζονταν "Φλύακες" και "Κίναιδοι". Και όμως η ποίηση αυτή του Σωτάδη επαινείται γενικά από τους παλαιούς ως ευφυής και «χαρίεσσα». Σε ένα από τα ποιήματα του σατύρισε με βαρύτατους χαρακτηρισμούς τον ίδιο τον βασιλιά Πτολεμαίο Β΄ για τον γάμο του με την αδελφή του Αρσινόη Β΄ της Αιγύπτου με την φράση "ρίχνει το καβλί σου σε μιά ανίερη τρύπα".^[4] Ο Σωτάδης φυλακίστηκε αλλά κατόπιν δραπέτευσε στην νήσο του Καύνου, τον συνέλαβε ο Πάτροκλος, (ο στρατηγός του Πτολεμαίου), αφού τον έκλεισε σε μολύβδινο κιβώτιο τον πόντισε στο πέλαγος. [......] Σωτάδης ο Κρης (ποιητής) /Βικιπαίδεια

2. ΣΩΤΑΔΗΣ, Ο ΠΟΙΗΤΗΣ ΠΟΥ ΤΟΝ ΕΠΝΙΞΑΝ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑ ΤΟΥ..

 Επιμέλεια-Μεταφράσεις-Σχολιασμός αρχαίων κειμένων: 

Gerontakos

Ιούλιος 2026