Rebecca/Ρεβέκκα : η διαχρονική γοητεία ενός βιβλίου που έγινε κλασική ταινία (1940)

 

ΚΛΑΣΙΚΑ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑΤΑ-ΑΘΑΝΑΤΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ

Read the book

Rebecca PDF

books-library.online › files

Rebecca. DAPHNE DU MAURIER.

Η κλασική γοητεία της Ρεβέκκας

Δάφνη ντι Μωριέ
Ρεβέκκα(1938)
  
Ένα από τα πιο αγαπημένα βιβλία όλων των εποχών, η Ρεβέκκα της Αγγλίδας συγγραφέως Δάφνης ντι Μωριέ (1907-1989) άφησε εποχή όταν κυκλοφόρησε το 1938, μολονότι οι κριτικοί δεν το αγάπησαν, και η εφημερίδα Times το κατέτασσε στην κατηγορία των ρομάντζων. Το μυθιστόρημα αυτό, όμως, ενέπνευσε το 1940 τον Αλφρεντ Χίτσκοκ, ο οποίος με πρωταγωνιστές τον Λόρενς Ολιβιέ και την Τζόαν Φοντέιν, σκηνοθέτησε την ομότιτλη ταινία που συνέβαλε ακόμα πιο πολύ στη διάδοση του βιβλίου.
Η Ρεβέκκα, μαζί με το Όσα παίρνει ο άνεμος, την Τζέιν Εϊρ και τα Ανεμοδαρμένα ύψη συγκροτούν την πιο δημοφιλή ομάδα έργων που παρήχθησαν από τη γυναικεία πένα. Μάλιστα, η επίδραση του βιβλίου αυτού φτάνει μέχρι την εποχή μας, καθώς μερικοί χαρακτήρες του έχουν κοινά στοιχεία με ήρωες σύγχρονων συγγραφέων, όπως η κ. Ντάμβερς, η οποία θαρρείς και βρίσκεται παντού στο μυθιστόρημα του Στέφεν Κινγκ, Bag of Bones, 1998 (Σάκος με κόκαλα).
Μια ανώνυμη ηρωίδα, αργότερα γίνεται η κ. Ντε Γουίντερ, θυμάται τη γνωριμία της μ' έναν γοητευτικό Αγγλο στο Μόντε Κάρλο, τον Μάξιμ ντε Γουίντερ, τον γάμο τους και τις περιπέτειές τους στον πύργο του, στο Μαντερλέι. Η αφήγηση ξεκινά με τη φράση: «Χτες το βράδυ είδα στον ύπνο μου πως ξαναγύρισα στο Μαντερλέι...», μια φράση που επανέρχεται συχνά. Το Μαντερλέι είναι ο τόπος όπου η ηρωίδα μεταβαίνει από την κοριτσίστικη περίοδο της αθωότητας και της αφέλειας στην ωριμότητα της γυναίκας. Από απλή συνοδός μιας κοσμικής Αμερικανίδας μεταβάλλεται σε οικοδέσποινα του Μαντερλέι, αυτού του παραδείσου που κρύβει παγίδες, μυστικά, τα οποία, όταν αποκαλυφθούν, θα ολοκληρωθεί η μεταμόρφωσή της.
Το μυθιστόρημα, που συχνά φέρνει στο νου το έργο της Σαρλότ Μπροντέ Τζέιν Εϊρ, είναι γοητευτικό γιατί μέσω της αυθόρμητης και αβίαστης αφήγησης αναδύονται αντιθέσεις των χαρακτήρων, οι συγκρούσεις, τα πάθη που οδηγούν στην καταστροφή. Εδώ οι εναλλαγές καλού-κακού, υγιούς και νοσηρού δραματοποιούνται και μέσω των μεταβολών, της εξέλιξης της ιστορίας, το ενδιαφέρον του αναγνώστη κορυφώνεται. Η ανεπιτήδευτη γραφή, η αγωνία, το απρόοπτο, το μυστηριώδες, η αποτύπωση των ολοκληρωμένων χαρακτήρων, ακόμα και των πιο ακραίων, συνθέτουν έναν κόσμο οικείο και παράδοξο μαζί, σκοτεινό και φωτεινό ταυτοχρόνως. Η δαιμονική μορφή της κ. Ντάμβερς, της γυναίκας που έμενε πιστή στη μνήμη της αμφιλεγόμενης Ρεβέκκας, είναι η ενσάρκωση του νοσηρού. Εκείνη που επιμένει να ελέγχει τις καταστάσεις, αλλά στο τέλος άθελά της οδηγεί την αφηγήτρια - αντίπαλό της στην αυτογνωσία. Ύστερα από περιπέτειες, οι σκιές θα υποχωρήσουν και η αλήθεια, όσο σκληρή κι αν είναι, αποκαθίσταται.
Οι ανατροπές μέχρι την τελευταία στιγμή είναι καταιγιστικές και ενδυναμώνουν την ατμόσφαιρα μυστηρίου που από την πρώτη στιγμή υπαινικτικά κυριαρχούσε στις περιγραφές. Ακόμα και οι δευτερεύοντες ή σκιώδεις χαρακτήρες αποδίδονται έντονα, ενώ ο καθένας παίζει τον δικό του ρόλο στα γεγονότα του Μαντερλέι.
Τρυφερή και συνάμα αποκαλυπτική είναι η παρατήρηση της αφηγήτριας: «Γιατί τα σκυλιά να σε κάνουν να θέλεις να κλάψεις; Η συμπόνια τους έχει κάτι το τόσο σιωπηλό και το τόσο απελπισμένο. Ήξερε ο Τζάσπερ ότι έτρεχε κάτι κακό, όπως όλα τα σκυλιά...»

Χρύσα Σπυροπούλου

enet.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ( ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΣΟΦΙΑ ΜΑΥΡΟΕΙΔΗ-ΠΑΠΑΔΑΚΗ) -Ρεβέκκα - Δάφνη Ντι Μωριέ.pdf - Scribd

********************
Η "ΡΕΒΕΚΚΑ" ΣΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ

  (1940)
 
*Σκηνοθεσία: Alfred Hitchcock*

 Μια νεαρή συνοδός ηλικιωμένων κυριών (Joan Fontaine) κάνει διακοπές συνοδεύοντας την εργοδότριά της στο Μόντε Κάρλο, όταν γνωρίζει τον πλούσιο χήρο Maxim de Winter (Laurence Olivier), του οποίου η σύζυγος Rebecca έχει πεθάνει σε ατύχημα. Οι δυο τους ερωτεύονται, ο Μαξίμ της ζητά κάπως βεβιασμένα να παντρευτούν κι εκείνη δέχεται. Η ευτυχία τους όμως είναι εφήμερη καθώς, όταν κι οι δυο τους επιστρέφουν στο Manderley, την έπαυλη του Μαξίμ, η νεαρή γυναίκα διαπιστώνει ότι η πρώτη γυναίκα του συζύγου της εξακολουθεί να 'χει μια περίεργη επιρροή, ακόμα και μετά το θάνατό της.
Η δεύτερη κυρία de Winter, όντας νέα κι άπειρη και μη γνωρίζοντας πώς να συμπεριφερθεί για να φανεί αντάξια σύζυγος για τον Maxim, για τον οποίο νομίζει ότι είναι ακόμη ερωτευμένος με τη Rebecca, γίνεται ευάλωτη. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να βρεθεί έρμαιο εκμετάλλευσης στα χέρια της παράξενης και ψυχρής οικονόμου της έπαυλης η οποία έχει ψύχωση με τη Rebecca.
Κάποια στιγμή η θάλασσα ξεβράζει...

Ρεβέκκα (ταινία, 1940) - Βικιπαίδεια

Ρεβέκκα (Rebecca ) | Κριτική Θοδωρής Κουτσογιαννόπουλος

*********************************** 

Παράρτημα

1. Gothic Suspense and Delicious Imagery: Rebecca (1940)

 2. ΕΝΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΕΜΠΝΕΥΣΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΡΙΑ ΤΗΣ ΔΑΦΝΗΣ ΝΤΙ ΜΩΡΙΕ

Taylor Swift - tolerate it

Το «Tolerate It» είναι ένα τραγούδι της Αμερικανίδας τραγουδοποιού Taylor Swift, από το ένατο άλμπουμ της, Evermore (2020). Το κομμάτι το έγραψε η ίδια με τον παραγωγό του, Aaron Dessner. Μια αργή μπαλάντα για πιάνο, το «Tolerate It» διαθέτει μια παραγωγή μεσαίου ρυθμού και μια περίεργη χρονική υπογραφή. Εμπνευσμένο από το μυθιστόρημα Rebecca (1938) της Daphne du Maurier, οι στίχοι του αφηγούνται μια νεαρή γυναίκα που αναφέρεται στην ασταθή σχέση της με έναν μεγαλύτερο άντρα που δεν φαίνεται να τη συμπαθεί.

Ρωσική σαλάτα αλά Καρυστιανού: «Νοηματική αφασία, απονευρωμένη διακήρυξη και υποψία ακροδεξιάς»

 

Για την πρεμιέρα της Μ. Καρυστιανού: Νοηματική αφασία, απονευρωμένη διακήρυξη και υποψία ακροδεξιάς

Στην πρώτη εμφάνισή της ως «φιγούρα της πολιτικής σκηνής, η γυναίκα που για μια περίοδο είχε σχεδόν αγιοποιηθεί στο συλλογικό υποσυνείδητο, έδειξε ότι «δεν το έχει».

Γράφει ο Γιώργος Λακόπουλος

iEidiseis.gr

Ο Αμερικανός συγγραφέας Γκορ Βιντάλ έλεγε: «Σήμερα οι πολιτικοί δεν μπορούν να γράψουν μόνοι τους τις ομιλίες τους – μερικοί δεν μπορούν ούτε να τις διαβάσουν…».

