Η απεριόριστη ανάπτυξη εξυπηρετεί τους ισχυρούς, ποτέ τους φτωχούς του κόσμου  

Aυτολεξεί

 aftoleksi.gr

5–6 λεπτά

---

Άρθρο του 

Tim Hjersted,

συνιδρυτή του Films For Action, μιας ελεύθερης διαδικτυακής βιντεοθήκης-βιβλιοθήκης με σκοπό την προώθηση της κοινωνικής αλλαγής. 

Μια συνηθισμένη αντίρρηση στις εκκλήσεις για αποανάπτυξη προέρχεται από τους υποστηρικτές του status quo:

«Είναι λίγο υπερβολικό εκείνοι που ζουν σε ήδη πλούσιες χώρες να περιμένουν από τις φτωχότερες και αναπτυσσόμενες χώρες να εγκαταλείψουν την ανάπτυξη και να αφήσουν τους πληθυσμούς τους στη φτώχεια για πάντα. Όταν ο κόσμος είναι ισότιμος, τότε η ανάπτυξη μπορεί να εγκαταλειφθεί. Μέχρι τότε, κρατήστε τις προνομιακές σας απόψεις για τον εαυτό σας».

Καταρχάς, αξίζει να αναφερθεί ότι αυτή η κριτική ασκήθηκε σε ένα άρθρο που ζητούσε συγκεκριμένα την αποανάπτυξη στις ΗΠΑ — την πλουσιότερη χώρα του κόσμου, και δεν ανέφερε ούτε καν τις αναπτυσσόμενες (λεηλατημένες) χώρες. Παρ’ όλα αυτά, ας αντιμετωπίσουμε αυτό το επιχείρημα κατά μέτωπο ούτως ή άλλως.

Το επιχείρημα ακούγεται διαισθητικό —ποιος θα μπορούσε να αντιταχθεί στο να πλουτίσουν οι φτωχές χώρες;— αλλά τελικά βασίζεται σε μια λανθασμένη επιλογή και σε έναν στενό, ελιτίστικο ορισμό της «ανάπτυξης». Να, γιατί το επιχείρημα αυτό δεν στέκει:

1. Προϋποθέτει ότι η «ανάπτυξη» ισοδυναμεί αυτόματα με δικαιοσύνη για τους φτωχούς.

Στην πράξη, δεκαετίες υψηλής αύξησης του ΑΕΠ σε πολλές χώρες έχουν πλούτισει τις εγχώριες ελίτ και τους ξένους επενδυτές πολύ περισσότερο από όσο τους φτωχότερους ανθρώπους. Το ΑΕΠ μετά βίας «διαρρέει» προς τα κάτω. Αν το θέμα είναι η έξοδος των ανθρώπων από τη φτώχεια, τότε θα πρέπει να μιλήσουμε για αγροτική μεταρρύθμιση, δημόσιες υπηρεσίες, αναδιανομή πλούτου, εργασιακά δικαιώματα και παγκόσμια ελάφρυνση του χρέους – όχι μόνο για τα συγκεντρωτικά στατιστικά στοιχεία της ανάπτυξης.

2. Αγνοεί ότι η ανάπτυξη των πλούσιων χωρών εξακολουθεί να βασίζεται στην εξόρυξη από τις φτωχότερες χώρες.

Το «δικαίωμα του Παγκόσμιου Βορρά να συνεχίζει να αναπτύσσεται» ασκείται συχνά μέσω της αρπαγής πόρων, των άνισων εμπορικών όρων, της υπεράκτιας ρύπανσης και του εταιρικού ελέγχου σε ορυχεία, γη και αλυσίδες εφοδιασμού. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι φτωχές χώρες «καλύπτουν τη χαμένη τους θέση». Είναι η συνέχιση των αποικιακών σχέσεων κάτω από ένα πράσινο ή ανθρωπιστικό μανδύα.

3. Αντιμετωπίζει τα οικολογικά όρια ως διαπραγματεύσιμα, όταν οι φτωχότεροι πλήττονται πρώτοι από την ανάπτυξη.

Το κλιματικό χάος, η ακραία ζέστη, οι καταστροφές των καλλιεργειών και η έλλειψη νερού πλήττουν ήδη περισσότερο τις κοινότητες χαμηλού εισοδήματος και τις χώρες του Παγκόσμιου Νότου. Το να λέμε «θα εγκαταλείψουμε την ανάπτυξη όταν ο κόσμος θα είναι ίσος» είναι σαν να λέμε «θα σταματήσουμε να πετάμε τοξικά απόβλητα στο ποτάμι μόλις όλοι έχουν πιει από αυτό». Όσο περισσότερο καθυστερούμε, τόσο πιο αδύνατη γίνεται η ισότητα και η οικολογική σταθερότητα.

4. Αποκλείει τους ριζικά διαφορετικούς δρόμους για τη βελτίωση της ζωής.

Κι όμως, μπορούμε να βελτιώσουμε μαζικά την ευημερία –μέσω της δημόσιας υγειονομικής περίθαλψης, της εκπαίδευσης, της στέγασης, της επισιτιστικής κυριαρχίας, του δημοκρατικού ελέγχου επί των πόρων– χωρίς να αντιγράψουμε το υπερκαταναλωτικό, εξαρτώμενο από τα αυτοκίνητα και βασισμένο στα απόβλητα μοντέλο του πλούσιου κόσμου. Άρα, «ανάπτυξη σε τι;» είναι το πραγματικό ερώτημα. Η αύξηση των πωλήσεων όπλων, των πολυτελών κατοικιών, των ιδιωτικών τζετ και των SUV δεν κάνει τίποτα για τους φτωχούς του κόσμου, καταστρέφοντας, ταυτόχρονα, το κλίμα στο οποίο βασίζονται.

5. Χρησιμοποιεί τη ρητορική περί «προνομίου» ως όπλο για να υπερασπιστεί το status quo.

Ναι, είναι υποκριτικό όταν εύποροι άνθρωποι κηρύττουν τη λιτότητα για τους άλλους, ενώ οι ίδιοι διατηρούν μία άσεμνη κατανάλωση. Αλλά αυτό είναι ένα επιχείρημα υπέρ της ταχείας μείωσης του αποτυπώματος του πλούσιου κόσμου και της αναδιανομής, όχι υπέρ της επέκτασης ενός καταστροφικού μοντέλου παντού. Το να αποκαλούμε «προνομιούχα» οποιαδήποτε κριτική στο μοντέλο της απεριόριστης ανάπτυξης αντιστρέφει την πραγματικότητα: οι πιο προνομιούχοι είναι αυτοί που επιμένουν ότι το δικαίωμά τους στην ατελείωτη συσσώρευση είναι απαραβίαστο.

6. Μια δίκαιη θέση είναι: συρρίκνωση και σύγκλιση.

Οι πλούσιες χώρες πρέπει να μειώσουν δραστικά την υλική και ενεργειακή κατανάλωση, εγγυώμενες παράλληλα υψηλό βιοτικό επίπεδο μέσω της ισότητας και της δημόσιας πρόνοιας. Οι φτωχότερες χώρες θα πρέπει να υποστηριχθούν —μέσω αποζημιώσεων, μεταφοράς τεχνολογίας, διαγραφής χρεών— για να επεκτείνουν ό,τι πραγματικά έχει σημασία: καθαρό νερό, τροφή, στέγη, υγειονομική περίθαλψη, εκπαίδευση και δημοκρατικό έλεγχο, χωρίς να περιορίζονται στην εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα.

Επομένως, η επιλογή δεν είναι «είτε αποδεχόμαστε την απεριόριστη ανάπτυξη είτε καταδικάζουμε τις φτωχές χώρες σε μόνιμη φτώχεια». Η πραγματική επιλογή είναι μεταξύ:

• συνέχιση ενός εξορυκτικού, καθοδηγούμενου από τις ελίτ μοντέλου ανάπτυξης που εγγυάται τόσο την οικολογική κατάρρευση όσο και την εδραιωμένη ανισότητα, ή
• σκόπιμη συρρίκνωση της καταστροφικής κατανάλωσης στην κορυφή, ενώ παράλληλα διασφαλίζεται αξιοπρεπές βιοτικό επίπεδο για όλους εντός των πλανητικών ορίων.

Το να απαιτείς το δεύτερο δεν είναι «προνομιούχο». Η υπεράσπιση του πρώτου είναι.

ΜΟΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ

 

Μουσικές, ήχοι και τραγούδια για τη θάλασσα 

---

Ο Herbie Hancock στα πλήκτρα δίπλα στη θάλασσα

του Γιάννη Μουγγολιά

Περιοδικό Ο Αναγνώστης

oanagnostis.gr

 

 33–41 λεπτά

Βγάζει η θάλασσα κρυφή φωνή —

φωνή που μπαίνει

μες στην καρδιά μας και την συγκινεί

και την ευφραίνει.

Τραγούδι τρυφερό η θάλασσα μας ψάλλει,

τραγούδι που έκαμαν τρεις ποιηταί μεγάλοι,

ο ήλιος, ο αέρας και ο ουρανός.

Το ψάλλει με την θεία της φωνή εκείνη,

όταν στους ώμους της απλώνει την γαλήνη

σαν φόρεμά της ο καιρός ο θερινός.

Φέρνει μηνύματα εις τες ψυχές δροσάτα

η μελωδία της. Τα περασμένα νιάτα

θυμίζει χωρίς πίκρα και χωρίς καημό.

Οι περασμένοι έρωτες κρυφομιλούνε,

αισθήματα λησμονημένα ξαναζούνε

μες στων κυμάτων τον γλυκό ανασασμό.

Τραγούδι τρυφερό η θάλασσα μας ψάλλει,

τραγούδι που έκαμαν τρεις ποιηταί μεγάλοι,

ο ήλιος, ο αέρας και ο ουρανός.

Και σαν κοιτάζεις την υγρή της πεδιάδα,

σαν βλέπεις την απέραντή της πρασινάδα,

τον κάμπο της που ’ναι κοντά και τόσο μακρινός,

γεμάτος με λουλούδια κίτρινα που σπέρνει

το φως σαν κηπουρός, χαρά σε παίρνει

και σε μεθά, και σε υψώνει την καρδιά.

Κι αν είσαι νέος, μες στες φλέβες σου θα τρέξει

της θάλασσας ο πόθος· θα σε πει μια λέξι

το κύμα απ’ τον έρωτά του, και θα βρέξει

με μυστική τον έρωτά σου μυρωδιά…

Το πρώτο μέρος του ποιήματος «Φωνή απ’ την θάλασσα» (1893, 1898) του Κωνσταντίνου Π. Καβάφη από τα «Αποκηρυγμένα» του (επιμέλεια: Γ. Π. Σαββίδης, εκδ. Ίκαρος, 1983) θα μπορούσε κάλλιστα να ταιριάξει στην προσπάθεια αυτού του άρθρου να ρίξει φως και να υπογραμμίσει κάποιες από τις πιο ενδιαφέρουσες περιπτώσεις όπου η μουσική συναντά, εμπνέεται ή αναπαριστά τη θάλασσα, τη ροή και τους ήχους της. Το ποίημα που ανήκει στα πρώιμα, νεανικά έργα του Κ. Π. Καβάφη, είναι ένα ολοζώντανο, λυρικό έργο με έντονη μελωδικότητα όπου ο ποιητής αναφέρεται στον ψίθυρο της θάλασσας ως ερωτικό και παρηγορητικό τραγούδι δομημένο από τους τρεις μεγάλους ποιητές, τον ουρανό, τον αέρα και τον ήλιο.

Μουσικές για τη θάλασσα λοιπόν σε μια ευρύτατη γκάμα μουσικών ειδών, από την ελληνική κλασική και την ροκ έως την τζαζ και την αβανγκάρντ. Μουσικές και τραγούδια που μιμούνται την οργή, το ξέσπασμα, την ηρεμία, τη δροσιά και τη ζωή της θάλασσας ακροβατώντας επιδέξια ανάμεσα σε μορφές και κύματα. Και μαζί πραγματικοί ήχοι σαν αυτούς που ακούγονται στην επιφάνεια ή στο βυθό της θάλασσας, αυτής που μας ευφραίνει αλλά και κάποιες φορές μας απειλεί.

Πολλοί από μας έχουν τραγουδήσει και συγκινηθεί με τους λυρικές μελωδίες και τους στίχους των Waterboys (τι τίτλος συγκροτήματος γεμάτος θάλασσα και νερό κι αυτός!). Ποιος δεν θυμάται το «This is the sea» από τον ομώνυμο δίσκο που οι Waterboys κυκλοφόρησαν το 1985 στη δισκογραφική εταιρεία Ensign αλλά και τα άλλα υπέροχα μελωδικά τραγούδια του δίσκου όπως τα «Don΄t Bang the Drum», «The Pan Within», «The Whole of the Moon» κ.α. Τρία χρόνια αργότερα ένας ακόμα «θαλασσινός» δίσκος μας έρχεται από το σπουδαίο folk-rock συγκρότημα με μέλη από Αγγλία, Ιρλανδία και Σκωτία. Εύγλωττος τίτλος του «Fisherman΄s Blues» (Ensign, 1988) και τα παράκτια ανεμοδαρμένα ύδατα ζωντανεύουν μέσα από folk, rock και κέλτικα (ιρλανδικά και σκωτσέζικα) μουσικά στοιχεία. Ένα από τα πιο επιτυχημένα εμπορικά άλμπουμ των Waterboys που έφτασε στο Νο 13 των βρετανικών charts και στο Νο 76 του Billboard 200.

«Η Θάλασσα» του Νίκου Σκαλκώτα

 Από την εγχώρια κλασική μουσική, δικαιωματικά η κορυφαία στιγμή για μουσικές εμπνευσμένες από τη θάλασσα ανήκει στον σημαντικότερο Έλληνα συνθέτη Νίκο Σκαλκώτα (1904-1949). Το έργο του με τον τίτλο «Θάλασσα (Sea)» είναι ένα λαϊκό μπαλέτο, το οποίο συνέθεσε τη διετία 1948-1949, 13 ολόκληρα χρόνια μετά τους «36 ελληνικούς χορούς» του που αποτέλεσαν ίσως το έργο της ζωής του.

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ, (Introducción) 00:01
2. ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΓΙΑΛΙΑ,(En el horizonte) (Το παιδί της θάλασσας) 05:05
3. Ο ΧΟΡΟΣ ΤΩΝ ΚΥΜΑΤΩΝ,(El baile de las olas) 08:29
4 . Η ΤΡΑΤΑ,(La barca de pesca) 12:38
5. ΤΑ ΜΙΚΡΑ ΨΑΡΑΚΙΑ,(Los pequeños pececitos) (Χορός) 16:08
6. ΤΑ ΔΕΛΦΙΝΙΑ,(Los delfines) (Χορός φαντασμαγορικός) 18:35
7. ΝΥΚΤΕΡΙΝΟ,(Nocturno) (Γαλήνη) 23:19
8. ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΓΟΡΓΟΝΑΣ,(Preparación de la sirena) 28:09
9. ΧΟΡΟΣ ΤΗΣ ΓΟΡΓΟΝΑΣ,(Baile de la sirena) 30:39
10. ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΡΑΜΥΘΙ ΤΟΥ Μ.ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ,(Sobre la leyenda de Alejandro Magno) 33:41
11. ΦΙΝΑΛΕ - Ο ΥΜΝΟΣ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ,(Final, Himno al mar) 38:34


Με διαφορά περίπου δεκατριών ετών μετά τους "Τριάντα έξι ελληνικούς χορούς", ο Νίκος Σκαλκώτας, με το λαϊκό μπαλέτο "'Η Θάλασσα" συγκεντρώνεται για άλλη μια φορά στη μελέτη της ελληνικής δημοτικής παράδοσης.
Μια σειρά ζωντανών εικόνων, παρμένων αποκλειστικά απ' τη ζωή του θαλασσινού κόσμου και της ωραίας θάλασσας, αποδίδει ένα μικρό φραγκμέντο, σαν υπόθεση, που περιστρέφεται πότε στο φανταστικό πότε στο φαντασμαγορικό (χορός - μπαλέτου) και συχνά στο λαϊκό μοτίβο, σε παραδόσεις της θαλασσινής ζωής. Η όλη μουσική, χωρίς το μπαλέτο, θα μπορούσε να ονομασθεί συμφωνική σουίτα (ή και συμφωνικού χορευτικού ποιήματος). 
Ο τόνος της μουσικής είναι λαϊκός από αρχής μέχρι τέλους, με τάση προς την απλότητα του χορού, του ρυθμού και της φαντασίας του μπαλέτου, που δεσπόζει σαν οδηγός στις διάφορες αντιθετικές εικόνες της σκηνής.

