Δώδεκα αριστουργήματα της γεωργιανής ζωγραφικής με μουσική επένδυση γραμμένη στο Λονδίνο μεταξύ 1730 και περίπου 1779 από διάσημους συνθέτες

Δώδεκα αριστουργήματα της γεωργιανής ζωγραφικής — Χόγκαρθ, Γκέινσμπορο, Άλαν Ράμσεϊ, Σταμπς, Τζόζεφ Ράιτ από το Ντέρμπι και Ρέινολντς — το καθένα προβάλλεται για σχεδόν πέντε λεπτά σε 4K. Η μουσική επένδυση είναι μουσική γραμμένη στο Λονδίνο μεταξύ 1730 και περίπου 1779: όπερες, ορατόρια, κοντσέρτο για όργανο και σονάτα βιολιού του Χέντελ, και μια σονάτα του Γιόχαν Κρίστιαν Μπαχ, «του Μπαχ του Λονδίνου». 

 

ARTWORKS 0:00 William Hogarth, The Shrimp Girl (c. 1740–1745) 4:50 William Hogarth, Marriage A-la-Mode: 1, The Marriage Settlement (c. 1743) 9:40 William Hogarth, Marriage A-la-Mode: 3, The Inspection (c. 1743) 14:30 Thomas Gainsborough, Mr and Mrs Andrews (c. 1750) 19:20 Thomas Gainsborough, The Painter's Daughters chasing a Butterfly (c. 1756) 24:10 Allan Ramsay, The Artist's Wife: Margaret Lindsay of Evelick (c. 1758) 29:00 George Stubbs, Whistlejacket (c. 1762) 33:50 Joseph Wright of Derby, A Philosopher Lecturing on the Orrery (c. 1766) 38:40 Joseph Wright of Derby, An Experiment on a Bird in the Air Pump (1768) 43:30 Joshua Reynolds, Mrs Abington as Miss Prue in 'Love for Love' (1771) 48:20 Thomas Gainsborough, The Hon. Mrs Thomas Graham (c. 1775–1777) 53:10 Joshua Reynolds, Lady Caroline Howard (1778) MUSIC — title — performer [date] — source (all CC BY; trimmed, crossfaded, normalised only) 0:00 George Frideric Handel – Partenope: « Qual farfalletta giro a quel lume » — Les Arts Florissants, dir. William Christie (Le Jardin des Voix) [Partenope HWV 27, London (King's Theatre) 1730] —    • Aria «Qual farfalletta giro a quel lume» -...   2:40 George Frideric Handel – Orlando: « Ah! stigie larve » — Juecheng Chen, Cantanti Project with Dorian Baroque [Orlando HWV 31, London 1733] —    • Handel - Orlando - Ah stigie larve - Canta...   10:07 George Frideric Handel – Alcina: « Credete al mio dolore » — Tullia Pedersoli, I Solisti Ambrosiani (live) [Alcina HWV 34, London (Covent Garden) 1735] —    • G. F. HAENDEL, ALCINA, Credete al mio dolo...   17:02 George Frideric Handel – Alcina: « Pensa a chi geme » — Cantanti Project with Dorian Baroque [Alcina HWV 34, London (Covent Garden) 1735] —    • Handel - Alcina - Pensa a chi geme (Think ...   23:01 George Frideric Handel – Organ Concerto op. 4 no. 6 in B-flat major, HWV 294 (organ duo) — Jili Kim & Jisung Kim (pipe organ duo) [Op. 4, London 1736 (publ. Walsh 1738)] —    • G.F.Handel Organ Concerto Bb-Major Op.4 No...   35:17 George Frideric Handel – L'Allegro, il Penseroso ed il Moderato: « Thus past the day » — Les Arts Florissants, dir. William Christie [HWV 55, London 1740] —    • “Thus past the day, to bed they creep” - L...   37:27 George Frideric Handel – Messiah: « For unto us a child is born » — Les Arts Florissants, dir. Paul Agnew [Messiah HWV 56, composed London 1741, first performed Dublin 1742] —    • Le Messie / The Messiah (Handel) - "Unto u...   41:13 George Frideric Handel – Messiah: « Hallelujah » — Les Arts Florissants, dir. Paul Agnew [Messiah HWV 56, composed London 1741, first performed Dublin 1742] —    • Le Messie / The Messiah (Handel) - "Hallel...   44:51 George Frideric Handel – Hercules: « Jealousy! Infernal pest » — Les Arts Florissants, dir. William Christie [Hercules HWV 60, London 1745] —    • Hercules - Handel - "Jealousy! Infernal pe...   47:55 George Frideric Handel – Violin Sonata in D major HWV 371: I. Affettuoso — I Solisti Ambrosiani (D. Belosio, C. Frigerio, E. Bolamperti) [HWV 371, London c. 1749–50] —    • Haendel - Violin Sonata in D Major HWV 371...   51:01 George Frideric Handel – Violin Sonata in D major HWV 371: III. Larghetto — I Solisti Ambrosiani (D. Belosio, C. Frigerio, E. Bolamperti) [HWV 371, London c. 1749–50] —    • Haendel violin Sonata N. 4 D Major HWV 371...   53:07 Johann Christian Bach – Sonata op. 17 no. 3: Allegro assai — Striped Gazelle Music (fortepiano) [Six Sonatas op. 17, London (Welcker) c. 1779] —    • Johann Christian Bach: Sonate Op. 17 No. 3...   

 

ΤΟ ΓΝΩΡΙΖΑΤΕ; • Ο Χόγκαρθ ήταν ένας από τους ιδρυτικούς διοικητές του Νοσοκομείου Foundling στο Λονδίνο και το γέμισε με πίνακες που δωρίστηκαν από καλλιτέχνες. Από το 1750, ο Χέντελ διηύθυνε φιλανθρωπικές παραστάσεις του Μεσσία (37:27) στο παρεκκλήσι του κάθε χρόνο, συγκεντρώνοντας μεγάλα ποσά για τα παιδιά. • Ο Γιόχαν Κρίστιαν Μπαχ (53:07), ο νεότερος γιος του Γ. Σ. Μπαχ, εγκαταστάθηκε στο Λονδίνο το 1762 και έγινε μουσικός δάσκαλος της Βασίλισσας Σάρλοτ. Ο Γκέινσμπορο, ένας φανατικός ερασιτέχνης μουσικός, ζωγράφισε το πορτρέτο του. ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΕΙΚΟΝΑΣ • Η Αξιότιμη κα Τόμας Γκράχαμ — Εθνική Πινακοθήκη, Ουάσινγκτον, Ανοικτή Πρόσβαση (CC0) • Όλοι οι άλλοι πίνακες — αναπαραγωγές δημόσιου κτήματος (Wikimedia Commons / Google Art Project / ανοιχτή πρόσβαση μουσείου)

 

 IMAGE CREDITS • The Hon. Mrs Thomas Graham — National Gallery of Art, Washington, Open Access (CC0) • All other paintings — public-domain reproductions (Wikimedia Commons / Google Art Project / museum open access)

 

Θυρεοειδής : ο σιωπηλός «ρεγουλατόρος» του οργανισμού μας

 

Tο χαμένο ρολόι της βιολογικής μας ηλικίας

Χαράλαμπος Μ. Μουτσόπουλος

 και Γεώργιος Π. Χρούσος 

(Ιατροί – Ακαδημαϊκοί)

tovima.gr

5–7 λεπτά

---

Υπάρχουν όργανα που γνωρίζουμε καλά, όπως η καρδιά, ο εγκέφαλος και το ήπαρ. Υπάρχουν όμως και άλλα που εργάζονται σιωπηλά, σχεδόν αόρατα, μέχρι που η απουσία τους γίνεται αισθητή. Ενα από αυτά είναι ο θύμος αδένας, ένα μικρό όργανο πίσω από το στέρνο, το οποίο, παρά το μέγεθός του, διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση του ανοσοποιητικού μας συστήματος και, όπως φαίνεται ολοένα και πιο καθαρά, στη διαδικασία της γήρανσης.