Είναι η περίπτωση της Μαρίας Καρυστιανού – κατά την απαγγελία της «Ιδρυτικής Διακήρυξης» του κόμματός της, στο «Ολύμπιον» της Θεσσαλονίκης. Προφανώς ότι τη συγκεκριμένη ομιλία, δεν ήταν σε θέση να τη διαβάσει, ούτε αυτός που την… έγραψε!

Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ.

Ένα παιδαριώδες κείμενο, σε διόλου καλά ελληνικά, ελλειμματικό, με ακατανόητα εδάφια, κοινοτυπίες, αντιφάσεις, απλοϊκές προσεγγίσεις, αφάνταστα «φιλολαϊκό». Κακόπεσε και στα χέρια της, με αποτέλεσμα αμοιβαία απογοητευτικό.

Αν στην πολιτική «εν αρχή ην ο λόγος», ο λόγος, εν προκειμένω ήταν το πρώτο πρόβλημα. Το περιεχόμενό του παρέσυρε προς τα κάτω την ομιλήτρια και η ομιλήτρια το περιεχόμενο.

Στην πρώτη εμφάνισή της ως «φιγούρα της πολιτικής σκηνής, η γυναίκα που για μια περίοδο είχε σχεδόν αγιοποιηθεί στο συλλογικό υποσυνείδητο, έδειξε ότι «δεν το έχει».

Παρότι στο προοίμιο της «Διακήρυξης», τα Τέμπη στένεψαν για να χωράει μόνο η ίδια:

– «Κύρια έμπνευσή μας υπήρξε ο γενναίος αγώνας μιας απλής μητέρας για απόδοση δικαιοσύνης στην Ελλάδα και την Ευρώπη, μετά τον μαρτυρικό θάνατο της κόρης της».

Ολόκληρο το πακέτο της παρουσίασης έπασχε. Τα πλήθη την έστησαν στο ραντεβού, η σκηνοθεσία ήταν προπολεμική, τα σύμβολα πολυφορεμένα, η στελέχωση με «προσωπικότητες» απλώς δεν υπήρχε και η πρωταγωνίστρια έχανε τις ατάκες…

Σημειολογία και ρητορικά κλισέ

Το λογότυπο «Ελπίδα για τη Δημοκρατία – Μαρία Καρυστιανού – Ανεξάρτητο κίνημα πολιτών» έχει την αρχιτεκτονική  πρωτοσέλιδου του παλαιού ελληνικού Τύπου: Κύριος τίτλος – «καπέλο» – και «πλάγιος». Διαλέγετε σε ποιο από τα τρία θα μπουν τα «ξύλινα» γράμματα.

Ένα υποτιθέμενο πολιτικό «μανιφέστο», ορίζει ως «βασικό στόχο» του «να βιώσουν οι πολίτες την αλλαγή, να φανεί άμεσα ότι ύψιστη προτεραιότητά μας είναι η Ελλάδα…». Θέτοντας τη «στήριξη της κοινωνίας», ως «άμεσο και στρατηγικό στόχο». Άμεσο, ή στρατηγικό;

Ο λογογράφος δανειζόταν κλισέ ξεπερασμένης πολιτικής ρητορικής και η ομιλήτρια το  ζούσε σαν ιστορική στιγμή: «Υπάρχει μια στιγμή στην ιστορία κάθε έθνους, κάθε λαού, όπου η σιωπή γίνεται φωνή – και πιστεύω ότι αυτή τη στιγμή έφτασε για την Ελλάδα».

Φραστική «βαρβαρότητα», νοηματική αφασία, ρηχή πρόζα που αναζητά δάνεια στη λογοτεχνία, και αμήχανη σκηνική παρουσία. «Διακήρυξη» σκοπίμως απονευρωμένη από διατυπώσεις με υποψία ακροδεξιάς απόχρωσης.

Για μην επαναληφθεί η κατακραυγή που προκάλεσε δηλώσεις της Καρυστιανού, μόνο η πεποίθηση των «πολιτών που αγαπούν τη Ελλάδα» ότι «είναι βαθιά προδομένη» πέρασε.

Δεν υπήρχαν αναφορές στην Εκκλησία, ή στη Θρησκεία, αλλά ούτε και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, πλην του πλην του αντιευρωπαϊκού ότι η χώρα «δεν λειτουργεί ως ακολούθημα κανενός ξένου εταίρου».

Υποσχέσεις και η εικόνα της «πρεμιέρας»

Το «Κίνημα» έπιασε δουλειά ως επί θύραις κυβέρνηση και μοιράζει υποσχέσεις, αποκαθιστά δυσλειτουργίες από καταβολής του ελληνικού κράτους και ρίχνει που δύσκολα θα μπορούσε να σκεφθεί άλλος.

Π.χ ο «έλεγχος όλων των δημόσιων συμβάσεων, κατά προτεραιότητα των μνημονιακών, ο έλεγχος της διαχείρισης των εγχώριων και ευρωπαϊκών κονδυλίων και της διασπάθισης του δημόσιου χρήματος».

Ας το δεχθούμε. Αλλά η «ανάκτηση και η διάθεση των οικονομικών πόρων στους νόμιμους δικαιούχους τους» πώς ακριβώς θα γίνει; Το πότε το ξέρουμε: όταν έλθει στα πράγματα το «Κίνημα».

Μόνο που στην πρεμιέρα του έδειχνε μάλλον ακινησία, με κενά ανάμεσα στα καθίσματα. Αρέα – αρέα, να φαινόμαστε καμία σαρανταρέα…

ΔΥΟ ΠΟΙΗΜΑΤΑ

 

1. 
Τα φώτα ανάβουν διαδοχικά στους δρόμους 

με τις ευχές των φυλλοβόλων που παραστέκουν
Μια σαρκοφάγος στη μέση της Τσιμισκή
Κομμένα τα όνειρα της πολιτείας 

-ένθεν των νοικοκυραίων και ένθεν των μαστροπών-
Στα μπαρ συρρέουν τα πλήθη των πιστών
να κάψουνε τους πόθους τους
να διώξουνε τις τύψεις

 

2.

Έτρεχαν όλη μέρα στους κατσιασμένους δρόμους
Ανέβηκαν στα κάστρα  για να ξαποστάσουν
Θεώμενοι το τυμπανιαίο σώμα της πόλης
εσηκόντιζον και ετόξευον
στατιστικές και αλγόριθμους με  κατάρες

Πήραν το δρόμο για το σπίτι
μοιρολογώντας Ω γλυκύ μου έαρ
ζωούλα μου που χάθηκες
στου κόσμου τη βουή

 

Gerontakos. Μάιος 26 

Χιούμορ, περισσότερο χιούμορ

 

                                                    Τα άστρα μίλησαν

- Πολύ φοβάμαι ότι ο γιος μου θα βγει gay και αβγουλομάτης.
- Σοβαρολογείς;
- Δυστυχώς! Η αστρολόγος μου είπε ότι θα γεννηθεί σε περίοδο
που η Αφροδίτη
θα βρίσκεται σε τροχιά σύγκρουσης με τον Δία ,
τον οποίο θα έχει πλησιάσει σε απόσταση αναπνοής 

ο δορυφόρος του Γανυμήδης, 

Καταλαβαίνεις...

 

******************* 

ΝΤΟΛΑΡ

 

Ω, πόσο εξαντλημένος νιώθω το τελευταίο διάστημα!
Δε μου αρκεί το Ιράν .

Χρειάζομαι κι άλλους πολέμους, πολλούς πολέμους.

Ντόναλντ , γιατί αργείς με την Κούβα;

Καθυστερείς, καθυστερείς ανεπίτρεπτα το ρεσάλτο... 

 

***************

 ZHΛΙΑ ΜΟΥ, ΖΗΛΙΑ ΜΟΥ

 

"Θα τους καταγγείλω στη μαμά μου για παιδοφιλικές τάσεις..."

METOO!... 

****************************** 

                                                ΝΤΟΝΑΛΔΟΣ Ο ΠΕΙΡΑΤΗΣ

Εμπρός, γενναίοι μου, εμπρός! 

Ν' ανοίξουμε τα Στενά του Ορμούζ,
να ανεφοδιάσουμε την αγορά με αγαθά , 

να επιπέσουν οι καταναλωτές επ' αυτών ,
να περάσουμε όλοι  καλά 

ΑΛΛΑ   ΕΜΕΊΣ ΟΙ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΙ ΚΑΛΥΤΕΡΑ!

Η παλιά Θεσσαλονίκη

 

Μέρες του πολυεθνικού 1900 και κάτι

Θεσσαλονίκη , αρχές του εικοστού αιώνα.
Ανηφορίζοντας προς το (γυμνό από δέντρα) Σέιχ Σου.
Δεξιά φαίνεται ο περίβολος του εβραϊκού νεκροταφείου
και στο τέρμα του δρόμου το κατάφυτο χριστιανικό αδελφάκι του.
Πίσω του διακρίνεται το τούρκικο
νοσοκομείο (το σημερινό νοσοκομείο Άγιος Δημήτριος).
Ψηλά δεσπόζουν τα τείχη της πόλης , ενώ στη βάση τους
αριστερά απλώνεται η τούρκικη συνοικία.
Οι τρεις μοναχικές φιγούρες υπογραμμίζουν σημειολογικά τον ερημικό
χαρακτήρα της περιοχής και υποδηλώνουν συμβολικά έναν τρόπο ζωής
με ρυθμούς λιγότερο αγχώδεις από τους σημερινούς.