Υποστηρικτής του νεοκλασικισμού στη μουσική, καίριος εκπρόσωπος της δυτικότροπης μουσικής, αλλά και ιδιοφυής συνθέτης με τεράστια ευελιξία που έγραψε τόσο στο τονικό όσο και στο ατονικό και στο δωδεκαφθογγικό σύστημα, ο Νίκος Σκαλκώτας στο έργο αυτό όπως και στο σύνολο σχεδόν της δημιουργίας του, συνδύασε υποδειγματικά τα λαϊκά και παραδοσιακά στοιχεία (δημοτικό τραγούδι) με τις σύγχρονες συνθετικές μορφές και τεχνικές. Η «Θάλασσα» είναι μια από τις σημαντικότερες συνθέσεις της εργογραφίας του γραμμένη με τονικό τρόπο γραφής και εκτός από το βαθύτατο ελληνικό αποτύπωμα που διακρίνεται στη σύνθεση, έχουμε ως χαρακτηριστικά την πληθωρική ενορχήστρωση, τον έντονο ρομαντισμό, τη συμφωνική πληρότητα και τη ρυθμική ζωντάνια. Με έναν πρωτοποριακό τρόπο ο Σκαλκώτας παρουσιάζει τη θαλασσινή ζωή, τις σκηνές και τα συναισθήματα της ζωής των ψαράδων άλλοτε με χαρούμενο και ανάλαφρο τρόπο κι άλλοτε με πιο σκοτεινή διάθεση.

Ενδεικτικά κομμάτια του σημαντικού αυτού έργου που μας μεταφέρουν τη θαλασσινή αύρα: «Στην ακρογιαλιά», «Ο χορός των κυμάτων», «Η Τράτα», «Τα μικρά ψαράκια», «Τα Δελφίνια», «Προετοιμασία της Γοργόνας», «Ο χορός της Γοργόνας» και «Ο ύμνος στη θάλασσα».

Το μπαλέτο έχει ηχογραφηθεί από σημαντικά μουσικά σύνολα. Ξεχωρίζουν δύο δίσκοι που μας προσφέρουν εξαιρετικές εκδοχές του έργου. Ο πρώτος είναι με τη Συμφωνική Ορχήστρα της Ισλανδίας υπό τη διεύθυνση του Βύρωνα Φιδετζή το 2005 στη δισκογραφική εταιρεία BIS στην οποία επίσης συμπεριλαμβάνονται επίσης τα έργα του Νίκου Σκαλκώτα «Four Images» και «Greek Dance in C minor» καθώς και η σύνθεση του Δημήτρη Μητρόπουλου «Fete cretoise (Κρητική Γιορτή)». Σε όλα τα έργα της έκδοσης κοινός παρονομαστής είναι η βαθιά ελληνικότητα και η τονικότητα.

Στον δεύτερο δίσκο που κυκλοφόρησε το 2006 από τη δισκογραφική εταιρεία ANKH Productions η «Θάλασσα» του Νίκου Σκαλκώτα ερμηνεύεται ιδανικά από την Ορχήστρα των Χρωμάτων υπό τη διεύθυνση του Μίλτου Λογιάδη.

Στο ένθετο του cd «Η Θάλασσα (Λαϊκό Μπαλέτο)» (ΑΝΚΗ, 2006) με την Ορχήστρα των Χρωμάτων, διαβάζουμε το διευκρινιστικό σημείωμα του Νίκου Σκαλκώτα για το έργο του:

«Μια σειρά ζωντανών εικόνων, παρμένων αποκλειστικά από τη ζωή του θαλασσινού κόσμου και της ωραίας θάλασσας: Ένας ναύτης, ονειρεύεται σε μια ακρογιαλιά, στ΄ όνειρό του μέσα αναθυμάται λύπες και χαρές. Σε λίγο, όμως γίνεται τρικυμία, η θάλασσα οργιάζει και κάνει τα κύματα να χορεύουν μέσα σε μια σκοτεινή νύχτα – είναι ο χορός των κυμάτων. Η θάλασσα κοπάζει, η φύση σε λίγο γαληνεύει – μια τράτα των ψαράδων που τραγουδάνε τον φέρνει σε άλλη πραγματικότητα. Βλέπει μικρά ψαράκια να τρέχουν και να ταξιδεύουν στο άγνωστο – βλέπει και την ευτυχία των ψαράδων πάνω στη δουλειά τους.. Σε λίγο όλοι απομακρύνονται και μια απέραντη γαλήνη ξαπλώνεται, μια ιδιαίτερη ομορφιά της θαλασσινής φύσεως. Τ΄ όνειρό του εξακολουθεί. Ξάφνου, εκεί πάνω στα κύματα βλέπει κάτι το εξωτικό, μια γυναίκα να προετοιμάζεται στον χορό. Τι είναι; Μια Γοργόνα, η νεράιδα της θάλασσας, η αδελφή του Μ. Αλέξανδρου. Το θαλασσινό πλήθος  που μαζεύεται την παρακολουθεί στον χορό της – εκείνη νομίζοντας πως χορεύει μπροστά στον αδελφό της, τον Μ. Αλέξανδρο, χορεύει έναν οργιαστικό χορό. Το πλήθος τότε ρωτά: ζει ο Μ. Αλέξανδρος; Ζει! Απαντούν από μακριά. Το παραμύθι του Μ. Αλέξανδρου γίνεται πραγματικότης. Εδώ τελειώνει και τ΄ όνειρο του θαλασσινού. Μόλις συνέρχεται, μια μεγάλη λύπη και χαρά σκορπίζεται επάνω του μαζί με το θαλασσινό πλήθος τραγουδάει τον τελευταίο ύμνο προς τη θάλασσα …».Συνθέτης: Νίκος Σκαλκώτας. Ερμηνευτής: Η ορχήστρα των χρωμάτων. Διεύθυνση: Μίλτος Λογιάδης.

Από τον χώρο της κλασικής μουσικής η θάλασσα δεν απουσίασε, αντιθέτως ευθύνεται για αριστουργηματικά, διαχρονικά έργα. Το διάσημο «La Mer» (1905) του Claude Debussy είναι ένα ιμπρεσιονιστικό αριστούργημα για μεγάλη ορχήστρα που με υποδειγματικό τρόπο ενώ εξελίσσεται καταγράφει μέσα από τρία συμφωνικά σκίτσα στο ηχητικό περιβάλλον τις αλλαγές του φωτός στο νερό, το παιχνίδι των κυμάτων και τον διάλογο του ανέμου με τη θάλασσα. Από την πλευρά του το έργο «The Hebrides / Fingal’s Cave» («Η Σπηλιά του Φίνγκαλ») που ο Felix Mendelssohn έγραψε μεταξύ 1830 και 1832 ανοίγει με μια εντυπωσιακή εισαγωγή που δύσκολα μπορεί να ξεχαστεί και ουσιαστικά παριστάνει τη δύναμη της θάλασσας της Σκωτίας και τον ήχο των κυμάτων που σκάνε πάνω στα βράχια μιας θαλάσσιας σπηλιάς. Αλλά και το πρώτο από τα τέσσερα μέρη του έργου «Scheherazade» (1888) του Nikolai Rimsky-Korsakov με τον τίτλο «The Sea and Sinbad’s Ship» («Η θάλασσα και το καράβι του Σίντμπαντ») μέσω των εγχόρδων και των πνευστών μας μεταφέρουν στις συνθήκες του απέραντου και φουρτουνιασμένου ωκεανού.

Τραγουδούν και οι φάλαινες;[......................................]ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ

Μουσικές, ήχοι και τραγούδια για τη θάλασσα (του Γιάννη Μουγγολιά)

Συγκρίνοντας με θράσος τα ασύγκριτα, για να παρουσιάσεις μιαν εικονική πραγματικότητα

 

Πώς να λέτε ψέματα σαν τον Γεωργιάδη για την Υγεία στην Ελλάδα

Άρης Χατζηστεφάνου

info-war.gr

 

 ~4 λεπτά

---

Σε μια από τις καθημερινές λαθροχειρίες του σε σχέση με την κατάσταση του Συστήματος Υγείας και των συνθηκών διαβίωσης στην Ελλάδα, ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, παρουσίασε στο λογαριασμό του στο Χ μια εικόνα από ρεπορτάζ του περιοδικού Forbes. Σε αυτό αναφέρεται ότι η παροχή υγείας στην Ελλάδα είναι καλή και προσιτή. Ο Γεωργιάδης έσπευσε βεβαίως να επιτεθεί στους πολιτικούς του αντιπάλους, κατηγορώντας τους για «μιζέρια και γκρίνια».