Για δεκαετίες θεωρούσαμε ότι ο θύμος είναι ένα όργανο της παιδικής ηλικίας. Εκεί εκπαιδεύονται τα Τ-λεμφοκύτταρα, οι «ειδικές δυνάμεις» του ανοσοποιητικού, ώστε να αναγνωρίζουν τους εχθρούς. Μετά την εφηβεία, όμως, ο θύμος αρχίζει να συρρικνώνεται. Το λειτουργικό του παρέγχυμα αντικαθίσταται σταδιακά από λίπος, και η διαδικασία αυτή – η λεγόμενη θυμική ατροφία – θεωρήθηκε επί μακρόν ως μια φυσιολογική αλλά αδιάφορη συνέπεια της ηλικίας. Σήμερα γνωρίζουμε ότι δεν είναι καθόλου αδιάφορη.

Η γήρανση δεν είναι απλώς η φθορά του χρόνου. Είναι η σταδιακή απώλεια της ικανότητας του οργανισμού να διατηρεί την ομοιόστασή του. Στην καρδιά αυτής της διαδικασίας βρίσκεται η χρόνια, χαμηλού βαθμού, φλεγμονή. Η χρόνια αυτή ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού συστήματος συνδέεται με σχεδόν όλες τις νόσους της τρίτης ηλικίας: αθηροσκλήρωση, σακχαρώδη διαβήτη, σαρκοπενία, καρκίνο, νόσο Alzheimer. Το κρίσιμο ερώτημα ήταν πάντοτε: ποιος ελέγχει αυτή τη «φωτιά» που σιγοκαίει μέσα μας;

Μία εντυπωσιακή πρόσφατη μελέτη έρχεται να δώσει μια πιθανή απάντηση. Οι ερευνητές έδειξαν ότι μια μικρή ορμόνη του θύμου, η θυμουλίνη, μειώνει σημαντικά τη φλεγμονώδη δραστηριότητα των μυελοειδών κυττάρων, περιορίζοντας την παραγωγή ουσιών, των κυτταροκινών, που οδηγούν στη χρόνια φλεγμονή. Σε ηλικιωμένα ποντίκια, η χορήγηση θυμουλίνης επιβράδυνε την ανάπτυξη όγκων και αύξησε σημαντικά την αποτελεσματικότητα της αντικαρκινικής ανοσοθεραπείας.

Εάν τα ευρήματα αυτά επιβεβαιωθούν στον άνθρωπο, ίσως βρισκόμαστε μπροστά σε μια εντελώς νέα αντίληψη για τη βιολογία της γήρανσης. Δεν θα προσπαθούμε πλέον μόνο να αντιμετωπίζουμε τις ασθένειες που συνοδεύουν το γήρας, αλλά να μπορέσουμε να ενισχύουμε έναν φυσικό μηχανισμό που επιβραδύνει την ίδια τη διαδικασία της βιολογικής φθοράς.

Η σημασία του θύμου, όμως, δεν περιορίζεται στην άμυνα. Πριν από περισσότερα από σαράντα χρόνια, ως ερευνητές στα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ, δείξαμε ότι ο θύμος επικοινωνεί άμεσα με τον άξονα υποθαλάμου – υπόφυσης – επινεφριδίων, δηλαδή με το κεντρικό σύστημα προσαρμογής του οργανισμού στο στρες. Παράγει πεπτίδια που διεγείρουν την έκκριση ACTH, β-ενδορφίνης και κορτιζόλης στα πρωτεύοντα θηλαστικά, με την αφαίρεση του αδένα να μειώνει σημαντικά τα επίπεδά τους, αποδεικνύοντας την ύπαρξη μιας στενής λειτουργικής σχέσης μεταξύ ανοσοποιητικού και νευροενδοκρινικού συστήματος.

Η παρατήρηση αυτή αποτέλεσε μία από τις πρώτες αποδείξεις ότι το ανοσοποιητικό σύστημα δεν λειτουργεί ανεξάρτητα από το ενδοκρινικό, το μεταβολικό και το νευρικό. Αντίθετα, όλα μαζί συγκροτούν το ενιαίο Σύστημα του Στρες, το οποίο συντονίζει την προσαρμογή του οργανισμού σε κάθε μορφή πρόκλησης. Σήμερα, η έννοια αυτή επιβεβαιώνεται με ολοένα μεγαλύτερη σαφήνεια. Η γήρανση του θύμου οδηγεί σε λιγότερα νέα Τ-λεμφοκύτταρα, αυξημένη αυτοάνοση νοσηρότητα, μειωμένη ανοσολογική επιτήρηση έναντι του καρκίνου, μεγαλύτερη ευπάθεια στις λοιμώξεις και εντονότερη χρόνια φλεγμονή. Ουσιαστικά, ο οργανισμός χάνει σταδιακά την ικανότητά του να διακρίνει τον φίλο από τον εχθρό.

Το μεγάλο ερώτημα είναι αν μπορούμε να αναστρέψουμε αυτή τη διαδικασία. Οι πρώτες ενδείξεις είναι αισιόδοξες. Η άσκηση, η μεσογειακή διατροφή, η επαρκής βιταμίνη D, ο ποιοτικός ύπνος, η αποφυγή του χρόνιου ψυχολογικού στρες και η διατήρηση φυσιολογικού σωματικού βάρους φαίνεται ότι επιβραδύνουν τη θυμική ατροφία. Ακόμη πιο ενδιαφέρουσες είναι οι προσπάθειες αναγέννησης του θύμου μέσω αυξητικών παραγόντων, ορμονών και κυτταρικών θεραπειών, καθώς και η διερεύνηση της θεραπευτικής χρήσης της θυμουλίνης.

Δεν αποκλείεται στο μέλλον ο θύμος να αποτελέσει έναν από τους σημαντικότερους θεραπευτικούς στόχους της Ιατρικής της Μακροζωίας. Οπως σήμερα μετράμε τη χοληστερόλη, την αρτηριακή πίεση ή το σάκχαρο, ίσως αύριο να αξιολογούμε και τη «βιολογική ηλικία» του θύμου ως δείκτη της συνολικής ανθεκτικότητας του οργανισμού.

Η εξέλιξη αυτή αλλάζει και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τη γήρανση. Αυτή δεν είναι μια αναπόφευκτη διαδικασία κατάρρευσης όλων των συστημάτων ταυτόχρονα. Είναι μια σταδιακή αποδιοργάνωση της επικοινωνίας μεταξύ τους. Ο θύμος βρίσκεται ακριβώς στο σταυροδρόμι αυτής της επικοινωνίας, συνδέοντας το ανοσοποιητικό, το ενδοκρινικό, το μεταβολικό και το νευρικό σύστημα.