 

(Η φωτογραφία από το αρχείο του εραστή της Ιστορίας Κώστα  Νίγδελη)

Παίζοντας σκάκι με τους λογαριαμούς μου

 

Το σκάκι των καθημερινών λογαριασμών

"Λοιπόν, μετακινώ το Στρατιώτη του λογαριασμού του τηλεφώνου,
αλλά δέχομαι επίθεση από τον Αξιωματικό του δανείου για το σπίτι

και χάνω έναν Ίππο από την πιστωτική της Πειραιώς. 

Απαντώ με τον Πύργο της δόσης για το αυτοκίνητο , 

αλλά με απειλεί η Βασίλισσα του φροντιστηρίου Αγγλικών των παιδιών μου. 

Για να ξεφύγω, κάνω Μικρό Ροκέ μεταξύ ΔΕΗ και ΟΥΘ, 

 μεταθέτοντας για το δεύτερο δεκαπενθήμερο την εξόφλησή τους με δόσεις.

 Όμως δεν έχω υπολογίσει τον Ίππο της Εφορείας 

και έτσι χάνω έναν Αξιωματικό. 

Η κατάσταση γίνεται στριμόκωλη.

 Είναι φανερό ότι ο Αντίπαλος απειλεί το Βασιλιά μου με Mat

 και η Βασίλισσά μου είναι ανίκανη να με βοηθήσει 

λόγω άδειου ταμείου από τις 18 του Μήνα..."

Μία σταγόνα Ποίησης: Μάρκος Μέσκος

Μάρκος Μέσκος (1935-2019)/Βικιπαίδεια

ΧΙΧ

Κι αν το ρολόι σταματημένο στον ίλιγγο του ηλίου
κι αν η θάλασσα παφλάζει στον πάτο της σιωπής
κι αν αθέατα άλογα βουλιάζουν στο χρυσάφι ακόμα
αν η στροφή του κόσμου στο βάραθρο οδηγεί των αιμάτων
κι αν θάνατος είναι των αγριμιών οι φωνές.

ας πούμε ακόμη δυο λόγια
παραδείγματος χάριν η Καρατζιόβα* παράγει
πιπέρια μπαμπάκι καπνό και χασίσια
κι όταν παζάρι ημέρα Πέμπτη και με όποιον καιρό
οι μάνες δημόσια θηλάζουν στον μαστό
τα νεογνά βλαστάρια και τα πίτσκα**.

Από τη συλλογή "Στον ίσκιο της γης", 1986

*Καρατζιόβα :Η περιοχή της Αλμωπίας

**πίτσκα: εδώ με τη σημασία τα μικρά παιδιά 

Ξαναδιαβάζοντας βιβλία που αγάπησα: «Τα μαύρα λουστρίνια» της Μάρως Δούκα

 

Τα μαύρα λουστρίνια

Στη μέση του δωματίου το φέρετρο. Μας είχαν, εμένα και τον αδελφό μου, δίπλα δίπλα να κλαίμε. «Κλάψετε και άλλο», μας προέτρεπαν, «κλάψετε τον πατέρα σας, ορφανά». Κι εμείς φωνάζαμε: «Πατέρα, πατέρα». Έπειτα μου έδωσε η θεία Αγγελικώ ένα κατοστάρικο και μου είπε: «Τρέχα να φέρεις μισή πήχη νεκρικό βελούδο από του Βαρδουλέ».

Όπως περνούσα από το Λούνα Πάρκ στην αλάνα, στάθηκα και ξεροστάλιαζα. Λίγα χρόνια αργότερα θα χτιζόταν εδώ θερινός κινηματογράφος και θα γινόταν η σκοτεινή του είσοδος κάθε Σάββατο βράδυ, τους χειμώνες, υπόστεγο στ’ αγκαλιάσματα και στα φιλιά. Έβρεχε και άστραφτε κι εμείς κολλημένοι, αμίλητοι. Κι ύστερα τα ψιθυρίσματα: «Σε λατρεύω, δεν μπορώ να ζήσω χωρίς εσένα».

Βρήκα ένα αγοράκι ξυπόλυτο και το προσκάλεσα. Του έκανα τα έξοδα και μπήκαμε στο θαλασσί βαρκάκι. Τραβούσαμε τα σκοινιά και τραγουδούσαμε με όλη μας τη δύναμη

ήταν ένα μικρό καράβι, ήταν ένα μικρό καράβι,

που ήταν α-α-αταξίδευτο, που ήταν α-α-ατα-

ξίδευτο,

ο-ε-ο-εεε, ο-ε-ο-ε.

Το ξυπόλυτο θα γινόταν έπειτα από χρόνια υδραυλικός και θα τον ερωτευόταν η καλύτερή μου φίλη στο γυμνάσιο. Θα τον πλησίαζα ένα απόγευμα και θα του έδινα το ραβασάκι της, γιατί η φίλη μου ήταν ντροπαλή και δεν τολμούσε. Κλέφτηκαν την επόμενη χρονιά κι έγινε μέγα σούσουρο. Με τα πολλά υποχώρησαν οι γονιοί της και τους πάντρεψαν. Πήγα ένα πρωινό στο σπίτι της και τη βρήκα κλαμένη. Την είχε δείρει επειδή δεν του είχε σιδερώσει καλά το πουκάμισο. Κι άρχισα να της λέω να τον χωρίσει. Με παραμόνεψε αυτός την ώρα του σχολάσματος και με απείλησε ότι θα με ξεσκίσει αν ξαναβάλω λόγια στη γυναίκα του. «Να μην ξαναπατήσεις στο σπίτι μας, άκουσες;» Δεν ξαναπάτησα. Κι έπειτα από δέκα χρόνια η φίλη μου πέθανε.

Αγόρασα ένα κοκοράκι κόκκινο και το έγλειφα. Πέρασα μέσα από την Αγορά, κατέβηκα τα σκαλάκια, κάθισα κι έφαγα λουκουμάδες και χόρτασα. Στάθηκα στη βιτρίνα του υποδηματοπωλείου. Μπήκα και ζήτησα να δοκιμάσω τα μαύρα λουστρίνια που είχα δει στη βιτρίνα. Τα φόρεσα και καμάρωνα. Ρώτησα πόσο κάνουν. Ογδόντα δραχμές, διότι επρόκειτο για υπόδημα πολυτελείας. Μέτρησα τις ογδόντα και τις έδωσα. Ζήτησαν να μου τα τυλίξουν, αρνήθηκα να τα βγάλω από τα πόδια μου. Τύλιξαν τότε τα ξεχειλωμένα διπλόσολα που φορούσα. Στην παρακάτω γωνία τα πέταξα.

Χαιρέτησα τον κύριο Βαρδουλέ. Του είπα για το κατοστάρικο που έχασα και για τον πατέρα μου που πέθανε κι αν θα μπορούσε να μου δώσει λίγο μοβ βελούδο. «Μην κλαις, παιδί μου». Πήρε από το ράφι το τόπι, το ξετύλιξε, μέτρησε με την ξύλινη πήχη τριάντα πόντους, έκοψε το βελούδο στην ούγια με την ψαλίδα του, «είναι διπλόφαρδο», είπε, και το ’σκισε με δύναμη. Ρώτησα πόσο κοστίζει. «Εξήντα, αλλά δεν πειράζει, γνώριζα τον πατέρα σου, χαλάλι του». Του ζήτησα τότε να μου δώσει τα ρέστα που θα μου έδινε αν δεν είχα χάσει το κατοστάρικο. Με κοίταζε σαν να τον είχα χαστουκίσει. «Αν γυρίσω, κύριε Βαρδουλέ, χωρίς τα ρέστα, θα με μαυρίσουν στο ξύλο». Άνοιξε ανόρεχτα το συρτάρι του πάγκου και μου μέτρησε σαράντα. «Πρόσεξε μην τα χάσεις κι αυτά». Τον ευχαρίστησα και πήρα τον δόμο. Δυο χρόνια αργότερα ο κύριος Βαρδουλές έπαιξε το μαγαζί του στο μπαρμπούτι και κατήντησε γυρολόγος στα χωριά.

Κοίταζα κάθε λίγο τα λουστρίνια μου και καμάρωνα. Έφτασα στα Στιλβωτήρια, δίπλα στην Αγορά. Είδα τον υπαίθριο φωτογράφο. Τον πλησίασα και του ζήτησα να με φωτογραφίσει. Άφησα στο στραβοκάνικο τραπέζι το πακετάκι με το βελούδο και στάθηκα να ποζάρω. Δίπλα μου το άλογο της άμαξας έδιωχνε με την ουρά τις μύγες που το βασάνιζαν. Τρία ψεύτικα κεράσια στην καπελίνα του. Ριρί-ριρί-ριρίκα, τραγουδούσε ο γερο-λούστρος πιο πέρα.

Μετωπικά στη μουσούδα της μηχανής του φωτογράφου και περίμενα. Σαν να έβλεπα τη ζωή μου να τρέχει και την πόλη να αλλάζει. Θα έφευγα έπειτα από εφτά χρόνια. Όταν θα επέστρεφα, οι αμαξάδες, οι λούστροι, οι υπαίθριοι φωτογράφοι, θα είχαν όλοι πεθάνει και ο περίβολος της Αγοράς θα είχε εξωραϊστεί.

Κουνούσα τη φωτογραφία να στεγνώσει και ελαφροπατούσα βλέποντας αυτάρεσκα την εικόνα μου.