Και εδώ αρχίζουν τα προβλήματα.

Αυτό που δεν ανέφερε ο υπουργός είναι ότι το κείμενο απευθυνόταν ρητά σε Αμερικανούς συνταξιούχους, που θα αποφασίσουν να αφήσουν τη χώρα τους και να περάσουν το υπόλοιπο της ζωής τους σε κάποια άλλη περιοχή του πλανήτη. Αν κρίνουμε μάλιστα από το αναγνωστικό κοινό του συγκεκριμένου περιοδικού, απευθύνεται σαφώς σε ανώτερα εισοδηματικά στρώματα.

Είναι μάλλον εύκολο να καταλάβει κανείς ότι άνθρωποι που ζουν σε μια χώρα, όπου απαιτείται ελάχιστο μηνιαίο εισόδημα 5.000-6.000 δολαρίων για μια στοιχειωδώς αξιοπρεπή ζωή -σε πόλεις όπως η Νέα Υόρκη το ποσό αυξάνεται στα 11.000 με 13.000 δολάρια- θα βρουν την Ελλάδα όχι απλώς προσιτή, αλλά πάμφθηνη. Αν αναφερθούμε ειδικά στο κόστος υγείας, οι διαφορές γίνονται διαγαλαξιακές, καθώς οι ΗΠΑ έχουν διπλάσιο κόστος ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης σε σχέση με τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ.

Παρά το τεράστιο κόστος (τις αιτίες του οποίου μπορείτε να διαβάσετε σε παλαιότερη ανάλυσή μας εδώ), οι παρεχόμενες υπηρεσίες και όλοι οι σχετικοί δείκτες είναι οι χειρότεροι συγκριτικά με τις αναπτυγμένες χώρες του ΟΟΣΑ. Το παρακάτω γράφημα δείχνει την κατάταξη των ΗΠΑ σε προσδόκιμο ζωής, βρεφική θνησιμότητα, ασφάλεια τοκετού, περιστατικά άσθματος και διαβήτη που δεν αντιμετωπίζονται και θνησιμότητα από καρδιαγγειακές παθήσεις.

Είναι σίγουρα εύκολο να εκθειάζεις το ελληνικό σύστημα υγείας όταν το συγκρίνεις με αυτό των ΗΠΑ, το οποίο θεωρείται ένα από τα χειρότερα μεταξύ των χωρών του αναπτυγμένου κόσμου. Η Ελλάδα έχει παραδείγματος χάριν ποσοστό βρεφικής θνησιμότητας πέντε στις 100.000 γεννήσει,ς ενώ στις ΗΠΑ ξεπερνά τους 17.9 θανάτους στις 100.000 γεννήσεις.

Όσοι ζουν στις ΗΠΑ ακούν καθημερινά τις ιστορίες ανθρώπων που ύστερα από βαρύτατο τραυματισμό εκλιπαρούν τους περαστικούς να μην καλέσουν ασθενοφόρο, καθώς αυτό μπορεί να τους στοιχίσει έως και 3.000 δολάρια. Έρευνες των τελευταίων χρόνων έδειξαν ότι ακόμη και μεταξύ των ασφαλισμένων το 44% των Αμερικανών πολιτών δεν πήγαν στον γιατρό όταν ήταν άρρωστοι ή τραυματισμένοι λόγω του υψηλού κόστους. Είναι λοιπόν απόλυτα λογικό να θεωρούν εξαιρετικό το ελληνικό σύστημα υγείας – παρεμπιπτόντως ο χαρακτηρισμός «καλό» από το Forbes είναι προσβλητικός για την Ελλάδα, αν κάνουμε τη σύγκριση με τα χάλια των ΗΠΑ.

Και επιτέλους ας πει κάποιος στον υπουργό Υγείας ότι όλα όσα μας κάνουν υπερήφανους για το ελληνικό σύστημα υγείας – κυρίως δηλαδή, το ιδιαίτερα υψηλό επίπεδο και η αυτοθυσία των γιατρών μας και του νοσηλευτικού προσωπικού – επιτεύχθηκαν σε προηγούμενες δεκαετίες από κυβερνήσεις με άλλες προτεραιότητες από τη δική του. Για την ακρίβεια, είναι όλα αυτά τα στοιχεία τα οποία η Νέα Δημοκρατία προσπαθεί να διαλύσει μέσω ιδιωτικοποιήσεων και αποεπενδύσεων, που ξεκινούν από τα νοσοκομεία και φτάνουν μέχρι το ανώτατο σύστημα εκπαίδευσης.

Ας συνεχίσει λοιπόν ο Γεωργιάδης να διαβάζει μόνος του τα περιοδικά του αμερικανικού χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου, όπως το Forbes, στις διακοπές του και ας μας αφήσει ήσυχους με τη φτηνή του προπαγάνδα.

Το σανό του Γεωργιάδη

 

Κόλαφος ο Ιάσονας Αποστολόπουλος για Άδωνη Γεωργιάδη: «Φανταστείτε τι σανό πουλάει»

«Ανεβάζει βίντεο μου από την Αστυπάλαια και  γράφει ότι βρίσκομαι στην Πάρο».

 Documentonews.gr

«Πάλι ψέματα και αλητείες εναντίον μου από τον Άδωνη Γεωργιάδη» γράφει σε ανάρτησή του ο Ιάσονας Αποστολόπουλος, απαντώντας στα όσα του καταλόγισε ξανά ο υπουργός Υγείας.

Όπως τονίζει ο διασώστης «η ευτέλεια του έφτασε στο σημείο να ανεβάζει βίντεο μου από την Αστυπάλαια και να γράφει ότι βρίσκομαι στην Πάρο! Για να πουλήσει το αφήγημα ότι «οι αριστεροί πάνε διακοπές σε κοσμοπολίτικα νησιά. Αν λέει ψέματα για κάτι που επαληθεύεται σε 5 δευτερόλεπτα, φανταστείτε τι σανό πουλάει για τα υπόλοιπα».

Τονίζει στη συνέχεια: «Έκανε και tag την πρεσβεία του Ισραήλ για να μας εκφοβίσει ή για να την γλύψει. Αξίζει να ασχοληθείς και να απαντήσεις; Ναι, γιατί η Ακροδεξιά και ο κυρίαρχος λόγος τρέφονται από το «λέγε, λέγε, κάτι θα μείνει» και στη συνέχεια απαντά σε κάθε ένα από τα σημεία που έχει αναρτήσει ο Άδωνης Γεωργιάδης για την πυρόσβεση στην Ελλάδα, τη Γάζα, το Ισραήλ.

Ο Ιάσονας Αποστολόπουλος αναφέρει λοιπόν:

1Για την πυρόσβεση: Μου απαντάει για την κατάσταση της πυρόσβεσης το 2026 επικαλούμενος αεροσκάφη που ΘΑ έχουμε από το 2028 έως το 2031!

Σήμερα η Ελλάδα δεν διαθέτει ούτε ένα Canadair DHC-515.
Ακόμα και η ίδια η κυβέρνησή του αναγνωρίζει ότι τα υπάρχοντα αεροσκάφη CL-215 πλησιάζουν τα 50 χρόνια ζωής και ότι ακόμη και τα 7 νεότερα CL-415 αντιμετωπίζουν τεχνολογική απαξίωση, δυσκολίες υποστήριξης και περιορισμένη διαθεσιμότητα ανταλλακτικών.
Γι’ αυτό άλλωστε μόλις τώρα ξεκινά η αναβάθμισή τους.
Και τα νέα Canadair, που αρχικά μας λέγανε ότι θα έρχονταν από το 2027, τώρα αναμένονται από το 2028 και η παράδοση θα ολοκληρωθεί το 2031!
Δηλαδή σήμερα, το καλοκαίρι του 2026, που η χώρα καίγεται, υπάρχουν ακριβώς ΜΗΔΕΝ νέα DHC-515.
Γι αυτό δίνουμε τεράστια ποσά σε μισθώσεις ξένων πυροσβεστικών αεροσκαφών και ελικοπτέρων ακριβώς επειδή ο ιδιόκτητος στόλος δεν επαρκεί.