Φαίνεται, λοιπόν, ότι το μυστικό της υγιούς μακροζωίας μπορεί να μην κρύβεται μόνο στην καρδιά ή στον εγκέφαλο, αλλά και σε αυτό το μικρό, σχεδόν λησμονημένο όργανο πίσω από το στέρνο. Ο θύμος μάς θυμίζει ότι η νεότητα δεν είναι απλώς θέμα χρονολογικής ηλικίας, αλλά μάλλον η ικανότητα του οργανισμού να μαθαίνει, να προσαρμόζεται και να διατηρεί την ισορροπία του απέναντι στις αδιάκοπες προκλήσεις της ζωής. Το πραγματικό αντίδοτο στη γήρανση δεν είναι η αναζήτηση της αθανασίας, αλλά η διατήρηση αυτής της πολύτιμης προσαρμογής που ο θύμος υπηρέτησε πιστά από την πρώτη ημέρα της ζωής μας.

Θυρεοειδής | Ποιες διαταραχές μπορεί να δημιουργηθούν;

Στην «κουζίνα» του συγγραφέα: Ο Θόδωρος Σούμας μιλά για τις συνθήκες της συγγραφικής του τελετουργίας και για το τελευταίο του μυθιστόρημα

 

Θόδωρος Σούμας: «Έχω συμπεράνει πως η πραγματικότητα και τα γεγονότα της αρκετές φορές ξεπερνούν τη φαντασία σε αλήθεια, πειστικότητα και νόημα»

Eπιμέλεια:  Ελένη Γκίκα 

fractalart.gr

«Για να γίνουν κάποια πρόσωπα ήρωες ή ηρωίδες μου, πρέπει να έχουν αλήθεια και πειστικότητα – είπα πως ξεκινώ σχεδόν πάντα από αληθινές ιστορίες ακόμη κι αν φαίνονται στον αναγνώστη απίθανες –, να έχουν ερωτική και υπαρξιακή ενέργεια, ερωτική φόρτιση και ακτινοβολία. Ή να αναμιγνύονται στα κοινά, στο πολιτικό γίγνεσθαι, να έχουν πολιτική ενέργεια και δραστηριοποίηση. Ή, τέλος, να έχουν κοινωνικό φορτίο, κοινωνικό ρόλο και σημασιοδότηση.»

 

 

 

Ο Θόδωρος Σούμας είναι συγγραφέας, κριτικός κινηματογράφου και αρθρογράφος. Έχει δημοσιεύσει στις εκδ. Απόπειρα τη συλλογή διηγημάτων Η Κλαίρη και η θάλασσα, στις εκδ. Βακχικόν το μυθιστόρημα Ν.Φιλαδέλφεια, τα άγουρα χρόνια, τη νουβέλα Το ημερολόγιο ενός αδέξιου εραστή και τα διηγήματα Παράλογοι συνήθεις πόθοι και στις εκδ. Επίκεντρο, το πεζογράφημα/μαρτυρία Ο Βασίλης – ψευδώνυμο Γιάννης – στην αριστερά (1971-2008). Στις εκδ. Αιγόκερως, δημοσίευσε 7 βιβλία για τον κινηματογράφο: Κινηματογράφος & σεξουαλικότητα/ερωτισμός, Έρωτας, ψυχολογία και αισθητική στο χολιγουντιανό σινεμά, 12 Ευρωπαίοι σκηνοθέτες, Κινηματογράφος και έρωτας, Εθνικές κινηματογραφίες, στιλ και σκηνοθέτες, Κινηματογραφικοί Δημιουργοί και Ο έρωτας στο σινεμά. Οι εκδ. Νεφέλη, δημοσίευσαν το κινηματογραφικό βιβλίο Σταύρος Τσιώλης, του οποίου είχε αναλάβει την επιμέλεια. Έχει γράψει πολλά κείμενα για το σινεμά σε διάφορα έντυπα, όπως στα κινηματογραφικά περιοδικά Σύγχρονος Κινηματογράφος, Οθόνη, Καθρέφτης, Camera-stylo, Κινηματογράφος και επικοινωνία, Αντι-κινηματογράφος, σε βιβλία-μονογραφίες σκηνοθετών του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, στην εφημερίδα Αυγή και στο περιοδικό Τέταρτο. Aνέλαβε την αρχισυνταξία (Κινηματογράφος 2003 έως και Κινηματογράφος 2009) και έγραψε άρθρα στα ετήσια Αλμανάκ της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου. Υπήρξε υπεύθυνος ύλης του κινηματογραφικού περιοδικού ΚΙΝΟ. Έχουν δημοσιευτεί κινηματογραφικά κείμενά του στις ιστοσελίδες cinephilia, bookpress, The books’ Journal, fractal, vakhikon, οαναγνωστης, kemes.wordpress, camerastyloonline, filmandtheater κ.α. Στα ιστολόγια Μεταρρύθμιση, Athens Voice και μη μαδάς τη μαργαρίτα δημοσιεύονται πολιτικά και κινηματογραφικά άρθρα του. Έχει δημοσιεύσει βιβλιοκριτικές στις ιστοσελίδες bookpress, fractal, ο αναγνωστης, Χάρτης, The books’ Journal και vakhikon. Έχει γυρίσει ένα μέρος της μεγάλου μήκους κινηματογραφικής ταινίας-δίπτυχο Περί έρωτος, με τη Μαρία Γαβαλά, και δύο ταινίες μικρού μήκους, Ταυτότητες και ρόλοι και Ο διαγραμμένος.  Το βιβλίο του «Ν.Φιλαδέλφεια, τα άγουρα χρόνια» που μόλις κυκλοφόρησε, υπήρξε η αφορμή για την συνέντευξη που ακολουθεί.

 

 

 

-Κύριε Σούμα, υπάρχει τελετουργία γραφής [συγκεκριμένος χώρος, χρόνος, συνήθειες] ή παντού μπορείτε να γράψετε εσείς;

Όχι, μπορώ να γράφω μόνο στο δωμάτιό μου στον προσωπικό υπολογιστή μου… Έχω συνηθίσει να γράφω απομονωμένος εκεί στην ησυχία μου, έχω βολευτεί απερίσπαστος, έτσι… Ο χρόνος, πρωί ή μεσημέρι ή απόγευμα ή βράδυ δεν παίζει ρόλο, ρόλο παίζει μόνο η βούληση και η διάθεσή μου και το εάν ευκαιρώ, εάν δεν έχω άλλη δουλειά. Όμως ο χώρος μου είναι ένας και μοναδικός.

 

-Για να ξεκινήσετε μια ιστορία, χρειάζεστε πλάνο, να ξέρετε και την αρχή και το τέλος της, ή αρκούν μια εικόνα ή η αρχική φράση;

Όταν αρχίζω να δουλεύω ένα μεγάλο πεζογραφικό κείμενο, ένα μυθιστόρημα ή μια νουβέλα, κρατάω στην αρχή πολλές σημειώσεις για αυτά που θέλω να γράψω. Κατόπιν τις οργανώνω σε ένα γενικό πλάνο όπου καταγράφω διάφορα μέρη του αφηγήματος για να μην τα ξεχάσω και για να τα ακολουθήσω αργότερα, συν τω χρόνω, φυσικά με ελαστικότητα και με πολλές μετατροπές. Το ίδιο κάνω, επίσης, σημειώσεις και πλάνο, για τις κριτικές βιβλίων και μυθιστορημάτων που γράφω, γιατί συχνά είναι πολύ περίπλοκες. Για τα μικρότερα κείμενα, τα διηγήματα, τις κινηματογραφικές κριτικές μου και για τα πολιτικά άρθρα που γράφω, ξεκινώ με το πλάνο στο μυαλό μου. Δηλαδή όταν αρχίζω ένα αφήγημα ή ένα κινηματογραφικό κείμενο ή κριτική, που δεν είναι μεγάλα, έχω τις γενικές γραμμές, το πλάνο και ένα μεγάλο μέρος του κειμένου στο νου μου.