Έντεκα χρόνων, συνοφρυωμένη. Οι αφέλειές μου στο πλάι, κολλημένες με λεμόνι, διότι ήθελα πάντα το μέτωπό μου ελεύθερο. Τους μαύρους φιόγκους στις κοτσίδες πότε είχα προλάβει να τους δέσω; Και που είχα βρει τα μαύρα σοσόνια; Το μπεζ παλτουδάκι με το μελί βελούδο στον στρογγυλό γιακά, στις μανσέτες και στις ψεύτικες τσέπες ήταν το πρώτο μου παλτό, κι έπειτα από μια βδομάδα το έβαλε στο καζάνι η μάνα και το έβαψε μαύρο. Όλα βάφτηκαν μαύρα στο σπίτι και άντεξαν. Το παλτουδάκι μόνο δεν άντεξε. Τόσο πολύ αποσούρωσε με το βράσιμο, που δεν μου έμπαινε πια. Κι έμεινα χωρίς παλτό. Αλλά είχα τα πρώτα μου μαύρα λουστρίνια.

Άκουσα από τη γωνία τα μοιρολόγια της μάνας μας. Ξεκούμπωσα το παλτό κι έκρυψα στην μπλούζα μου τη φωτογραφία. Είδα στην κολόνα του ηλεκτρικού στραβοκολλημένο με αλευρόκολλα το νεκρόσημο. Κοντοστάθηκα και το διάβασα. Με ικανοποίησε η επισημότητά του. Το όνομα του πατέρα με γράμματα μεγάλα, καθαρά. Ενοχλήθηκα μόνο με το «ετών 62». Μα ήταν τόσο γέρος ο πατέρας; Δυσκολευόμουν να το δεχτώ. Σταμάτησε δίπλα μου ο γείτονας, ο μπακάλης. «Α, τον κακομοίρη», ψιθύρισε. Κακομοίρης είσαι και φαίνεσαι, ήθελα να του πω. Μ’ άγγιξε στο κεφάλι, σαν να με ευλογούσε: «Κακομοίρικο».

Την ίδια χρονιά έγινα φίλη με την κόρη του. Κάθε Κυριακή μας πήγαινε στον κινηματογράφο και βλέπαμε ελληνικές ταινίες. Ήθελε να κάθεται δίπλα μου για να με αγγίζει στο γόνατο. Ώσπου δεν άντεξα και τον είπα ανώμαλο. Έτσι τέλειωσε και η φιλία μου με την κόρη του. Κι είχε μετά να λέει για το πόσο αχάριστη είμαι. Αυτός που με κερνούσε γκαζόζα και με συμπονούσε, την ορφανή.

«Τι έκανα τόσην ώρα, που γύριζα;» Έδωσα στην γειτόνισσα που με περίμενε στην πόρτα το πακέτο. Κι αυτή μάνι μάνι θα τρύπωνε ένα μαξιλαράκι. Θα το γέμιζε νεραντζανθούς και θα ακουμπούσαμε εκεί, στην ευωδιά, τα χέρια του πατέρα. Κάθισα πάλι δίπλα στο φέρετρο. «Τα βασανισμένα τα χέρια σου, αδελφέ μου», φώναξε η θεία Αγγελικώ, έπειτα μ’ έπιασε από τις πλεξούδες. Την άφησα με σκυμμένο κεφάλι να με χτυπάει. Έκλαιγα, αλλά το κλάμα μου ακουγόταν αλλιώς. Με το βλέμμα καρφωμένο στα λεπτεπίλεπτα καινουργή μαύρα λουστρίνια μου. Δεν το ήξερα τότε, το διαισθανόμουν όμως, ότι θα έμεναν άφθαρτα στη μνήμη μου για να μου τονίζουν πως η ζωή είναι αποκλειστικά δική μας ευθύνη.

Μάρω Δούκα, Τα μαύρα λουστρίνια, Κέδρος 2005, σ.41-47

*Σχόλιο Γεροντάκου: Το βιβλιαράκι Τα μαύρα λουστρίνια αναδεικνύεται σε υπόδειγμα αυτοβιογραφικού κειμένου. Οι βασικές αρετές του εστιάζονται: α/ στην οικονομία του λόγου, γεγονός σπάνιο σε βιβλία αυτού του είδους, β/ στο ειλικρινώς αποκαλυπτικό αλλά ταυτόχρονα άκρως λογοτεχνικό ξετύλιγμα της προσωπικής ζωής της συγγραφέως, από τα παιδικά της χρόνια έως τις αρχές του αιώνα που διανύουμε.
Μέσα στις λίγες σελίδες του συμφύρονται το προσωπικό με το δημόσιο, το ατομικό δράμα με τη συλλογική περιπέτεια, σε τέτοιο βαθμό, που είναι αδύνατο να τα ξεχωρίσεις. Παρακολουθώντας την πορεία ζωής μιας γυναίκας, ακολουθούμε ταυτόχρονα και τα ίχνη που άφησε ως συγγραφέας. Όμως, παράλληλα, βλέπουμε και τα σημάδια που άφησε μέσα της η βίωση του "ιστορικού χρόνου": τη διάψευση των νεανικών οραμάτων, την απογοήτευση από ανθρώπους και καταστάσεις, την ωρίμανση μέσα από το παιχνίδι των ρόλων αλλά και τη διαρκή συνομιλία με τον "εσώτατο" εαυτό της.


ΔΟΥΚΑ ΜΑΡΩ Γεννήθηκε το 1947 στα Χανιά. Σπούδασε αρχαιολογία στο Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο. Από το 1966 ζει στην Αθήνα. Τον καιρό της Χούντας συνελήφθη για την αντιδικτατορική της δράση. Άρχισε να γράφει από το 1969. Το πρώτο της βιβλίο εκδόθηκε το 1974. Κείμενα της έχουν δημοσιευτεί σε περιοδικά και εφημερίδες. Διηγήματα της μεταφράστηκαν σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Από τα κυριότερα έργα της: Η Αρχαία Σκουριά, Η Πλωτή πόλη, Ένας σκούφος από πορφύρα, Αθώοι και φταίχτες, Η ουράνια μηχανική, Εις τον πάτον της εικόνας[....] .

Μάρω Δούκα/Βικιπαίδεια

ΕΝΑ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΔΙΑΦΩΤΙΣΤΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΓΙΟΥΓΚΟΣΛΑΒΙΑΣ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΑΝΑΔΥΣΗΣ ΤΟΥ ΦΑΝΑΤΙΚΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΥ

 

Robert M. Hayden στην Parallaxi: «Ποιους τελικά υπηρετεί το κράτος, τη στιγμή που ο σοσιαλισμός αρχίζει να καταρρέει;»

Ανδρέας Νεοκλέους

parallaximag.gr

 

 27–34 λεπτά

---

Στo πλαίσιo της 22ης ΔΕΒΘ και με αφορμή την πρόσφατη έκδοση του βιβλίου «Από τη Γιουγκοσλαβία στα Δυτικά Βαλκάνια, Μελέτες ενός ευρωπαϊκού διαμελισμού (1991-2011)» από τις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, ο διαπρεπής νομικός και ανθρωπολόγος Robert M. Hayden

[Robert M HAYDEN – The website of a senior anthropology ...]

 ξετυλίγει σε μια εκτενή συνέντευξη στην Parallaxi μια πορεία 50 ετών:

Από το πρώιμο fieldwork με τους αυτόχθονες της Νέας Υόρκης και τους νομάδες της κεντρικής Ινδίας, μέχρι τη βίαιη αποσύνθεση της Σοσιαλιστικής Γιουγκοσλαβίας, ο Hayden χρησιμοποιεί τα εργαλεία της ανθρωπολογίας και του δικαίου και ανατέμνει τον εθνικισμό, τις μειονότητες στην Ευρώπη και τις γεωπολιτικές αυταπάτες της Δύσης.

«Πρέπει να θυμάστε ότι είμαι 76 ετών. Η εκπαίδευσή μου στην ανθρωπολογία ξεκίνησε πριν από μισό αιώνα στις Ηνωμένες Πολιτείες…»

Στη δεκαετία του 1970, η αμερικανική ανθρωπολογία ήταν προσανατολισμένη σχεδόν αποκλειστικά στη μελέτη μη-δυτικών πολιτισμών. Ωστόσο, η πρώτη επαφή του με το αντικείμενο έγινε εντός των αμερικανικών συνόρων, στην πολιτεία της Νέας Υόρκης, η οποία –πέρα από την ομώνυμη μητρόπολη – φιλοξενεί έξι προστατευόμενες περιοχές (Indian reservations) αυτοχθόνων.

Για ένα παιδί της λευκής μεσαίας τάξης από τα προάστια του Κονέκτικατ, η μετακίνηση στην Νέα Υόρκη και η συμβίωση με την Ινδιάνικη φυλή των Σενέκα ήταν η είσοδος σε έναν εντελώς άγνωστο κόσμο. Αν και στην καθημερινότητά τους οι άνθρωποι αυτοί έμοιαζαν με οποιονδήποτε άλλο κάτοικο της περιοχής, διατηρούσαν ζωντανό ένα βαθύ πλέγμα παραδοσιακών πεποιθήσεων, πρακτικών, γλώσσας και θρησκείας. Αρκεί να έδινε κανείς την απαραίτητη σημασία.

Ο Hayden μας εξιστορεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα πολιτισμικής διαφοροποίησης, όταν αντιμετώπισε ένα πρόβλημα υγείας με τον λαιμό του:

Ο Ινδιάνος της φυλής Σενέκα με τον οποίο διέμενε γνώριζε τις θεραπευτικές ιδιότητες των φυτών της περιοχής. Τον οδήγησε στο δάσος για να βρουν ένα συγκεκριμένο φυτό, το gold thread, προκειμένου να το κάνουν ιαματικό τσάι.

Όμως, η συλλογή του φυτού δεν μπορούσε να γίνει απλώς με το ξερίζωμά του – καθώς ο καπνός αποτελεί ιερό στοιχείο για τους αυτόχθονες της Αμερικής. Αυτός ο γηγενής καπνός, έχει μια πρωτόγονη μορφή, με έντονο άρωμα και όταν καίει έχει γαλάζιες αποχρώσεις.