2Για τα νοσοκομεία:
Ναι, ανακαινίζονται κτίρια του ΕΣΥ.
Αυτό όμως δεν αναιρεί ούτε τη σημερινή υποστελέχωση ούτε τη δυσκολία πρόσβασης στην περίθαλψη.
Σύμφωνα με τον OECD, η Ελλάδα έχει μόλις 3,8 νοσηλευτές ανά 1.000 κατοίκους, όταν ο μέσος όρος του OECD είναι 9,2.
Μόλις 27% των Ελλήνων δηλώνουν ικανοποιημένοι από τη διαθεσιμότητα ποιοτικής υγειονομικής περίθαλψης, έναντι 64% κατά μέσο όρο στον OECD.
Και σύμφωνα με τη Eurostat, το 2024 η Ελλάδα είχε το υψηλότερο ποσοστό ανικανοποίητων αναγκών ιατρικής περίθαλψης σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση: 21,9%.

3 Και επειδή τα επιχειρήματα τελείωσαν, αρχίζει η λάσπη.

Γράφει: «Ο Αποστολόπουλος δεν εργάζεται κανονικά αλλά υποτίθεται μέσω μκο παίρνει τα έξοδα του όπως λέει για τις δράσεις «αλληλεγγύης» στους λαθρομετανάστες στο Αιγαίο, αλλά έχει χρόνο και χρήμα για διακοπές στην Πάρο, κάτι δεν κολλάει».

Εδώ πλέον πρόκειται για συκοφαντική δυσφήμιση. Γνωρίζει πάρα πολύ καλά ότι εργάζομαι σε ανθρωπιστική οργάνωση, ότι πληρώνομαι έναν χαμηλό μισθό —τον οποίο επίσης γνωρίζει, αφού του είχα απαντήσει σε προηγούμενη επίθεσή του— και ότι όλα είναι απολύτως δηλωμένα.

Συνεχίζει το ίδιο τροπάρι της λάσπης απέναντι στους εργαζόμενους των ανθρωπιστικών οργανώσεων, ακριβώς επειδή είναι αυτοί και αυτές που βρίσκονται στο πεδίο και καταγγέλλουν όσα συμβαίνουν στο Αιγαίο.

Πάει πολύ αυτός που πιάστηκε με αδιευκρίνιστα ποσά να κουνάει το δάχτυλο σε οποιονδήποτε εργαζόμενο αυτής της χώρας.

4 «Εξυπηρετούμε τα συμφέροντα της Τουρκίας»
Εδώ εγκαταλείπεται κάθε προσπάθεια επιχειρήματος.
▪Διαδηλώνεις για την Παλαιστίνη; Εξυπηρετείς την Τουρκία.
▪Καταγγέλλεις εγκλήματα πολέμου; Εξυπηρετείς την Τουρκία.
▪Αναδεικνύεις τα pushback στο Αιγαίο; Εξυπηρετείς την Τουρκία.
Είναι μια παλιά, ρουφιάνικη μέθοδος να βαφτίζεται η αλληλεγγύη και η αντίσταση «εθνική υπονόμευση» και όποιος διαφωνεί με την κυβέρνηση «εσωτερικός εχθρός».

5 Και τέλος, η Γάζα:
Ο ανιστόρητος ξεπλένης του σιωνισμού τόλμησε να γράψει ότι όλα ξεκίνησαν την 7η Οκτωβρίου 2023.
Και ένα μικρό παιδί γνωρίζει ότι οι Παλαιστίνιοι υφίστανται 80 χρόνια κατοχής, εθνοκαθάρσεων και απαρτχαιντ. Είναι πρόσφυγες μέσα στην ίδια τους την χώρα.

Όσον αφορά την γενοκτονία: Έρευνα του ΟΗΕ έχει καταγράψει ότι πάνω από το 90% των σχολείων και πανεπιστημιακών κτιρίων της Γάζας έχουν καταστραφεί από τον IDF.
Δεν τα κατέστρεψαν τα συνθήματα στις διαδηλώσεις της Αστυπάλαιας.

Ούτε οι «χρήσιμοι βλάκες» στην Ελλάδα.

Τα κατέστρεψαν οι όψιμοι φίλοι του Γεωργιάδη τους οποίους κορόιδευε μερικά χρόνια πριν σε σκετσάκι μαζί με τον ναζιστή αντισημίτη Κωνσταντίνο Πλεύρη.

Δεν κάνει ο Άδωνης κωλοτούμπες, οι κωλοτούμπες κάνουν Αδώνιδες».

INFOWAR με μαύρη (stand-up) κωμωδία

Το INFOWAR: Ιστορίες από το Gotham City επέστρεψε στην τηλεόραση του Attica TV με δεύτερο κύκλο ντοκιμαντέρ που θα μεταδίδονται κάθε Δευτέρα τα μεσάνυχτα.

Στο πρώτο επεισόδιο του νέου κύκλου παρακολουθούμε την ιστορία του (πολιτικού) stand-up comedy αλλά και τη λογοκρισία που το ακολουθεί, από τον Μαρκ Τουέιν μέχρι τον Λένι των βρωμόστομο και από τον Αριστοφάνη μέχρι τον Χριστόφορο Ζαραλίκο. Ο Δημήτρης Πιατάς μας ξεναγεί στην ιστορία της ελληνικής κωμωδίας στην Αμερική, αλλά και στην προσπάθεια φίμωσης των πρώτων «stand-up» κωμικών στην Ελλάδα.

Παράλληλα παρακολουθούμε τις παραστάσεις Παλαιστίνιων κωμικών στη Νέα Υόρκη οι οποίοι δοκιμάζουν τα όρια της ανοχής του αμερικανικού κατεστημένου κι αναρωτιόμαστε τι σημαίνει να στέκεσαι στη σκηνή εν μέσω μια γενοκτονίας.

Το μοντάζ και τη σκηνοθετική επιμέλεια υπογράφει ο Άρης Τριανταφύλλου, υπεύθυνος φωτογραφίας είναι ο Θάνος Τσάντας και την πρωτότυπη μουσική έγραψε ο Ερμής Γεωργιάδης. Υπεύθυνη παραγωγής είναι η Κατερίνα Κωνσταντοπούλου.

Εξερευνήστε το podcast

«Έλληνες εισὶν οἱ τῆς ἡμετέρας παιδείας μετέχοντες» , όχι οι αμόρφωτοι ελληνο-ούγκανοι ρατσιστές

• Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία Διάβασε στο Ιστολόγιο ή Αναγνώστης Ποιους ενοχλούν οι αφροέλληνες; ΝΙΚΟΣ ΣΑΡΑΝΤΑΚΟΣ  sarantakos.wordpress.com στις 17 Αυγούστου, 2026 Πριν από μερικές μέρες, έγινε στην Οραντέα της Ρουμανίας το ευρωπαϊκό πρωτάθλημα μπάσκετ Παίδων (είμαι παλιός, σήμερα το λένε U16). Η εθνική Ελλάδας ήρθε 6η, έχοντας καλύτερο παίκτη της τον Γιώργο Μοναμά. Η αιτιατική μπερδεύει, το παλικάρι δεν λέγεται Μοναμάς (δεν φαίνεται να υπάρχει τέτοιο επώνυμο) αλλά Μοναμά. Ο πατέρας του είναι Νιγηριανός, η μητέρα του Ελληνίδα, από τους Γαργαλιάνους. Ζουν στο Βέλγιο και ο νεαρός θα μπορούσε να αγωνιστεί με την εθνική Βελγίου αλλά προτίμησε την εθνική μας. Ύστερα από έναν αγώνα, στην επίσημη σελίδα της Εθνικής Ομάδας Καλαθοσφαίρισης στο Φέισμπουκ αναρτήθηκε η φωτογραφία του Γιώργου Μοναμά με το αποτέλεσμα του ματς (που, δυστυχώς, δεν ήταν νικηφόρο). Δεκάδες ήταν τα επικριτικά σχόλια από κάτω -όχι για την ήττα, για την επιλογή του παίκτη στη φωτογραφία. Γράφει κάποιος: Γιατί βάζετε σε φωτογραφία συνέχεια Αφρικανους; Έλληνες δεν υπάρχουν στην ομάδα; Τα παίρνετε χοντρά όλες οι τσοντοσελίδες για να μας δείχνετε αυτό που σας στέλνει email το αφεντικό σας ο Σόρος. Αν ανατρέξετε σε άλλες αναρτήσεις της ίδιας σελίδας, πριν ή μετά, θα δείτε ότι κάθε φορά εμφανίζεται άλλος παίκτης, και βέβαια όχι "Αφρικανός" (παράδειγμα). Προφανώς, ο σχολιαστής (που δεν ήταν ο μόνος) ενοχληθηκε επειδή εμφανίστηκε ο ένας Αφροέλληνας της ομάδας. Σταχυολογώ άλλα σχόλια (κόπι πάστε, δεν διορθώνω· είχα σκεφτεί αρχικά να βάζω και τα ονόματά τους, δημόσια είναι τα σχόλια, αλλά ας μην τους διαφημίσω). Όσοι αγαπάμε την Ελλάδα, ευχόμαστε αυτή η κάλπικη "Εθνική" να χάσει και να εξαφανιστεί. Γιατί ξέρουμε πως ο "Γιάννης"-Ugo έχει γίνει μασκότ για την άλωση της Ελλάδας από τους λαθρεποίκους, με τις ευλογίες Κούληδων, Αλέξηδων κι όσων κυβερνούν πραγματικά αυτόν τον τόπο κι όχι μόνο Πάντως οκ βλεπω εθνική εφήβων κορασίδων εχει απο ενα μαύρο ολα τα ποστ δείχνουν τον ένα μαύρο μαύρη συνέχεια ε ειπαμε ρε μάγκες οκ. Νισαφι Γιατί πρέπει στις φωτογραφίες να βάζετε πάντα Αφρικανούς ; Ποιός είναι ο λόγος ; Απόγονος του Περικλή με αφάνα. Αυτό στην ουσία είναι αντικατάσταση πληθυσμού των Ελλήνων με Αφρικανούς και Ασιάτες σύμφωνα με το σχέδιο της νέας τάξης πραγμάτων και των κομμουνιστών συνοδοιπόρων τους Γεμίσαμε λαθροαφροσκατα Τι ναι αυτο το πραγμα; Θα αλλαξουμε τα ηθη κ τα εθιμα μας κ τις παραδοσεις μας κ την ταυτοτητα μας!!! Σε καθε διοργανωση θα κανετε τους μαυρους - ψευτοελληνες 1 μαύρο έχουμε και δείχνετε αυτόν. Έλεος τοσα ελληνοπουλα παιζουν Ετσι στις φωτο μονο τα αράπια ξεφτιλες και στο τελος καθίστε και δείτε μόνοι σας το μπουρδελο που θα έχετε κανει και θα το λέτε εθνική. Σιχαματα Μαύροι είναι όλοι στήν ομάδα??....πού είναι τα παιδιά μάς στήν φωτογραφία ρε μαυροκαυλε?? Ο εικονιζομενος ειναι απογονος του Σωκρατη η του Κωλοκοτρονη; Σταματήστε να μπερδεύεται εσκεμμένα για λόγους προπαγάνδας την ιθαγένεια με την υπηκοότητα. Kαι βάλατε για μόστρα αυτόν τον παίδα, τον αφρικανό. Παίδες Έλληνες δεν έχει η Εθνική ή μας πουλάτε ευθέως και θρασύτατα μόνο προπαγάνδα αντικατάστασης; Αντε παλι με τους Αφρικανους. Εθνικη Γαλλίας δεν θα γίνουμε όσο και να το θετε σκουπιδια Ε όχι και Εθνική Ελλάδος με μαύρους....😂 Ποια εθνική ρε σουργελα;;;;;;;;; Δεν ξαναβλέπουμε μπάσκετ. Τέλος. Γελοίοι Εθνική είναι αυτή; ......η "κατοχή"; Όλοι οι σκατοσποροι ήρθαν στην Ελλάδα να παίξουν μπάσκετ..... άντε σκατοκουμουνια εύχομαι στις κόρες σας έναν τέτοιο γαμπρό..... Και στους παίδες έχετε αλλοδαπούς;;; Σχέδιο για να εξαφανιστεί το ελληνικό στοιχείο από παντού Πόσοι κουραδοχρομοι παίζουν ποια στην εθνικη Ούγκανοι και σκατόψυχοι υποστηρικτές των αραπάδων, στις τρύπες σας. Δεν υπάρχουν ελληνόπουλα Με ΕΛΛΗΝΕΣ γονείς παππούδες γιαγιάδες τί φασιστική πρόκληση καραμέλα είναι τώρα αυτό καινούργιο κόλπο της βρώμικης εξουσίαςτης πολιτικής τού Έλα μωρέ δεν πειράζει θά τό συνηθίσουν, και όι καφροι δημοσιογράφοι καλά σκυλιά της εξουσίας και καλοταισμενα Πόσο πήγε η Ουγκάντα; Σε όλες τις φωτογραφίες της Εθνικής ομάδας προβάλλεται μαύρους αθλητές!!!! Γιατί είστε ρατσιστές με τα ελληνόπουλα;;;;; Ποιο πιθηκη είναι αυτό ? Οι υπόλοιπη Έλληνες δεν τους έχετε σε φωτογραφίες Εθνική Αφρικής θα εννοούν αεω ενα αλογο απο την ρατσα βουκεφαλας χτες γεννησε στο σταβλο ενα ποντικι αρα με τα λεγομενα των ευαισθητων ειναι αλογο το ποντικι? κ πειτε πιοι απο εσας μοιραζεστε το σπιτι σας με αυτους? οξω τα κουραδοχρωμα απο την εθνική ΓΕΜΙΣΑΜΕ ΜΑΥΡΙΛΑ.. ΣΤΟ ΔΙΑΟΛΟ ΑΝΘΕΛΛΗΝΕΣ. ΠΡΟΒΑΛΛΕΤΕ ΜΟΝΟ ΤΟΥΣ ΛΑΘΡΟ. ΣΙΧΑΜΑΤΑ Η φωτογραφία είναι αντιπροσωπευτική της Ελληνικής ομάδας; Και η πλύση εγκεφάλου καλά κρατεί Στην π@#τσα μας αν είναι ημίαιμος. Προϊόν επιμειξίας είναι. Έχουμε γεμίσει Ελληνοφοβικούς που προσπαθούν με φασιστικές νοοτροπίες να επιβάλλουν αλλοεθνείς στις εθνικές ομάδες... Οταν νιωθεις ξενος στο τοπο σου! Αμα εισαι εγχρωμος σε βαζουν πρωτη μουρη. Αμα εισαι λευκος εισαι ανυπαρκτος! Το εχετε παρακανει με την προπαγανδα κατα των Ελληνων τις τελευταιες μερες! Δεν παρέθεσα όλα τα εμετικά σχόλια, ανθολόγηση έκανα. Για να είμαι δίκαιος, υπήρξαν και (πολλά, αλλά πάντως λιγότερα) σχόλια στην αντίθετη κατεύθυνση, ενώ και κάποιοι λίγοι σχολιαστές περιορίστηκαν στο αμιγώς αγωνιστικό, "Κρίμα που βάλανε οι Λετονοί τα δυο τρίποντα στο τέλος" ή "Αυτός ο προπονητής ένα σύστημα δεν μπορεί να τους μάθει;" Γιατί τα βάζεις; θα πει κάποιος -γιατί να προβάλλεις το ρατσιστικό μίσος; (Σε άλλες χώρες κάποια από τα παραπάνω