 

-Ποιο βιβλίο σας γράφτηκε με πιο παράξενο και αλλόκοτο τρόπο;

Με πιο παράξενο τρόπο γράφτηκε η μεγάλη νουβέλα (ή μικρό μυθιστόρημα) «Το ημερολόγιο ενός αδέξιου εραστή», εκδ.Βακχικόν. Έγραψα πρώτα την κυρίως ερωτική ιστορία του Φάνη με την Ηλέκτρα, μα ενώ την έβρισκα αρκετά δυνατή δεν με ικανοποιούσε γιατί μου φαινόταν πάρα πολύ επικεντρωμένη στο ζευγάρι. Γι’ αυτό αργότερα, διαρθρώνοντας την ερωτική τους σχέση σε κεφάλαια, έγραψα και συνέδεσα σε ορισμένα γεγονότα της σχέσης του ζευγαριού ανά κεφάλαιο, μια άλλη σχέση του ήρωα με μια άλλη γυναίκα. Έτσι παράχθηκε η σύγχρονη, σκοτεινή ιστορία του Φάνη με την Ηλέκτρα και παράλληλα μπήκαν εμβόλιμες, διαφορετικές, παλαιότερες σχέσεις του με άλλες γυναίκες. Με αυτή τη μέθοδο δημιουργήθηκε ένα πεζογράφημα περισσότερο σύνθετο αφηγηματικά, με αρκετές αφηγηματικές διακλαδώσεις.

Μα και το νεοεκδοθέν μυθιστόρημα «Ν.Φιλαδέλφεια, τα άγουρα χρόνια» γράφτηκε κάπως περίεργα. Αφού ολοκληρώθηκε το γράψιμό του, κάθε τόσο μού ερχόταν στο μυαλό μια άλλη υποϊστορία/ανάμνηση που την έγραφα και αποτελούσε ένα ξεχωριστό κεφάλαιο, το οποίο τοποθετούσα όπου ταίριαζε καλύτερα στη ροή της κεντρικής, προγενέστερης αφήγησης, όπου μπορούσα. Στην πραγματικότητα τα κεφάλαια και οι σκηνές του μυθιστορήματος δεν έχουν τοποθετηθεί σε αυστηρή χρονολογική σειρά, μα άλλοτε λίγο πρωτύτερα και άλλοτε λίγο μετά από την κανονική χρονολογική σειρά τους.

 

-Υπάρχουν συγγραφικές εμμονές; Θέματα στα οποία επανέρχεστε, τεχνικές που χρησιμοποιείτε και ξαναχρησιμοποιείτε, γρίφους κι αινίγματα που προσπαθείτε μια ζωή γράφοντας να επιλύσετε;

Ναι. Έχω κυρίως εμμονή σε ορισμένα ερωτικά θέματα, αυτά των ανεκπλήρωτων ή αποτυχημένων ερώτων και σεξουαλικών σχέσεων, καθώς και σε ορισμένα κοινωνικοπολιτικά θέματα και ζητήματα (π.χ. με την άσκηση αυταρχικής, καταπιεστικής καθεστωτικής πολιτικής, με την αποτυχία της μαξιμαλιστικής, ουτοπιστικής πολιτικής των υποσχέσεων και των οραμάτων της, κ.τ.λ.). Σε αυτές τις θεματικές επανέρχομαι, μάλλον χωρίς να τις έχω ακόμη διαλευκάνει και επιλύσει πλήρως και οριστικά. Ακόμη, χρησιμοποιώ ενίοτε ορισμένες αφηγηματικές τεχνικές, ιστορίες μέσα σε ιστορίες ή παράλληλες με τις ιστορίες με τις οποίες είναι συνδεδεμένες και που κάποτε συναντώνται. Οι αφηγηματικές τεχνικές μου έχουν εξελιχθεί, μα τα αποτελέσματα μπορούν να ξεγελάσουν γιατί ορισμένα πεζογραφήματά μου γράφτηκαν νωρίτερα από άλλα που δημοσιεύτηκαν πρωτύτερα.

 

 

 

-Τι πρέπει να έχει μια ιστορία για να γίνει ιστορία σας;

Να έχει αλήθεια, σύνδεση με την υπάρχουσα πραγματικότητα, γιατί όλα σχεδόν τα πεζογραφήματά μου είναι non fiction novel, δηλαδή ξεκινούν από αληθινά περιστατικά που είδα, έζησα ή άκουσα. Πρόκειται για αυτομυθοπλασίες, για βιωματικά πεζογραφήματα και μαρτυρίες προσωπικών ή κοινωνικών γεγονότων. Δεν μου πολυαρέσουν τα πεζογραφήματα που κάνουν επίδειξη απίθανης κι απίστευτης φαντασίας και εκκεντρικής, τραβηγμένης στα άκρα κι εξεζητημένης ποίησης, γιατί έχω συμπεράνει πως η πραγματικότητα και τα γεγονότα της αρκετές φορές ξεπερνούν τη φαντασία σε αλήθεια, πειστικότητα και νόημα. Προτιμώ άρα να γράφω με ένα στιλ απλό, άμεσο, παραστατικό, λιτό και ενίοτε χιουμοριστικό.

 

-Ένας ήρωας ή μια ηρωίδα για να γίνει ήρωάς σας ή ηρωίδα σας;

Για να γίνουν κάποια πρόσωπα ήρωες ή ηρωίδες μου, πρέπει να έχουν αλήθεια και πειστικότητα – είπα πως ξεκινώ σχεδόν πάντα από αληθινές ιστορίες ακόμη κι αν φαίνονται στον αναγνώστη απίθανες –, να έχουν ερωτική και υπαρξιακή ενέργεια, ερωτική φόρτιση και ακτινοβολία. Ή να αναμιγνύονται στα κοινά, στο πολιτικό γίγνεσθαι, να έχουν πολιτική ενέργεια και δραστηριοποίηση. Ή, τέλος, να έχουν κοινωνικό φορτίο, κοινωνικό ρόλο και σημασιοδότηση.

 

-Ποιος ήρωας ή ποια ηρωίδα σας έφτασαν ως εσάς με τον πιο αλλόκοτο τρόπο;

Κυρίως μια διανοούμενη που ερωτεύεται ο κεντρικός ήρωας του διηγήματός μου «Είμαι ένα τέρας, sono un monstro, ma ti amo!» και η ηρωίδα του διηγήματος «Ο καμικάζι Γιώργος και η Τζωρτζίνα, αλλέως ο Κώστας και η Κωστούλα», και τα δύο από τη συλλογή «Παράλογοι συνήθεις πόθοι». Η συγγραφέας που ερωτεύεται ο ήρωας στη νουβέλα «Το ημερολόγιο ενός αδέξιου εραστή». Ορισμένες ιδιότυπες και αλλόκοτες προσωπικότητες, θηλυκές και αρσενικές, που γνώρισα, αν και νομίζω πως όλα τα πρόσωπα με τα οποία ασχολούμαι είναι ολίγον τρελά, ξεχωριστά και ιδιόρρυθμα, αλλιώς δεν θα είχα ασχοληθεί μαζί τους. Με εντυπωσίασαν οι παραδοξότητες, ιδιαιτερότητες και ψυχολογικές, ερωτικές, υπαρξιακές και κοινωνικές ιδιορρυθμίες τους…

 

-Το πρώτο βιβλίο που διαβάσατε και σας εντυπωσίασε;

Δεν το θυμάμαι, μα θα ήταν κάποιο εκφοβιστικό παραμύθι σαν το «Χανς και Γκρέτελ» ή την «Κοκκινοσκουφίτσα» ή κάποιο αστείο κόμικ με τον Ντάφι Ντακ και τον Έλμερ Φαντ ή τη Μικρή Λουλού ή κάτι ανάλογα ζοφερό ή κωμικό ή και τα δύο μαζί. Πιο συνειδητά διάβασα κι εντυπωσιάστηκα από το «Οι περιπέτειες του Τομ Σόγιερ», του Μαρκ Τουέιν, «Το νησί των θησαυρών», του Στήβενσον και τον «Ελαφοκυνηγό» του Τζέιμς Φένιμορ Κούπερ.