Συνεπώς, πριν αγγίξουν το φυτό, ευχαρίστησαν τον Δημιουργό και «εξήγησαν» στο ίδιο το φυτό τον λόγο για τον οποίο έπρεπε να το μαζέψουν. Σύμφωνα με την δική τους κοσμοθεωρία, μου εξηγεί, αν δεν ακολουθηθεί αυτή η διαδικασία, το φυτό χάνει κάθε θεραπευτική του ιδιότητα.

«Και, ξέρεις, αυτό ήταν πραγματικά ενδιαφέρον. Εννοώ, δεν ήξερα τίποτα γι’ αυτό – ήταν μια εξαιρετική οικολογική λογική – ότι το φυτό δεν ήταν απλώς ένας πόρος προς εκμετάλλευση, αλλά ένα μέρος του περιβάλλοντος που πρέπει να τιμάται»

Μετά την εμπειρία του με τους αυτόχθονες, η τροχιά του στράφηκε προς την Ασία.

Έχοντας ολοκληρώσει σπουδές και στη Νομική σχολή, συνδύασε τα δύο πεδία και πραγματοποίησε τη διδακτορική του έρευνα στην κεντρική Ινδία, μελετώντας μια κάστα αναλφάβητων νομάδων και τους μηχανισμούς επίλυσης των μεταξύ τους διαφορών.

Καθώς συζητάμε, είναι σημαντικό να μεταφέρω στον αναγνώστη τι ακριβώς μου έδωσε να καταλάβω για το τι σήμαινε να κάνεις ανθρωπολογία πριν από 50 χρόνια, στην Ινδία. Σήμερα, έχουμε την εντύπωση ότι «επισκεπτόμαστε» την Ινδία επειδή τη βλέπουμε στις οθόνες των τηλεφώνων μας. Όμως, η Ινδία που συνάντησε εκείνος δεν είχε καμία σχέση με αυτή την ψηφιακή αυταπάτη.

«Εκείνη την εποχή, θα μπορούσες κάλλιστα να βρίσκεσαι στην πίσω πλευρά του φεγγαριού», μου εξήγησε, περιγράφοντας μια κατάσταση πραγματικής απομόνωσης. Δεν υπήρχαν κινητά τηλέφωνα, στην πραγματικότητα, ελάχιστα κινητά τηλέφωνα, επομένως δεν υπήρχε άμεση επικοινωνία. Όταν έφτανες εκεί, ήσουν πράγματι αλλού – αποκομμένος από τον δικό σου κόσμο με έναν τρόπο που σήμερα μοιάζει αδιανόητος.

Σε αυτόν λοιπόν, τον εντελώς διαφορετικό κόσμο, βρέθηκε αντιμέτωπος με κάποιες καινούργιες πραγματικότητες: Πρώτα από όλα αν και ο ίδιος είχε διδαχθεί την επίσημη διάλεκτο, διαπίστωσε πως το τοπικό ιδίωμα των νομάδων που μελετούσε διέφερε ριζικά. Η ακαδημαϊκή προετοιμασία ήρθε αντιμέτωπη με τη ζωντανή, απρόβλεπτη πραγματικότητα του πεδίου.

Επιπροσθέτως, στην Ινδία της δεκαετίας του ’70, ο όρος «Ευρωπαίος» λειτούργησε ως φυλετική κατηγορία. Αν και είναι Αμερικανός, για τους ανθρώπους με τους οποίους συμβίωνε, ήταν «Ευρωπαίος» – κάτι που σήμαινε ότι πάντα ξεχώριζε. Αυτό όμως μπορούσε να έχει και πλεονεκτήματα – στην πόλη όπου είχε την έδρα του, την Πούνε (Pune), πολλοί αντιπαθούσαν τους χίπις που είχαν έρθει στο άσραμ του Ρατζνίς (Rajneesh ashram), οι οποίοι συχνά συμπεριφέρονταν με τρόπο που προσβάλλε πολλούς Ινδούς. Συμπεριφερόμενος, αντίθετα, με τρόπο που αρμόζει στην ινδική κουλτούρα και κοινωνία, ο Χέιντεν μπορούσε να κάνει καλή εντύπωση. Πάντα όμως έπρεπε να βρει ποιοι ακριβώς θα ήταν αυτοί οι τρόποι.

«Η πεμπτουσία της ανθρωπολογίας είναι η διαρκής αντιπαράθεση με το απρόβλεπτο. Διαμορφώνεις ερευνητικά ερωτήματα βασισμένος στη βιβλιογραφία, αλλά όταν φτάνεις στο πεδίο, αντικρίζεις πράγματα που ποτέ δεν είχες φανταστεί. Αυτό είναι το πιο γοητευτικό κομμάτι της δουλειάς μας»

Κατά τη διάρκεια της έρευνάς του στην Ινδία, γνώρισε μια «ευφυή, όμορφη μεταπτυχιακή φοιτήτρια από τη Γιουγκοσλαβία» μου ανέφερε. Επομένως, το κεφάλαιο που τον ήθελε να μεταπηδάει από την Ινδία στα Βαλκάνια, αποτέλεσμα προσωπικής ανατροπής.

Χρησιμοποιεί μια γνωστή αγγλική έκφραση, για να πει πώς τον Δεκέμβριο του 1979 βρέθηκε απροσδόκητα στο Βελιγράδι, κατά την επιστροφή του από την Ινδία: «to see about a girl» (για να δει μια κοπέλα). Παντρεύτηκαν τον Αύγουστο του 1980 και έκτοτε είναι μαζί.

Μέχρι τότε, η γνώση του για τη Γιουγκοσλαβία ήταν περιορισμένη στα στερεότυπα του μέσου Αμερικανού της εποχής: «Τίτο, σοσιαλισμός και τίποτα άλλο». Ωστόσο, εκμεταλλευόμενος μια υποτροφία Fulbright στη Γιουγκοσλαβία για τη μελέτη του σοσιαλιστικού δικαίου, αποφάσισε να εφαρμόσει την ανθρωπολογική του εκπαίδευση στη νέα του πατρίδα.

Η ικανότητά του να αποκωδικοποιεί γρήγορα ξένους πολιτισμούς, την οποία απέκτησε στην Ινδία, αποδείχθηκε αρκετά χρήσιμη στο νέο πεδίο έρευνας που επέλεξε να μελετήσει.

Αναλύοντας τη Γιουγκοσλαβική Κατάρρευση μέσω της Διχοτόμησης της Ινδίας (1947)

Όταν η Γιουγκοσλαβία άρχισε να καταρρέει και να βυθίζεται στον πόλεμο στις αρχές της δεκαετίας του ’90, οι αναλύσεις που συνέγραψε ο Hayden με τη σύζυγό του θεωρήθηκαν καινοτόμες και διεισδυτικές, αν και μερικές φορές αμφιλεγόμενες.

Ο λόγος ήταν απλός, δεν είχαν εκπαιδευτεί ως κλασικοί σπουδαστές της γιουγκοσλαβικής ή βαλκανικής ιστορίας, αλλά της ινδικής. Ωστόσο, προσθέτει ότι:

«Οι κατηγορίες που είχαμε μάθει για την ανάλυση της Ινδίας μας έδωσαν στην πραγματικότητα στοιχεία για την ανάλυση των εξελίξεων στη Γιουγκοσλαβία»

Όταν αντίκρισε τη δημογραφική και πολιτική διαμόρφωση της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης του 1991, μου λέει, αναγνώρισε αμέσως ότι οι δομές αυτές ήταν παρόμοιες με αυτές του Πουντζάμπ το 1947. Κι αυτό γιατί, «η διαδικασία συγκρότησης ενός νεοσύστατου έθνους-κράτους σε εδάφη όπου συνυπάρχουν διαφορετικές κοινότητες με διακριτές εθνικές ταυτότητες ακολουθεί συγκεκριμένα, οδυνηρά μοτίβα».

Κατά τη Διχοτόμηση της Ινδίας το 1947 όταν έφυγαν οι Βρετανοί, ιδιαίτερα στην περιοχή του Πουντζάμπ αναδείχθηκαν καινούργιες πραγματικότητες. Αν και όλοι μιλούσαν την ίδια γλώσσα και ζούσαν αναμεμειγμένοι (χωρίς όμως να συνάπτουν γάμους μεταξύ τους) για αιώνες, χωρίζονταν, λόγω της θρησκευτικής τους κληρονομιάς, σε τρεις ξεχωριστές εθνικές κοινότητες. Όπως αναφέρει:

• Η σύγκρουση των εθνοθρησκευτικών εθνικών ταυτοτήτων: οι μουσουλμανικοί πληθυσμοί ζητούσαν την ένταξή τους στο γειτονικό Πακιστάν, ενώ οι μη μουσουλμάνοι (ινδουιστές και σικχ) ζητούσαν την ένταξή τους στη γειτονική Ινδία.
• Βίαιη ομογενοποίηση των νέων εθνικών εδαφών: Και οι τρεις κοινότητες συμφώνησαν ότι τα σύνορα θα χαράσσονταν από τους Βρετανούς, αλλά μόλις αυτά δημοσιεύτηκαν, η κοινωνία του Πουντζάμπ και στις δύο πλευρές διαλύθηκε βίαια, με εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς και εκατομμύρια εκτοπισμένους στο πλαίσιο μιας «ανταλλαγής πληθυσμών». Το Δυτικό Πουντζάμπ πήγε στο Πακιστάν και το Ανατολικό Πουντζάμπ στην Ινδία. Το αποτέλεσμα; Σήμερα, δεν υπάρχουν σχεδόν καθόλου μουσουλμάνοι στο Ανατολικό Πουντζάμπ και ουσιαστικά κανένας μη μουσουλμάνος στο Δυτικό Πουντζάμπ.