σχόλια θα ήταν μηνύσιμα, άσχετο αν είναι σωστό να υπάρχουν περιορισμοί στη διατύπωση άποψης και/ή αν το αποτέλεσμα που έχουν τέτοιοι νόμοι είναι θετικό). Ναι, έχει βάση η άποψη αυτή, συν τοις άλλοις επειδή πολλά από τα σχόλια αυτά είναι εμετικά και δεν έχουμε όλοι εξίσου γερό στομάχι. Από την άλλη όμως, να μην  κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας: οι σχολιαστές αυτοί δεν είναι μποτ, ανύπαρκτα προφίλ όπως στο Τουίτερ, τις απόψεις τους τις υπογράφουν με το πραγματικό τους ονομα, στο προφίλ τους έχουν τη φωτογραφία τους, πήγαν στο 1ο Λύκειο Νέας Ιωνίας (έτος αποφοίτησης 1986) ή είναι αυτοαπασχολούμενοι, παναπεί ζουν ανάμεσά μας (μάλλον εμείς ζούμε ανάμεσά τους) και ψηφίζουν πλάι μας. Οπότε, χρήσιμο είναι να ξέρουμε τις απόψεις τους. Αλλά το περιστατικό αυτό δεν ήταν το μόνο. Τις ίδιες μέρες γίνονταν και αγώνες μπάσκετ Κορασίδων, το ευρωπαϊκό πρωτάθλημα Β' κατηγορίας. Στην αντίστοιχη εθνική Ελλάδας έπαιζε μια μαύρη κοπέλα, Αφροελληνίδα, η Λίσα Ιτόγια, από γονείς Νιγηριανούς.  Η εθνική ήρθε πρώτη και ανέβηκε στην Α' κατηγορία, αλλά η μαύρη κοπέλα άκουσε τα μύρια όσα -περισσότερα από τον Μοναμά. Η αθλήτρια έκανε μια ανάρτηση στο Ίνσταγκραμ όπου έγραψε: «Ίσως η μισή Ελλάδα να με μισεί απλώς και μόνο λόγω του χρώματος του δέρματός μου. Μου λένε πως δεν δικαιούμαι να αγωνίζομαι στην Ελλάδα, λες και η αθλητική μου αξία εξαρτάται από αυτό. Είμαι Ελληνονιγηριανή. Θα μπορούσα αυτή τη στιγμή να αγωνίζομαι στη Νιγηρία, όμως διάλεξα τη χώρα στην οποία γεννήθηκα, μεγάλωσα και αποκαλώ πατρίδα μου» «Σας ευχαριστώ, λοιπόν, που επιτίθεστε σε ένα 16χρονο κορίτσι επειδή απλώς κυνηγά τα όνειρά του. Μπορείτε να με κρίνετε, να αμφισβητείτε τις δυνατότητές μου και να προσπαθείτε να με καταβάλετε, αλλά δεν πρόκειται ποτέ να ορίσετε εσείς το ποια είμαι. Θα συνεχίσω την προσπάθεια. Θα συνεχίσω να μάχομαι. Θα συνεχίσω να φορώ τη φανέλα της πατρίδας μου με υπερηφάνεια. Έχω τον Θεό στο πλευρό μου, και με Εκείνον μαζί μου, κανένας και τίποτα δεν μπορεί να με σταματήσει». Σε δημοσίευμα για την ανάρτησή της έγιναν τα εξής σχόλια (η ανθολόγηση αυτή δεν είναι δική μου, τη βρήκα έτοιμη σε άλλη σελίδα): -Από πότε οι Ελληνες είναι μαύροι; -Ένα rottweiler που γεννήθηκε στην Ελλάδα, είναι ελληνικό ποιμενικό; -Άλλο πιθικι που έχει και αποψη -ΚΕΚ (Κλασσικό Έγχρωμο Κόμπλεξ) -Η κοπελα ειναι ελληνιδα; -Ποια Ελλάδα ασχολείται μαζί σου βρε χαιβανι? -Κανεις δεν ξερει αυτη τη νεγρα -Το παίζουν και στην Ελλάδα θύματα τωρα χαχαχαχααχα -Όχι δεν σε μισούμε. Λέμε πολύ απλά ότι δεν είσαι Ελληνίδα. -Σταματα κομπλεξικη… -Τελικά δεν είμαστε μαύροι; -Να πάει πίσω στην Αφρική -Σταρχιδιαμας -Αν οι Έλληνες είναι ρατσιστές απέναντί σου, γύρνα πίσω στη χώρα σου στην Αφρική, εκεί δεν θα σε πιάσει ρατσισμός. -Σταμάτα να είσαι ρατσίστρια...αλλιώς άντε στη χώρα σου που δεν είναι ρατσιστές -Μαύρη και Ελληνίδα γίνεται???? Ερώτηση κάνω -Δεν είσαι Ελληνίδα. Επόμενη γραμμούλα. -Δεν έχουμε αραπηδες στην Ελλάδα, να πας να παίξεις στην εθνική Καμερούν ή όπου αλλού στη Αφρική. -Η νέγρα του Μωριά... -Μας είσαι αδιάφορη, απλά πήρες την θέση μίας Ελληνίδας αθλήτριας λόγω τής woke ατζέντας. -Re pare poulo apo edw -Πώς ξεφυγες από το casting για την ωραία Ελένη του Νόλαν; -Βασικά στα @@ μας -Σε λίγο θα βγουν να τριγυρνάνε κ λιοντάρια -Μιὰ ἄγνωστη μαύρη ποὺ ἔχει μεγάλη ἰδέα γιὰ τὸν ἑαυτό της. -1ον,πρωτη φορα σε βλεπω στην ζωη μου και 2ον,δεν φταιμε εμεις επειδη εσυ εισαι μαυρη -Γιατί δεν τα μαζεύεις να πας στη πατρίδα σου βρε κορίτσι? δεν είναι οι Έλληνες νέγροι πως να το κσνουμε δηλαδή? -Γύρνα πίσω στην Ρουάντα. -Κλαψομουνίαση. Εδώ υπάρχει κάποια διαφοροποίηση στην επιχειρηματολογία, διότι έχει προηγηθεί η ανάρτηση της Λίσα Ιτόγια. Έτσι, εδώ οι περισσότεροι επιτίθενται στην αθλήτρια, ενώ πριν γινόταν επίθεση όχι στον αθλητή αλλά σε όσους επέλεξαν να τον προβάλουν. Η κριτική των ρατσιστών επικεντρώνεται στα εξης θέματα: Δεν πρέπει να παίζουν στην εθνική Ελλάδας παίκτες μαύροι, οι Έλληνες δεν είναι μαύροι. Μια εθνική με μαύρους δεν είναι άξια να λέγεται Εθνική Ένας μαύρος (ή ένας "μιγάς") δεν μπορεί να νοηθεί Έλληνας, κι ας έχει ελληνικό διαβατήριο διότι άλλο είναι ιθαγένεια και άλλο υπηκοότητα [Βέβαια, στο ελληνικό δίκαιο είναι συνώνυμες έννοιες] Η επιλογή μαύρων γίνεται λόγω της woke ατζέντας -είτε επειδή παίρνουν τη θέση "αμιγών" Ελλήνων είτε επειδή έτσι υπηρετείται ο σκοπός της "αντικατάστασης πληθυσμών" Τα μέσα υπερπροβάλλουν τους μαύρους γιατί θέλουν να συνηθίσει η κοινωνία την ιδέα μιας πολυφυλετικής Ελλάδας. Κατ' επέκταση, οι "γηγενείς" Έλληνες υφίστανται διάκριση, δεν προβάλλονται. Στην περίπτωση της Ιτόγια, αντιστροφή της κατηγορίας περί ρατσισμού: Δεν είμαστε ρατσιστές, εσύ είσαι μαύρη. Με το να διαμαρτύρεσαι, γίνεσαι ρατσίστρια. Αν δεν σου αρέσει εδώ, να γυρίσεις στην πατρίδα σου Το κωμικό είναι ότι, στην περίπτωση της Ιτόγια, πλάι σε αφ' υψηλού τοποθετήσεις του τύπου "κανείς δεν ασχολείται με το χρώμα σου, εσύ έχεις κόμπλεξ" υπάρχουν σχόλια του τύπου "πιθήκι", "νέγρα", "πήγαινε στη Ρουάντα", "οι Έλληνες δεν είναι μαύροι", τα οποία ακριβώς επιβεβαιώνουν ότι με το χρώμα είναι που ασχολούνται! Ο Νίκος Γκάλης αισθάνθηκε την ανάγκη να κάνει παρέμβαση, κι αυτό λέει κάτι διότι δεν σχολιάζει συχνά. Έκανε λοιπόν την εξής ανάρτηση: Στηρίζουμε τα κορίτσια και τα αγόρια που ιδρώνουν τα γαλανόλευκα, τα μόνα χρώματα που υπάρχουν για τις Εθνικές μας Ομάδες Στην ανάρτηση του Γκάλη ντράπηκαν να κάνουν ρατσιστικά σχόλια. Αλλά οι απόψεις υπάρχουν. Θα ήθελα να ακούσω και τη δική σας  άποψη.