 

-Υπάρχει βιβλίο που μπορείτε να πείτε ότι σας άλλαξε τη ζωή ή βιβλίο στο οποίο συχνά επιστρέφετε;

Μπορώ απλά να σημειώσω μυθιστορήματα που με κάποιο τρόπο με γοήτευσαν και επηρέασαν, η «Συναισθηματική αγωγή» του Φλομπέρ, το επιστολογραφικό μυθιστόρημα του Λακλό «Επικίνδυνες σχέσεις», η εξαιρετική «Τριλογία του Ζούκερμαν» (που στην πραγματικότητα είναι τετραλογία) του υπέροχου Φίλιπ Ροθ, ο «Τροπικός του καρκίνου» του Χένρι Μίλερ, «Η ιστορία του ματιού» του Ζορζ Μπατάιγ, «Η γυναίκα και το νευρόσπαστο» του Πιερ Λιουίς, «Τα στοιχειώδη σωματίδια» του Ουελμπέκ και τα ελληνικά μυθιστορήματα ο «Ζορμπάς» του Καζαντζάκη και «Το 10» του Μ.Καραγάτση, καθώς και πολλά σπουδαία κοινωνικά, ερωτικά και πολιτικά μυθιστορήματα του μεγάλου Μπαλζάκ.

 

-Αγαπημένοι σας συγγραφείς και ποιητές;

Μπαλζάκ, Φλομπέρ, Σταντάλ, Μωπασάν, Χένρι Τζέιμς, Χεμινγουέι, Φίλιπ Ροθ, Φράνζεν, Ντε Λίλλο, Απντάικ, Μπουκόφσκι, Κάρβερ, Τόμας Μαν, Κούντερα, Σαντ, Ουελμπέκ και άλλοι.

 

-Κατά την διαδικασία της συγγραφής, ακούτε μουσική, έχετε ανάγκη από απόλυτη σιωπή, διαβάζετε άλλα βιβλία ή ποιητές, καταφεύγετε σε εικαστικά έργα;

Συνήθως ακούω μουσική ροκ και τραγούδια άλλων ρευμάτων της αφροαμερικάνικης παράδοσης, από ποπ έως rhythm and blues, αφρικάνικα και dance ή electronica, αλλά και τζαζ, γιατί μου δίνουν ενέργεια, ρυθμό, ζωντάνια και ένταση, είτε γράφω αφηγήματα είτε δοκίμια και άρθρα. Φυσικά παράλληλα με το γράψιμο αναγιγνώσκω και άλλα λογοτεχνικά βιβλία, που έτσι κι αλλιώς διαβάζω σε σταθερή βάση, ήτοι αμερικάνικη και ευρωπαϊκή λογοτεχνία. Πώς θα μπορούσα να μη διαβάζω; Διαβάζω σε σταθερή βάση λογοτεχνία εδώ και πολλά χρόνια με τον πρωινό καφέ μου, ήρεμα και άνετα, για να μπορώ να μπω βαθμιαία και χαλαρά στην δύσκολη καθημερινότητα με τους μπελάδες και τις υποχρεώσεις της…

 

-Να αναφερθούμε σε εκείνο που γράφετε σήμερα;

Ένα νέο βιβλίο για τον κινηματογράφο και μια νέα συλλογή διηγημάτων, κοινωνικών και ερωτικών. Ταυτόχρονα γράφω πάντοτε κριτικές ταινιών και μυθιστορημάτων.

Μαρία Κέντρου-Αγαθοπούλου , Ποιήτρια: 1930-2026 (Μικρό αφιέρωμα)

 

Έφυγε από τη ζωή η σπουδαία ποιήτρια Μαρία Κέντρου-Αγαθοπούλου

parallaximag.gr

5–7 λεπτά

---

Σε ηλικία 96 ετών, έφυγε από τη ζωή η ποιήτρια, πεζογράφος και δοκιμιογράφος Μαρία Κέντρου-Αγαθοπούλου.

Μια διακεκριμένη σύγχρονη Ελληνίδα ποιήτρια η οποία έζησε όλη της τη ζωή στη Θεσσαλονίκη, αλλά κατάγεται από την Μικρά Ασία. Έχει δημοσιεύσει πλήθος ποιητικών συλλογών με πολλά ποιήματα της να έχουν μεταφραστεί αλλά και ενταχθεί σε αλλόγλωσσα ανθολόγια.

Σε συνέντευξη που έδωσε στην Parallaxi το 2013, μεταξύ άλλων είχε αναφέρει:

«Συμβουλές δε μου αρέσει να δίνω και δε δίνω. Αυτό που θα έλεγα σε κάποιον που θέλει να γράψει ποίηση είναι να διαβάζει πολύ ποίηση, ώστε να γνωρίσει τις δικές του δυνατότητες, τα δικά του όρια.»

Μια σπουδαία γυναίκα η οποία αγαπούσε βαθιά και με πίστη τη Θεσσαλονίκη: «Έτσι η πόλη μου, όπως και να είναι τώρα, πάντα δίνει ερεθίσματα, κραδασμούς για να παραχθεί ο ποιητικός παλμός. Δηλαδή οι συνθήκες και η παραμόρφωση της πόλης δεν είναι ανασταλτικός παράγοντας, αφού κι από λάσπη μπορείς να φτιάξεις ποίηση». 

Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου και τελείωσε τις εγκύκλιες σπουδές της, από γονείς μικρασιάτες το 1930. Στα γράμματα εμφανίστηκε για πρώτη φορά το 1958 με το έμμετρο ποίημά της «Κύπρος-Αλήθεια» στο περιοδικό των Ελληνίδων Βορείου Ελλάδος, ενώ τρία χρόνια αργότερα το 1961, εξέδωσε την πρώτη της ποιητική συλλογή Ψυχή και τέχνη. Στα πρώτα της βήματα η ποιήτρια θα δεχθεί μεγάλες επιρροές από τη Χρυσάνθη Ζιτσαία (1902-1995), ενώ αργότερα, καταλυτικό ρόλο στη διαμόρφωση του ποιητικού «εγώ» της θα παίξει η Ζωή Καρέλλη (1901-1998), ο Γιώργος Θέμελης (1900-1976), ο Νίκος Καρούζος (1926-1990) και ο Γιώργος Σαραντάρης (1908-1941).

Τη συλλογή Ψυχή και τέχνη ακολούθησαν άλλες δεκατρείς, με τελευταία τα Σεντόνια της αγρύπνιας (2006). Ποιήματα της Κέντρου-Αγαθοπούλου δημοσιεύθηκαν σε μεγάλο αριθμό ελληνικών περιοδικών (Νέα Πορεία, Διαγώνιος, Τραμ, Εντευκτήριο, Νέα Εστία, Διαβάζω κ.ά.), κάποια από τα οποία συμπεριλήφθηκαν σε ξενόγλωσσες ανθολογίες και μεταφράστηκαν σε επτά γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, ισπανικά, πολωνικά, ρουμανικά και σερβικά).