O Hayden είχε προβλέψει παρόμοιες πολιτικές δυναμικές και στην περίπτωση της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, μετά τις εκλογές του 1990. Οι Σέρβοι ψήφισαν συντριπτικά ένα μοναδικό σερβικό εθνικιστικό κόμμα, οι Κροάτες ένα μοναδικό κροατικό εθνικιστικό κόμμα και οι Μουσουλμάνοι ένα μοναδικό μουσουλμανικό εθνικιστικό κόμμα.

Τα σερβικά και κροατικά κόμματα απέρριψαν την εξουσία μιας κεντρικής βοσνιακής κυβέρνησης, ενώ οι Μουσουλμάνοι απαίτησαν ακριβώς αυτό. Αυτό το εκλογικό πρότυπο έχει επαναληφθεί σε κάθε εκλογική αναμέτρηση που διεξήχθη στη Βοσνία από το 1990: η ψηφοφορία αποτελεί ουσιαστικά μια εθνοτική απογραφή.

Η τελευταία, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη, μπορούσε να επιβιώσει μόνο ως μέρος της ευρύτερης Γιουγκοσλαβικής Ομοσπονδίας, όπου η ευρύτερη κρατική οντότητα υπερίσχυε των εθνοτικών διαφορών.

Μόλις όμως η ανεξαρτησία τέθηκε ως ζήτημα, αυτή η ευαίσθητη ισορροπία ανατράπηκε με τον πιο βίαιο τρόπο, καθώς οι περισσότεροι Σέρβοι και Κροάτες έβλεπαν το μέλλον τους εκτός των ορίων ενός βοσνιακού κράτους. Οι Βόσνιοι Κροάτες αρνήθηκαν να συμβιβαστούν, επιδιώκοντας την ένωση των εδαφών τους με την Κροατία. Οι Βόσνιοι Σέρβοι ήθελαν να ενωθούν με τη Σερβία. Οι Μουσουλμάνοι (που ονομάστηκαν Βοσνιάκοι μετά το 1993) επέμεναν στην ακεραιότητα μιας ανεξάρτητης Βοσνίας-Ερζεγοβίνης επειδή, όπως έλεγαν, «δεν είχαν άλλη πατρίδα».

Θα ήταν ωστόσο απλοϊκό –και ιστορικά άστοχο– να υποθέσει κανείς ότι η περίφημη “Αδελφότητα και Ενότητα” του Τίτο υπήρξε ένα επιφανειακό οικοδόμημα που κατέρρευσε εν μια νυκτί. Όταν τον ρωτώ για το αν αυτό το γιουγκοσλαβικό ιδεώδες ήταν απλώς μια επίπλαστη βιτρίνα, ο Hayden απαντάει:

«Η γιουγκοσλαβική τραγωδία δεν συνέβη εν κενώ, είχε τις ρίζες της στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο»

Αυτή λοιπόν η τραγωδία, συνδιαμορφώθηκε από: την αντίσταση στους φασιστικούς εισβολείς, έναν εμφύλιο πόλεμο μεταξύ εθνικιστικών στρατών, των Κροατών Ustashe και των Σέρβων Chetniks , καθώς και μια κομμουνιστική επανάσταση.. Με το κομμουνιστικό δόγμα ότι «ο εργάτης δεν έχει άλλη εθνικότητα παρά μόνο την εργασία του», οι Παρτιζάνοι κατήγγειλαν τον εθνικισμό ως μια επικίνδυνη «μυθοποίηση» και την όλη σύρραξη ως έναν ιμπεριαλιστικό πόλεμο που καταπίεζε όλους τους εργαζόμενους ανθρώπους εξίσου.

«Ο στρατός του Τίτο ήταν η μοναδική δύναμη που είχε συμμετοχή από όλους: Σέρβους, Κροάτες, Μουσουλμάνους, Σλοβένους, Μακεδόνες, Αλβανούς και Ούγγρους. Από εκεί ακριβώς πηγάζει η “Αδελφότητα και Ενότητα”», τονίζει. Όταν λοιπόν συγκροτήθηκε το σοσιαλιστικό κράτος της Γιουγκοσλαβίας, δεν ήταν μια αυθαίρετη επιβολή, αλλά το αποτέλεσμα μιας επώδυνης προσπάθειας ώστε να μην επαναληφθούν οι ίδιες τραγικές εικόνες του πολέμου που συνέβη το 1941-1945.

Η σοφία αυτής της προσπάθειας έγινε εμφανής το 1991, όταν ξέσπασε ο πόλεμος και οι όροι «Ustashe » και «Chetniks » επανήλθαν στη χρήση από Σέρβους και Κροάτες για να περιγράψουν τους αντίστοιχους νέους στρατούς τους. Ο Hayden είδε αυτή την επιστροφή στις εχθρότητες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου ως το «ξεκαλούκωμα των βρικολάκων» (“vampires unstaked”).

Ωστόσο, όπως επισημαίνει με νόημα, το ζήτημα που τον απασχόλησε ιδιαίτερα στην έρευνά του το 1989-1991 ήταν τι συμβαίνει όταν αυτό το “ιδεολογικό” δίχτυ αρχίζει να ξεφτίζει:

«Άρχισα να εξετάζω το εξής ζήτημα: ποιους τελικά υπηρετεί το κράτος, τη στιγμή που ο σοσιαλισμός άρχιζει να καταρρέει;»

Και εδώ είναι που ο Hayden, αξιοποιώντας την ιδιότητά του ως νομικός, στρέφει το βλέμμα του σε κάτι που για τους πολλούς φαντάζει τεχνικό και ανιαρό: τα Συντάγματα.[.......................]

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ 

Parallaxi

Robert M. Hayden στην Parallaxi: «Ποιους τελικά υπηρετεί το κράτος, τη στιγμή που ο σοσιαλισμός αρχίζει να καταρρέει;

 ».

 

Ο ορισμός της «φιλολαϊκής» μας κυβέρνησης : 100 στις εταιρείες , 1 στους εργαζομένους!

 

Μη γίνουμε και σοβιετία

Γιώργος Φλωράτος

avgi.gr

 

 6–7 λεπτά

---

Οι κυβερνώντες δεν είναι αναίσθητοι, απλώς υποκριτές και ταξικά προσανατολισμένοι. Γι’ αυτό, η εταιρεία παίρνει 100 και ο εργαζόμενος 1.

Να, λοιπόν, που γεμίσαμε «κρατιστές» με την κυβέρνηση Μητσοτάκη. Από αυτούς που επικροτούν θερμά την κρατική παρέμβαση όταν ωφελεί τις εισηγμένες, τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα και τα καρτέλ, όταν μεγαλώνει τα κέρδη τους με νόμους και αποφάσεις. Οι οποίοι μετατρέπονται αυτομάτως, μέσα σε κλάσματα του δευτερολέπτου, σε φανατικούς νεοφιλελεύθερους αντικρατιστές όταν πρόκειται να νομοθετήσουν για την πλειοψηφία της κοινωνίας και τον κόσμο της εργασίας. Τότε «λεφτόδεντρα» δεν υπάρχουν. Ο Κυρ. Μητσοτάκης το τόνισε στο συνέδριο της Ν.Δ.: «Η παράταξη αυτή δεν πρόκειται να ενδώσει στον πειρασμό της παροχολογίας πέρα από τις δυνατότητες του Προϋπολογισμού, οι οποίες είναι σημαντικές αλλά δεν είναι ατελείωτες».

Στην πράξη, αυτό σημαίνει: 5% φορολογικός συντελεστής για τα μερίσματα των επιχειρήσεων στην Ελλάδα, από 15% έως και 30% σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Χώρες επίσης φιλικές προς την οικονομία της αγοράς, όχι τίποτα «σοβιετίες», όπως απολαμβάνουν να λένε τα κυβερνητικά στελέχη. Θα πει κανείς: «Μα η οικονομία μας θέλει μεγαλύτερη στήριξη από εκείνη άλλων χωρών για να αναπτυχθεί και να προσφέρει και στους εργαζόμενους». Θα μπορούσε να ισχύει αυτό, εάν πράγματι τα κέρδη των επιχειρήσεων συμβάδιζαν με τα κέρδη της κοινωνίας. Ωστόσο, και το 2025, σύμφωνα με τη Eurostat, η Ελλάδα βρέθηκε στον «πάτο» της αγοραστικής δύναμης της ΕΕ, προτελευταία, όταν τα μερίσματα έφτασαν στα 6,1 δισ. ευρώ, τα υψηλότερα στην Ελλάδα από το 2007!!! (Ιωάννα Λιούτα, avgi.gr, 12.5.26)

Για να πούμε την αλήθεια, οι κυβερνώντες δεν είναι αναίσθητοι, απλώς υποκριτές και ταξικά προσανατολισμένοι. Γι’ αυτό και, όταν έρχεται η ώρα της διανομής των επιτευγμάτων της οικονομίας, η εταιρεία μπορεί να παίρνει 100, αλλά και ο εργαζόμενος παίρνει 1. Όλοι να πάρουν από κάτι, όχι μόνο οι πλούσιοι.

Όλο αυτό, όμως, πρέπει να σταθεί με κάποιο τρόπο. Πλέον, η κυβερνητική προπαγάνδα επιδιώκει να ακουμπά σε ψήγματα αλήθειας, καθώς υπάρχει και η εμπειρία του παρελθόντος. Τότε που τα επίσης πολυπληθή φιλικά προς τις κυβερνήσεις της Ν.Δ. ΜΜΕ έκαναν το μαύρο άσπρο, περιγράφοντας μια κατάσταση ξένη προς την πραγματικότητα των πολιτών. Το αποτέλεσμα ήταν η πλήρης απαξίωσή τους στα μάτια της κοινωνίας και η απώλεια κάθε αξιοπιστίας. Τότε απέτυχαν.