Χίλμα αφ Κλιντ [1862-1944]: η εκπληκτική πρόδρομος της «αφαίρεσης» πριν να εκδηλωθεί ως κίνημα

 

Χίλμα αφ Κλιντ [1862-1944]: Η ζωγράφος που περίμενε έναν αιώνα

Χριστόφορος Κατσαδιώτης*

efsyn.gr

 

5–6 λεπτά

---

ΠΑΡΙΣΙ. Οχι όλες… Όμως έχει το Παρίσι έναν παράξενο τρόπο να επανορθώνει ορισμένες αδικίες! Η Ιστορία είναι γεμάτη από πρόσωπα που χάθηκαν για πάντα μέσα στην αφάνεια. Αλλά υπάρχουν κάποιες φορές όπου μεγάλες εκθέσεις λειτουργούν σαν καθυστερημένοι μάρτυρες. Εμφανίζονται όταν οι πρωταγωνιστές έχουν προ πολλού φύγει και αναγκάζουν το κοινό να ξαναδιαβάσει μια ιστορία που θεωρούσε οριστικά γραμμένη.

Κάτι τέτοιο συμβαίνει αυτές τις ημέρες στο Γκραν Παλέ με τη Χίλμα αφ Κλιντ.

Διασχίζοντας κάποιος τις αίθουσες της έκθεσης, δεν έχει την αίσθηση ότι ανακαλύπτει απλώς μια ξεχασμένη ζωγράφο, αλλά περισσότερο ότι παρακολουθεί μια ανατροπή. Για περισσότερο από έναν αιώνα η ιστορία της αφαίρεσης είχε τους γνωστούς πρωταγωνιστές της, Καντίνσκι, Μοντριάν, Μαλέβιτς, αυτοί που βρίσκονται μόνιμα στην ιστορία της τέχνης. Και ξαφνικά, από τη Σουηδία των αρχών του 20ού αιώνα εμφανίζεται μια γυναίκα που είχε ήδη φτάσει σε παρόμοια εικαστικά συμπεράσματα πολύ πριν από αυτούς!

Όψη της έκθεσης στο Γκραν Παλέ

Γεννήθηκε το 1862, σε μια οικογένεια με ισχυρούς δεσμούς με το σουηδικό ναυτικό. Μεγάλωσε σε έναν κόσμο χαρτών, μαθηματικών υπολογισμών και παρατήρησης της φύσης. Ηταν μια εποχή όπου οι γυναίκες σπάνια έβρισκαν θέση στους επίσημους καλλιτεχνικούς θεσμούς. Παρ’ όλα αυτά κατάφερε να σπουδάσει στη Βασιλική Ακαδημία Καλών Τεχνών της Στοκχόλμης και να εργαστεί επαγγελματικά ως ζωγράφος και εικονογράφος.

Φαινομενικά η ζωή της δεν διέφερε ιδιαίτερα από εκείνη πολλών καλλιτεχνών της εποχής. Ζωγράφιζε πορτρέτα, τοπία, βοτανικές μελέτες. Υπήρχε όμως και μια δεύτερη ζωή, λιγότερο ορατή, κυριολεκτικά κρυφή, με πολύ μεγαλύτερες ανησυχίες και πολύ πιο καθοριστική.

Η Ευρώπη των τελών του 19ου αιώνα ήταν γοητευμένη από τον πνευματισμό. Οι επιστημονικές ανακαλύψεις άλλαζαν ραγδαία την εικόνα του κόσμου, αλλά ταυτόχρονα πολλοί αναζητούσαν νέες απαντήσεις στα παλιά μεταφυσικά ερωτήματα. Η θεοσοφία, οι μυστικιστικές σχολές και οι πνευματιστικές συγκεντρώσεις γνώριζαν πρωτοφανή άνθηση. Η Χίλμα αφ Κλιντ βυθίστηκε σε αυτό το περιβάλλον με πολύ μεγάλη ένταση, προσπαθώντας να συμφιλιώσει την επιστήμη με το μυστήριο.

Δεν αντιμετώπιζε την τέχνη ως αισθητική άσκηση, αλλά ως μέσο αποκάλυψης. Πίστευε ότι πίσω από τον ορατό κόσμο υπήρχε μια βαθύτερη πραγματικότητα και ότι ο ρόλος του καλλιτέχνη ήταν να την καταγράψει, φέρνοντάς τη στην επιφάνεια.

Έτσι γεννήθηκαν οι υπερμεγέθεις περίφημοι αφηρημένοι πίνακές της. Όχι ως αποτέλεσμα μιας θεωρητικής αναζήτησης για τη μορφή και το χρώμα, όπως συνέβη με αρκετούς πρωτοπόρους του μοντερνισμού, αλλά ως απόπειρα απεικόνισης ενός αόρατου σύμπαντος. Σπείρες, κύκλοι, κλίμακες, γεωμετρικές κατασκευές και συμβολικά χρώματα εμφανίζονται στους καμβάδες της χωρίς να περιγράφουν αντικείμενα. Περιγράφουν όμως δυνάμεις, ενέργειες, πνευματικές καταστάσεις, τα δύο φύλα, το καλό, το κακό, την αρμονία, τη δομή, την πορεία…

Στη μνημειώδη σειρά «Οι Δέκα Μεγαλύτεροι», που αποτελεί το κέντρο βάρους της έκθεσης, οι πίνακες μοιάζουν σχεδόν αδιανόητοι για την εποχή τους. Δημιουργημένοι το 1907 και το 1908, θυμίζουν άλλοτε βιολογικά διαγράμματα, άλλοτε αστρονομικούς χάρτες και άλλοτε εικόνες που θα περίμενε κανείς να συναντήσει σε ένα βιβλίο του μέλλοντος.

Είναι έργα που διατηρούν ακόμη τη δύναμη να προκαλούν έκπληξη. Το παράδοξο είναι ότι η δημιουργός τους δεν διεκδίκησε ποτέ δημόσια τη θέση που σήμερα της αποδίδεται.

Αντιθέτως, ήταν πεπεισμένη ότι οι σύγχρονοί της δεν ήταν έτοιμοι να κατανοήσουν το έργο της. Ζήτησε μεγάλο μέρος του αρχείου της να παραμείνει κλειστό μετά τον θάνατό της για 20 χρόνια. Οταν πέθανε το 1944, άφησε πίσω της περισσότερους από χίλιους πίνακες και δεκάδες χιλιάδες σελίδες σημειώσεων. Πέρασαν δεκαετίες μέχρι να αρχίσει η σταδιακή και επιφυλακτική «αποκάλυψή» της. Πολλοί ιστορικοί τέχνης αντιμετώπισαν διστακτικά το έργο της. Η παρουσία μιας μυστικίστριας δεν ταίριαζε εύκολα στην κυρίαρχη αφήγηση για τον μοντερνισμό, η οποία προτιμούσε να παρουσιάζει την αφαίρεση ως θρίαμβο της λογικής, της προόδου και της καλλιτεχνικής αυτονομίας.

Σήμερα, έναν αιώνα αργότερα, το εκκρεμές μοιάζει να αιωρείται ακανόνιστα.

Καθώς ο επισκέπτης εγκαταλείπει το Γκραν Παλέ, δύσκολα αποφεύγει να μην μπει σε ένα σύννεφο σκέψεων. Ισως ακόμη ένα ερώτημα για την καλλιτέχνιδα δεν βρίσκεται στο αν ήταν πράγματι η πρώτη αφηρημένη ζωγράφος, αλλά και ποια θα ήταν η μοίρα των έργων, αν η καλλιτέχνις ήταν άντρας. Επίσης μας υπενθυμίζει πόσο εύθραυστες είναι οι βεβαιότητες της Ιστορίας και πόσο συχνά τα μεγάλα αφηγήματα αφήνουν έξω πρόσωπα που δεν χωρούν στις κατηγορίες τους. Και ίσως γι’ αυτό η συνάντηση με το έργο της δεν μοιάζει με ανακάλυψη ενός ξεχασμένου παρελθόντος. Μοιάζει περισσότερο με την άφιξη ενός μηνύματος που χάθηκε στον δρόμο και έφτασε στον παραλήπτη με καθυστέρηση εκατό χρόνων.

Hilma af Klint/Wikipedia

Διάρκεια έκθεσης: 6 Μαΐου-30 Αυγούστου 2026.

* Εικαστικός, χαράκτης που ζει στο Παρίσι