Η κριτική διακρίνει δύο φάσεις στη δημιουργική πορεία της Μαρίας Κέντρου-Αγαθοπούλου, μία πρώτη, στην οποία ανιχνεύει τις υπαρξιακές δομές της ανθρώπινης φύσης (1965-1975), και μία δεύτερη, ξεκινώντας με τη μεταιχμιακή συλλογή Τα επακόλουθα , στην οποία οι τόνοι χαμηλώνουν και εμφανίζονται στα ποιήματά της εικόνες και στιγμιότυπα της καθημερινής ζωής.

Την ποίηση της Μαρίας Κέντρου-Αγαθοπούλου κεντρίζουν τόσο ζητήματα υπαρξιακά, όσο και ερωτικά∙ το γήρας, οικείων και δικό της, και ο παρεπόμενος θάνατος, η βραχύτητα του βίου, ακραίες καταστάσεις της ανθρώπινης ζωής, όπως η απόλυτη μοναξιά, συμπλέκονται με τις σχέσεις των δύο φύλων, τις αρχέτυπες μετωνυμίες τους, το αλγεινό υπόβαθρο της ερωτικής μνήμης, με τη γραφή της να πραγματοποιεί μία κίνηση εκκρεμούς με τα δύο της άκρα στον έρωτα και το θάνατο.

Σταθερά μοτίβα θα επανέρχονται στα ποιήματά της, οριοθετώντας την περιοχή εκείνη που την απασχόλησε περισσότερο, με συχνότερα μοτίβα: το σπίτι, το δέντρο, την πέτρα και το νερό.

Το πεζογραφικό της έργο θα αποτελέσουν μία νουβέλα και πέντε συλλογές διηγημάτων. Ξεκινώντας από το αυτοβιογραφικό Συνοικισμός Σιδηροδρομικών (1998), στο οποίο αναπαρίστανται τα παιδικά και εφηβικά χρόνια της ποιήτριας στο Συνοικισμό Σιδηροδρομικών της Θεσσαλονίκης (ο πατέρας της ήταν μηχανοδηγός) από το Μεσοπόλεμο έως τα μετεμφυλιακά χρόνια, θα ακολουθήσουν τέσσερις συλλογές διηγημάτων, στα οποία κεντρική θέση θα παίξουν και πάλι τα βιώματα της συγγραφέως, ανταποκρινόμενα στις επιταγές της βιωματικής πεζογραφίας την οποία καλλιέργησαν οι λογοτέχνες της Θεσσαλονίκης.

Το 1964 τιμήθηκε με το «Βραβείο Δήμου Θεσσαλονίκης» για την ανέκδοτη ακόμα συλλογή της, Διασταυρώσεις και σχεδόν τριάντα χρόνια αργότερα, το 1993, με το Βραβείο «Νικηφόρου Βρεττάκου» για τη συλλογή Η σκοτεινή διάρκεια των ημερών. Η συλλογή διηγημάτων της Η παραίτηση της επέφερε το «Βραβείο Ακαδημίας Αθηνών του Ιδρύματος Πέτρου Χάρη» το 2003.

******************** 

«Ἔφυγε» καὶ ἡ Μαρία.

Ἀγαπημένη ποιήτρια, ἀγαπημένος ἄνθρωπος, τόσο γενναιόδωρη, τόσο δοτική. Θυμᾶμαι μὲ πόση εὐκολία ἔβγαλε ἀπὸ τὴ βιβλιοθήκη της καὶ μοῦ χάρισε τὴν πρώτη ἔκδοση τοῦ «Ὁ θάνατος τοῦ Μύρωνα», τοῦ Ἀσλάνογλου, μὲ τὶς σημειώσεις καὶ τὶς παρατηρήσεις της στὶς σελίδες. Καὶ θυμᾶμαι, πρὶν λίγα χρόνια, ποὺ πῆγα στὸ σπίτι της νὰ τὴν ἠχογραφήσω στὴν ἀνάγνωση ἑνὸς ποιήματός της, πόσο ξαφνιάστηκε ποὺ ἐκεῖ, στὸ τραπέζι τῆς κουζίνας της, ἔβαλα μπροστά της τὸ κινητό, ἐνῶ ἐκείνη ποιός ξέρει τί συστήματα ἠχογράφησης περίμενε; Τὶς «Ποιήτριες» διάβασε, ποὺ «ὅταν σκύβουν πάνω ἀπὸ τὸν τέντζερη μὲ μιὰ ξύλινη κουτάλα, ἀνακατεύουν προσεχτικὰ τὸν πυθμένα τοῦ κόσμου».

Στὴ φωτογραφία τὴν ἔχω μαζὶ μὲ τοὺς ἄλλους «φευγάτους» τῆς γενιᾶς της, τὸν Μάρκο καὶ τὸν Πρόδρομο. Τοὺς κοιτάζω καὶ λέω: πόσο τυχερὸς εἶμαι που νὰ δῶ τοὺς ποιητὲς πρόλαβα κι ἐγώ», γράφει σε μια αποχαιρετιστήρια ανάρτησή του ο Σταύρος Ζαφειρίου.

 

 

ΜΙΚΡΟ ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ

Μαρίας Κέντρου-Αγαθοπούλου: Έξι Ποιήματα κι ένα Διήγημα

Ο ΓΕΙΤΟΝΑΣ

Αν μπεις να κλέψεις ρεπανάκια
Απ' το μπαξέ του πεθαμένου γείτονα
Και κείνος σηκωθεί μέσα στη νύχτα
Και σου προσφέρει ούζο ελιές ψωμί κρεμμύδι

Αν σου χαμογελάσει εγκάρδια
Και βγάλει από τις τσέπες του μια ρέγγα καπνιστή
Μια τσούσκα μια ντομάτα ένα αγγουράκι
Όπως ο μάγος βγάζει περιστέρια απ' το καπέλο του

Αν φέρει ένα γραμμόφωνο
Και ρίξει μια γυροβολιά
Πάνω στο μαύρο το τακούνι
Και τρίξει το λουστρίνι σαν πένθιμο τριζόνι

Όχι μην πεις στον γείτονα
Έντρομος μην τραπείς σε φυγή
Μη δείξεις καν σημείο δυσαρέσκειας
Γιατί οι πιο φιλόξενοι οι πιο αισθηματίες
Είναι οι πεθαμένοι στους μπαξέδες

Από τη Συλλογή "Η σκοτεινή διάρκεια των ημερών" ,
Εκδ. Διαγωνίου, Θεσσαλονίκη 1993.