Τα τελευταία χρόνια έμαθαν και τα ΜΜΕ και η κυβέρνηση, η οποία προσέλαβε ξένους ειδικούς, όπως ο κ. Γκρίνμπεργκ, και έβαλε και το χέρι στην τσέπη -ας αφήσουμε καλύτερα σε ποια τσέπη- για να καπαρώνει διαφημιστικούς χρόνους και να κάνει νέες φιλίες στα ΜΜΕ. Σκέψου να μη χρώσταγε και μισό δισ. η Ν.Δ.!

Έτσι, στη βάση της νέας τακτικής, έχουμε νέα εικόνα. Δίνει η κυβέρνηση fuel pass. Άρα, στη δύσκολη ώρα δεν μένει αμέτοχη. Επιδοτεί για τους αγρότες τα λιπάσματα. Άρα στηρίζει και την αγροτιά. Μοιράζει ένα 150άρι στις οικογένειες με παιδί, που μάλιστα αυξάνεται ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών. Ορίστε και η στήριξη της οικογένειας. Υπογράφτηκε κλαδική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας που προβλέπει 20% αύξηση, μετά -και λόγω- της συμφωνίας της κυβέρνησης για τις συμβάσεις. Ορίστε το έμπρακτο φιλεργατικό πρόσωπό της. Αύξησε τον βασικό μισθό. Ορίστε και η επιπρόσθετη προσπάθεια.
Πάμε τώρα να δούμε κάποια από αυτά στην πράξη: Με δική της ευθύνη, και σε αντίθεση με την πρακτική άλλων ευρωπαϊκών χωρών αλλά και με όσα επιτρέπονται από την ΕΕ, οι τιμές των υγρών καυσίμων έφτασαν εδώ που είναι. Μπορεί οι πιέσεις να είναι εξωγενείς, αλλά τα μέτρα άμυνας είναι εγχώρια και γι’ αυτά η κυβέρνηση υποχρεούται να απολογηθεί.

Η κυβέρνηση αρνείται να μειώσει τους συντελεστές φορολόγησης επειδή, με τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης Καυσίμων και τον ΦΠΑ, πετυχαίνει υπερπλεονάσματα, τα οποία χρησιμοποιεί όπως θέλει. Στα δύσκολα επιστρέφει και ένα κλάσμα από αυτά στην κοινωνία και αξιώνει να της αναγνωριστεί η υλοποίηση φιλολαϊκής πολιτικής. Ταυτόχρονα, προστατεύει τις υψηλές τιμές, καθώς αρνείται να αγγίξει τους μηχανισμούς διαμόρφωσής τους. Αρνείται επίσης να φορολογήσει τα υπερκέρδη των ενεργειακών εταιρειών, ενώ στην περίπτωση της ΔΕΗ κάνει «τέρατα».

Ο αγροτικός κόσμος δέχτηκε πολλά χτυπήματα τα τελευταία χρόνια: ακραία καιρικά φαινόμενα, μεσάζοντες που πιέζουν τις τιμές, μέσα σε ένα γενικότερο περιβάλλον που ευνοεί την αισχροκέρδεια, μεγάλες αυξήσεις στα κόστη, υπό ανεπαρκή κρατική στήριξη. Και φυσικά το γαλάζιο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, σκάνδαλο εκμαυλισμού συνειδήσεων και τεράστιας στέρησης πόρων από τους τίμιους αγρότες. Κι έρχεται, στα δύσκολα, ενώ ακόμη εκκρεμούν αποζημιώσεις και ενισχύσεις, να δώσει κάτι ψίχουλα για τα λιπάσματα. Δεν έχει σχέδιο στήριξης των μικρών αγροτών. Δεν θέλει να έχει. 

Θέλουμε να μιλήσουμε σοβαρά για στήριξη των οικογενειών με τους σημερινούς μισθούς και τις σημερινές αυξήσεις, ακόμη και με τις φορολογικές ελαφρύνσεις; Όταν οι ονομαστικές αυξήσεις του βασικού μισθού δεν κατορθώνουν να ξεκολλήσουν την αγοραστική δύναμη από τον πάτο, είναι φανερό ότι πρόκειται για ανεπιτυχείς παρεμβάσεις. Όταν το κόστος στέγασης και ζωής δεν επιτρέπει στα νέα ζευγάρια να βρουν σπίτι και να κάνουν παιδιά, πού είδε η κυβέρνηση τη στήριξη της οικογένειας στην πράξη και όχι στα λόγια ή στη θεωρία;

Αν, λοιπόν, θέλουμε να μιλήσουμε σοβαρά, η κυβέρνηση της Ν.Δ. και του Κυρ. Μητσοτάκη έχει αποτύχει πλήρως να ανορθώσει την κοινωνική πλειοψηφία στη θέση όπου θα έπρεπε να βρίσκεται μετά τη ρύθμιση του χρέους, την έξοδο από τα μνημόνια, τις μεγάλες κοινοτικές χρηματοδοτήσεις της περιόδου της πανδημίας και, αργότερα, το Ταμείο Ανάκαμψης. Αντιθέτως, πούλησε ή υπονόμευσε περιουσία και λειτουργίες του Δημοσίου, που θα μπορούσαν να στηρίξουν ουσιαστικά τον ελληνικό λαό, και ασχολήθηκε μόνο με το 25%-30% του πληθυσμού, που κατορθώνει, άμεσα ή έμμεσα, να ωφελείται από τη λειτουργία του κράτους, τις ρεμούλες, τις απευθείας αναθέσεις, την εύνοια ημετέρων και τα γαλάζια σκάνδαλα. 

Η καλή είδηση της ημέρας:Άρση των κυρώσεων που επέβαλε η κυβέρνηση Τραμπ στη γενναία Φραντσέσκα Αλμπανέζε

 

Νίκη για τη Φραντσέσκα Αλμπανέζε: Άρση των κυρώσεών που της επέβαλε η κυβέρνηση Τραμπ

Ιωάννα Καρδούλια

rosa.gr

 4–5 λεπτά

---

EUROKINISSI

Quick take by Rosa.gr

• Οι ΗΠΑ προχώρησαν στην άρση του χαρακτηρισμού και στην απομάκρυνση του ονόματος της Φραντσέσκα Αλμπανέζε από σχετική λίστα του Υπουργείου Οικονομικών μετά από προσωρινή δικαστική αναστολή των κυρώσεων.
• Η προσωρινή διαταγή εκδόθηκε από τον ομοσπονδιακό δικαστή Ρίτσαρντ Λίον, μετά από προσφυγή που κατέθεσαν ο σύζυγος και η κόρη της Αλμπανέζε.
• Ο Λίον διαπίστωσε ότι οι κυρώσεις περιορίζουν την ελευθερία του λόγου της και ότι οι συστάσεις της προς το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο δεν έχουν δεσμευτική ισχύ.
• Οι κυρώσεις είχαν επιβληθεί τον Ιούλιο, μετά τη δημοσίευση έκθεσης της Αλμπανέζε που κατηγορούσε 48 εταιρείες για συνενοχή στις ενέργειες του Ισραήλ στη Γάζα, συμπεριλαμβανομένων μεγάλων αμερικανικών τεχνολογικών εταιρειών.
• Η Αλμπανέζε υπηρετεί ως ειδική εισηγήτρια του ΟΗΕ για τα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη από τον Μάιο του 2022 και δήλωσε ότι ευχαριστεί την οικογένειά της και τους υποστηρικτές της για την υπεράσπισή τους.

Αυτό το περιεχόμενο δημιουργείται με τεχνητή νοημοσύνη.

Εν μέσω κύματος στήριξης και αλληλεγγύης στη Φραντσέσκα Αλμπανέζε, οι ΗΠΑ φαίνεται να κάνουν ένα βήμα πίσω από την απάνθρωπη στάση τους να περιορίσουν την ελευθερία της νομικού που υψώνει φωνή για την Παλαιστίνη και δεν σιωπά για τη γενοκτονία που συντελεί το Ισραήλ σε βάρος του λαού της.

Οι ΗΠΑ ήραν τις κυρώσεις που επέβαλαν κατά της ειδικής εισηγήτριας του ΟΗΕ για τα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη, μία εβδομάδα αφού ομοσπονδιακός δικαστής έκρινε ότι τα μέτρα περιόριζαν την ελευθερία του λόγου της.

Σε μια σύντομη ενημέρωση στον ιστότοπό του την Τετάρτη, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ κατέγραψε το όνομα της Αλμπανέζε κάτω από τον τίτλο: «Άρση χαρακτηρισμού σχετιζόμενου με το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο».

Η ανακοίνωση ήρθε αφού ο περιφερειακός δικαστής των ΗΠΑ, Ρίτσαρντ Λίον, εξέδωσε προσωρινή διαταγή αναστολής των κυρώσεων, ανταποκρινόμενος σε προσφυγή που κατέθεσαν τον Φεβρουάριο ο σύζυγος και η κόρη της Αλμπανέζε.

Η αγωγή υποστήριζε ότι οι κυρώσεις επιβλήθηκαν ως τιμωρία για τη δημόσια υπεράσπισή της ενάντια στις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων των Παλαιστινίων από το Ισραήλ.

Ο Λίον διαπίστωσε ότι η κυβέρνηση του Τραμπ επιχείρησε να ελέγξει τον λόγο της εμπειρογνώμονος των Ηνωμένων Εθνών εξαιτίας της «ιδέας ή του μηνύματος που εξέφραζε».

Υπενθυμίζεται πως ο νούμερο 1 σύμμαχος του γενοκτονικού κράτους του Ισραήλ, οι ΗΠΑ, προχώρησαν σε κυρώσεις σε βάρος της Φραντσέσκα Αλμπανέζε για «μεροληπτικές και κακόβουλες δραστηριότητες», για «νομικό πόλεμο» (lawfare), αλλά και για τη σύστασή της προς το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο να εκδώσει εντάλματα σύλληψης για τον Νετανιάχου και τον πρώην υπουργός Άμυνας της κυβέρνησής του.

«Είναι αδιαμφισβήτητο ότι οι συστάσεις της δεν έχουν δεσμευτική ισχύ στις ενέργειες του ΔΠΔ -δεν είναι τίποτε περισσότερο από τη γνώμη της», δήλωσε ο Λίον στην απόφασή του, όπως αναφέρει το Al Jazeera.

Η Αλμπανέζε είχε κάνει λόγο για κυρώσεις «σχεδιασμένες ώστε να αποδυναμώσουν την αποστολή της. Την περασμένη εβδομάδα, η ίδια χαιρέτισε τη δικαστική αναστολή με δήλωση που ανάρτησε στο X, ευχαριστώντας τον σύζυγο και την κόρη της που «ανέλαβαν να με υπερασπιστούν» καθώς και «όλους όσοι έχουν βοηθήσει μέχρι στιγμής».

Το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ επέβαλε τις κυρώσεις τον Ιούλιο, αφού η Αλμπανέζε δημοσίευσε έκθεση που κατηγορούσε 48 εταιρείες για συνενοχή στον «γενοκτονικό πόλεμο» του Ισραήλ στη Γάζα, συμπεριλαμβανομένων των αμερικανικών τεχνολογικών κολοσσών Microsoft, Alphabet (Google) και Amazon.

Η Αλμπανέζε υπηρετεί ως εισηγήτρια του ΟΗΕ από τον Μάιο του 2022, ως μία από αρκετούς ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες ανθρωπίνων δικαιωμάτων που διορίζονται από μέλη του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ.

Κλίμα, Τεχνητή Νοημοσύνη, Εργασία: Προς μια νέα πολιτική οικονομία της Αριστεράς: μια άκρως επίκαιρη συζήτηση

 

Κλίμα, Τεχνητή Νοημοσύνη, Εργασία: Προς μια νέα πολιτική οικονομία της Αριστεράς

19-20 Ιουνίου, ΕΣΗΕΑ (Ακαδημίας 20, Αθήνα)

Μια συνεργασία της Εποχής και του Ιδρύματος Ρόζα Λούξεμπουργκ

Ζούμε σε μια εποχή όπου τρεις μεγάλοι μετασχηματισμοί –η κλιματική κατάρρευση, η εκτίναξη της τεχνητής νοημοσύνης, και η αναδιαμόρφωση της εργασίας– εξελίσσονται ταυτόχρονα και αλληλοτροφοδοτούνται. Κι όμως, η πολιτική συζήτηση τις αντιμετωπίζει συχνά σαν να ήταν ξεχωριστά προβλήματα που απαιτούν ξεχωριστές λύσεις. Αυτό είναι το πρώτο λάθος που θέλουμε να διορθώσουμε.

Οι απαντήσεις για την κλιματική κρίση που δεν λαμβάνουν υπόψη τι σημαίνει δίκαιη μετάβαση για τους εργαζόμενους και τις εργαζόμενες, αλλά και ότι δεν μπορούμε να ζούμε άλλο υπό καθεστώς αέναης ανάπτυξης σε έναν πεπερασμένο πλανήτη, δεν συνιστούν μια ριζοσπαστική οικολογική προοπτική, είναι διαχείριση του επερχόμενου τέλους. Η συζήτηση για την τεχνητή νοημοσύνη που δεν επερωτά ποιος ελέγχει τα εργαλεία, ποιος υφίσταται την εντατικοποίηση και ποιος αποκλείεται από τα οφέλη, δεν είναι κριτική ανάλυση, είναι τεχνοφανατισμός. Και η εργατική πολιτική που δεν βλέπει πώς η ψηφιακότητα, η τεχνητή νοημοσύνη και η κλιματική αναδιάρθρωση της παραγωγής μεταμορφώνουν ήδη την αγορά εργασίας, δεν είναι ρεαλιστική, είναι μεταπολεμική νοσταλγία και, συχνά, τεχνοφοβία.

Χρειαζόμαστε μια πολιτική που μιλάει για τη αλληλοσυσχέτιση των τριών.

Το κοινωνικό τοπίο στην Ελλάδα, αλλά και διεθνώς, είναι ήδη διαμορφωμένο από αυτή τη σύγκλιση. Η ραγδαία εξάπλωση της τεχνητής νοημοσύνης και της αυτοματοποίησης δεν εξελίσσεται σε κενό· εντάσσεται σε δομές εκμετάλλευσης που έχουν βαθύνει από χρόνια λιτότητας και εργασιακής απορρύθμισης. Στην Ελλάδα της Νέας Δημοκρατίας αυτό πήρε τη μορφή της κατάργησης του οκταώρου και της θεσμοθέτησης της δεκατριάωρης εργασίας, μιας νομοθεσίας που αιφνιδίασε ακόμη και κύκλους του ευρωπαϊκού νεοφιλελευθερισμού, σε μια εποχή που η μείωση του χρόνου εργασίας επανέρχεται δυναμικά στη διεθνή ατζέντα. Ταυτόχρονα, η «πράσινη μετάβαση» επιβάλλεται συχνά από τα πάνω, σχεδιασμένη να εξυπηρετεί μεγάλους εταιρικούς παίκτες στον τομέα της πράσινης ενέργειας και όχι τις τοπικές κοινωνίες, γι’ αυτό και σημαντικό μέρος των περιβαλλοντικών κινημάτων στην Ελλάδα την αντιμετωπίζει με βαθιά καχυποψία η οποία συχνά καταλήγει σε αντι-οικολογικές στάσεις και αντιλήψεις.

Η τεχνητή νοημοσύνη ήρθε για να μείνει. Η κλιματική κρίση δεν αναμένει. Οι εργαζόμενοι δεν αντέχουν άλλη επισφάλεια. Αλλά δεν είμαστε καταδικασμένοι και καταδικασμένες να δεχόμαστε παθητικά τους όρους με τους οποίους αυτές οι αλλαγές σχεδιάζονται και επιβάλλονται. Υπάρχει ένας διαφορετικός ορίζοντας: μια κοινωνία που χρησιμοποιεί τα τεχνολογικά εργαλεία για να μειώσει τον χρόνο εργασίας και να επεκτείνει τον ελεύθερο χρόνο, να κάνει επιστημονικά άλματα για την ανθρώπινη ευημερία, που σχεδιάζει την οικολογική μετάβαση με τους εργαζόμενους, τις εργαζόμενες και τις κοινότητες και όχι πάνω από τα κεφάλια τους, που βάζει τη δημόσια εποπτεία και τη συλλογική διαπραγμάτευση στο επίκεντρο κάθε τεχνολογικής και περιβαλλοντικής επιλογής. Αυτός ο ορίζοντας δεν είναι ουτοπία, είναι το διακύβευμα της σημερινής πολιτικής σύγκρουσης, και άρα της ίδιας της πληθυντικής Αριστεράς.

Για να φτάσουμε εκεί, χρειαζόμαστε πρώτα να σκεφτούμε καλύτερα μαζί. Γι’ αυτό αποφασίσαμε να οργανώσουμε αυτό το συνέδριο όχι ως σειρά μονόλογων εμπειρογνωμόνων, αλλά ως δύο μεγάλα στρογγυλά τραπέζια με έντονη διάδραση με το κοινό. Η επιλογή αυτή είναι συνειδητή: τα τρία ζητήματα –κλίμα, τεχνητή νοημοσύνη, εργασία– θα συζητηθούν στο πλαίσιο της αλληλοσυσχέτισής τους, χωρίς να απομονωθεί το ένα από το άλλο, και η συζήτηση δεν θα ανήκει μόνο στους εισηγητές και τις εισηγήτριες αλλά σε όλους όσους και όλες όσες θα βρεθούν στην αίθουσα.

Η Εποχή καλεί. Ελάτε να σκεφτούμε μαζί!

[To διήμερο θα βιντεοσκοπηθεί και θα είναι διαθέσιμο στο κανάλι της Εποχής και του Ιδρύματος Ρόζα Λούξεμπουργκ – Παράρτημα Αθήνας στο YouTube.]

Heroin: μουσική γροθιά στο συστημικό στομάχι , που δεν αντιμετωπίζει στη ρίζα του το πρόβλημα των ναρκωτικών

Heroin
If you want to win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
Babe, you got to be tragic
If you wanna be magic
Go slash your wrists (Go slash your wrists)
A hand get pissed (A hand get pissed)
Well then your career, it cannot miss
 
If you want to win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
If you want to win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
If you want to win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
If you want to win
Take heroin
 
Your children, oh...
They all should die
In public
Ah, you must cry (hahaha)
Famous lovers, you must know
And to rehab you must go
 
Your father beats you
He beats you up
And your wrists you love to cut
Your childhood, it was a sham
You were mistreated
By every man, man, man
 
If you want to win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
If you want to win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
If you want to win (If you want to win)
Don't be dim (Don't be dim)
If you want to win
Take heroin, oh...
 
Sex and drugs, a career planned
Your life a drama
Oh, you are damned
Network, network for fame
Every friend should have a name
 
If you want to win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
If you wanna win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
Win! (Win!)
Take heroin (Take heroin)
If you wanna wanna win
Take heroin
 
And you know you must die
Overdose, suicide
But tragedy imbibed
Tell the world with pride:
"If you wanna to win
Must take heroin"
 
If you wanna win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
If you wanna win (If you want to win)
Take heroin (Take heroin)
If you wanna wanna win (If you want to win)
If you wanna wanna win (If you want to win)
If you want to win take heroin