***
"Χους ει και εις χουν απελεύσει" βεβαιώνει η εξόδιος ακολουθία
ακροβατώντας ανάμεσα στη μεταφυσική πίστη και στον υλισμό,
ενώ ο Ποιητής αποφαίνεται ότι "γλυκειά η ζωή κι ο θάνατος μαυρίλα".
Η λαϊκή αντίληψη θέλει τους νεκρούς να πίνουν το "νερό της λησμονιάς",
όμως εκείνοι που αποστρέφονται την ανάμνηση των νεκρών είναι οι ζωντανοί.
Η κοινότοπη φράση " οι ζωντανοί με τους ζωντανούς και οι πεθαμένοι
με τους αποθαμένους" δείχνει την απροθυμία μας να "διαλεχθούμε" με τους νεκρούς μας, όσο αγαπημένοι κι αν ήσαν αυτοί.
Συνεχίζουμε λοιπόν το δρόμο μας κοιτώντας πάντα εμπρός,
αισιόδοξοι ότι η ζωή μας έχει "πολύ ψωμί ακόμη να φάει".
"Υγιής αντίδραση!", θα παρατηρήσει ασφαλώς ο γνωστικός συνομιλητής,
κι ας μην είναι ψυχολόγος, ερμηνεύοντας τη στάση αυτή σαν
απόδειξη ζωτικότητας, που εμφορείται από τη θέληση για ζωή.
Η Ποίηση όμως τολμά και πράττει το αδιανόητο: γίνεται ο συνδετικός
κρίκος του επάνω με τον κάτω κόσμο .
Η Ποίηση ξέρει να αποκαλύπτει
τη συνέχειά τους, να φέρνει σε επαφή τους έχοντας σάρκα και οστά
με τα φασματικά πλάσματα του επέκεινα, να ανασύρει από
το έρεβος της ανυπαρξίας εικόνες και μνήμες, να στήνει
εντέλει στα πόδια τους πρόσωπα ανεπιστρεπτί χαμένα.
Η Ποίηση οικειώνει τους νεκρούς με τους ζωντανούς,
έστω κι αν "μυρίζουν λιβανιές", όπως αναφωνεί η Αρετή στον
Κωνσταντή, στο "Τραγούδι του νεκρού αδελφού",
ακόμη και όταν τα ποιητικά υποκείμενα δεν είναι
στενοί συγγενείς, όπως μας υποδεικνύει η Κέντρου-Αγαθοπούλου.
Η Ποίηση είναι, πάνω απ' όλα , ο τολμηρός αναρριχητής στα γκρέμερα
του χρόνου , αφού επιχειρεί με ευκολία υπερβάσεις αδιανόητες,
αψηφά τις φοβίες της ανυπαρξίας , γεφυρώνει τα χάσματα
που δημιουργούν οι οριστικές απώλειες.
Όσα φέρνουν τους ανθρώπους κοντά τον ένα στον άλλο,
αυτές οι "ζεστές" στιγμές επικοινωνίας , που γλύκαιναν την
καθημερινότητα κι αλάφρωναν τα "μίσθια βάρη" της,
μπορούμε και πρέπει να τα ξαναζήσουμε μέσω της ανάμνησης .
Αποκαθιστούμε έτσι τη συνέχεια του χρόνου,
που έχει διακοπεί από το συνειδητό κλείσιμο της πόρτας
της μνήμης, γινόμαστε πιο στοχαστικοί και ίσως πιο ανθρώπινοι.

 **********************

 

 Λέγαμε
Πως έτσι θα περνούσαν τα χρόνια
Σπάζοντας σιγά-σιγά το πρόσωπό μας
Αποσπώντας έναν-ένα τα πολύτιμα κομμάτια
Τότε δεν είχαμε κάνει
Τη μεγάλη πρόβλεψη
Τούτη την τέλεια στροφή
Δεν είχαμε φανταστεί
Πως θα ξυπνούσαμε άξαφνα στον εφιάλτη

Μαρία Κέντρου-Αγαθοπούλου, Τα Επακόλουθα. 
Εκδόσεις Νέας Πορείας, 1978

******************** 

 

Ο μοτοσικλετιστής

Τι ν' απόγινε άραγε

εκείνος ο θορυβοποιός

της νύχτας

Καβάλα στο μηχανικό του ζώο

να κραδαίνει την άσφαλτο

Χωρίς φρένο

Να παίζει ώρα ύπνου

με τις φρένες μας

εδώ μέσα

στο σακατεμένο κρανίο

 

Προχτές το μεσονύχτι

που κοίταζα απ' το παράθυρό μου

το νέο φεγγάρι

άκουσα θόρυβο παράξενο

να 'ρχεται από ψηλά

και μου φάνηκε πως τον είδα

ένας άγγελος πάνω στη μοτοσικλέτα

να διασχίζει τους δρόμους τ' ουρανού

κι απ' το σπασμένο καθρεφτάκι του

να με κοιτάζει περίλυπος

 

Βγάλε μου σε παρακαλώ

μια ωραία φωτογραφία

να τη στείλω στο κορίτσι μου

έτσι απάνω στη μοτοσικλέτα μου

με το ένα χέρι στο χειρόφρενο

το άλλο να σιάζει τα σγουρά μαλλιά μου

Θέλω να φαίνεται καλά

το καινούριο μου πέτσινο

το σιδερένιο κράνος

Να διακρίνεται προπάντων

ο ίλιγγος στο πρόσωπό μου

κι εκείνο του θανάτου

το αναπόφευκτο¨

 ************************

alvador Dali, Mad Tea Party (1969) μεγάλοι ζωγράφοι O Σαλβαντόρ Νταλί φτιάχνει 12 γκραβούρες για την «Αλίκη στη χώρα των θαυμάτων». Μια για κάθε κεφάλαιο του βιβλίου. Κυκλοφορούν το 1969 από τον εκδοτικό οίκο Press-Random House και ζωντανεύουν τον σαγηνευτικό και τρομακτικό κόσμο που περιγράφει ο Λιούις Κάρολ στο βιβλίο του. Μεγάλοι ζωγράφοι και πώς να τους αναγνωρίζετε John William Waterhouse, The Lady of Shalott (1888) μεγάλοι ζωγράφοι Ο Lord Alfred Tennyson ήταν ένας από τους σημαντικότερους Βρετανούς ποιητές του 19ου αιώνα. Το 1833 έγραψε το ποίημα «The Lady of Shalott», εμπνευσμένο από τους μύθους του Βασιλιά Αρθούρου. Ο John William Waterhouse ζωγραφίζει τη μοναχική γυναίκα το 1888 να είναι στη βάρκα που παρασύρει το ποτάμι με κατεύθυνση το Κάμελοτ, τη μαγική πολιτεία και όνειρο όλων των ανθρώπων του κόσμου. Η καταραμένη Lady of Shalott δεν έφτασε ποτέ στο Κάμελοτ. Πέθανε τραγουδώντας, ενώ την παρέσερνε ο ποταμός. Pablo Picasso, Don Quixote (1955) μεγάλοι ζωγράφοι Το σκίτσο του Δον Κιχώτη και του συντρόφου του Σάντσο Πάντσα εμφανίστηκε στο γαλλικό εβδομαδιαίο περιοδικό Les Lettres Françaises στις 18 Αυγούστου του 1955. Πολύ διαφορετικό από τα έργα της μπλε και της ροζ περιόδου του ζωγράφου, καταφέρνει με απλές τολμηρές γραμμές να συλλάβει την αίσθηση του μάταιου της περιπλάνησης των δυο αντρών και την εξάντληση που τους συνοδεύει. Η εικόνα, αν και στατική, καταφέρνει και είναι γεμάτη κίνηση, με το ζώο τους να είναι ανήσυχο κάτω από τον καυτό ήλιο και τους ανεμόμυλους να περιστρέφονται αργά. René Magritte, Domain of Arnheim (1962) μεγάλοι ζωγράφοι Μια από τις λιγότερο γνωστές ιστορίες του Edgar Allan Poe, δίνει τον τίτλο της σε ένα έργο του Μαγκρίτ, που φιλοτέχνησε το 1962. «Arnheim» στα γερμανικά σημαίνει αετοφωλιά και πολλοί θεωρούν ότι είναι ένα από τα πιο βαθιά και όμορφα έργα του Πόε και ένα από τα πολύ λίγα στα οποία μας δίνεται η δυνατότητα να ρίξουμε μια φευγαλέα ματιά στον αληθινό εσώτερο κόσμο ενός συγγραφέα που η σύντομη, γεμάτη προσωπικές τραγωδίες ζωή του, επέδρασε καταλυτικά στις «αλλόκοτες» λογοτεχνικές του ιστορίες, στις οποίες κυριαρχούν η φθορά, ο θάνατος, ο φόβος, η θλίψη, αλλά και η ειρωνεία και το μαύρο χιούμορ. Η σύντομη αυτή ιστορία του Πόε εκδόθηκε για πρώτη φορά το 1847. Πηγή Σχετικά 10 Διάσημοι πίνακες ζωγραφικής εμπνευσμένοι από την λογοτεχνία! 10 Διάσημοι πίνακες ζωγραφικής εμπνευσμένοι από την λογοτεχνία! 03/05/2018 σε "Frapress Αφιερώματα" Διάσημες ταινίες που δεν ξέρατε ότι είναι εμπνευσμένες από έργα τέχνης Διάσημες ταινίες που δεν ξέρατε ότι είναι εμπνευσμένες από έργα τέχνης 01/02/2017 σε "Μάθε" 6 διαχρονικά θεατρικά έργα που πρέπει να διαβάσεις τουλάχιστον μια φορά στη ζωή σου! 6 διαχρονικά θεατρικά έργα που πρέπει να διαβάσεις τουλάχιστον μια φορά στη ζωή σου! 23/09/2018 σε "Editor's picks" Σχόλια Pablo PicassoRené MagritteSalvador DaliSir John Everett Millaisλογοτεχνίαμεγάλοι ζωγράφοιτέχνη Μοιράσου το Προηγούμενο άρθρο Ο Σουλτάνος εκθρονίστηκε μόνο για λίγο… Επόμενο άρθρο Ηλίας Παλιουδάκης: Το νέο του τραγούδι με άρωμα Κρήτης! Frapress Τελευταια αρθρα κωμικές σειρές Netflix 5 κωμικές σειρές του Netflix που πρέπει να δεις! 09/12/2018 Η θεατρική παράσταση «Brandon Teena» στο θέατρο Vault 09/12/2018 Ροκάροντας στη μεγάλη οθόνη: Tαινίες που μας μετέφεραν στον κόσμο της rock (Part 1) 08/12/2018 Συνέδριο Φοιτητών Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών Το Συνέδριο Φοιτητών Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών επιστρέφει! 07/12/2018 Προτάσεις για ένα χαλαρό Σαββατοκύριακο: Προτάσεις για ένα χαλαρό Σαββατοκύριακο: Δήμητρα & Κωνσταντίνα 07/12/2018 Phoenix Athens Εγκαινιάζεται η ομαδική έκθεση «Object not found» στην Phoenix Athens 07/12/2018 Χρυσές Σφαίρες 2019: Ανακοινώθηκαν οι υποψηφιότητες Χρυσές Σφαίρες 2019: Ανακοινώθηκαν οι υποψηφιότητες 06/12/2018 πρακτική άσκηση Πρακτική άσκηση από την Ένωση Πανεπιστημίων Γαλλοφωνίας (AUF) 06/12/2018 κυβισμός Κυβισμός: Η τέχνη της διάλυσης και αναδημιουργίας 06/12/2018 Θεόδωρος Βρυζάκης Θεόδωρος Βρυζάκης: Ο ζωγράφος της Ελληνικής επανάστασης! 06/12/2018 Φοιτη-τι; πρακτική άσκηση Πρακτική άσκηση από την Ένωση Πανεπιστημίων Γαλλοφωνίας (AUF) 06/12/2018 θέσεις εργασίας 30 θέσεις εργασίας σε κορυφαίες εταιρίες είναι εδώ και σε περιμένουν! 30/11/2018 μαθήματα e-learning H Amazon προσφέρει δωρεάν μαθήματα e-learning! 28/11/2018 πρακτική άσκηση Νέες θέσεις για πρακτική άσκηση στη Βουλή 24/11/2018 AIESEC Ζήσ’το και στη σχολή σου μέσα από την AIESEC! 23/11/2018

Πηγή: https://frapress.gr/2016/07/megali-zografi-ke-logotechnika-erga/

 
                     Salvador Dali, "Mad tea party", 1969

ΑΝΥΠΟΨΙΑΣΤΟΙ

Εσύ που ποτέ δεν έζησες

Τη δική μας λύπη

Πώς θα μας μιλήσεις αύριο

Πώς θα μας κοιτάξεις

Εμείς δεν θέλουμε ν΄ακούμε

Τη φωνή σου

Στόμα που δεν μιλάει

Και δεν σωπαίνει

Κορμί που δεν λυγίζει στον αγέρα

Μονάχα που κινεί αδέξια χέρια

Κόκκαλα κρεμασμένα δίχως αίμα

Μαρία Κέντρου-Αγαθοπούλου, "Τα επακόλουθα".

Εκδ. Νέας Πορείας,  1978

 

  ******************

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ Η ΠΟΙΗΣΗ 

στην Κ.Δ.

Έρχεται και ξανάρχεται η ποίηση

Δωρίζεται "αίφνης"-Έστω

Σε μια δικαιοσύνη ανυπεράσπιστη

Μου έστειλε και τη φωτογραφία της

Σαν να ποζάρει η ποίηση στο χάος:

Πρόσωπο φωτεινό να εμφανίζεται

Μέσα από μαύρο ένδυμα-κλειστό

Στη σκοτεινή των ημερών διάρκεια

Τα μάτια της κοιτάγματα κι οράματα

Βλέψεις και βλέμματα προθέσεως καλής

Χαμόγελο αγνώστου προελεύσεως ή

Μία μικρή επανάσταση: θα φύγω

Στο οριστικό: μένω και σαπίζω εδώ

Πάντως το όλον της πηγαίνει μακριά ήδη

Σωτήρια χαλάρωση σαν "αχ" του σώματος

Όταν πετάει σουτιέν κορσέ ή τα στενά παπούτσια

Αυτά τα λίγα για της ποίησης τη λήψη:

Απλώς το φως που γράφτηκε

Με φόντο το σκοτάδι

Μαρία Κέντρου - Αγαθοπούλου, Η σκοτεινή διάρκεια των ημερών,

Εκδόσεις Διαγωνίου (αρ. 69), Θεσσαλονίκη 1993

***************

ΟΙ ΤΡΑΥΜΑΤΙΣΜΕΝΟΙ

Απαρηγόρητη φωνή
Μην αποστρέφεις το πρόσωπο
Απ΄την καταστροφή
Κοίταξε τη θάλασσα που όλο αδειάζει
Κατέβηκε πολύ
Και κείνο το καράβι λιώνει
Σιγά-σιγά
Τρίζει σαν ένα κομμάτι πάγος
Σέρνεται προς την άμμο να σώσει
Τα κόκκαλά του
Αλλά εσύ μην αποστρέφεις το πρόσωπο
Κοίτα τους γλάρους  που εγκαλείπουν
Τη θάλασσα
Με μια φτερούγα κομμένη από αεροπλάνο
Πηγαίνουν κατά το δάσος
Είναι και τ΄άλλα πουλιά εκεί
Σμίγουν όλοι μαζί οι τραυματισμένοι
Μέσα στην ίδια νύχτα
Πάνω στο ίδιο δέντρο

Μαρία Κέντρου-Αγαθοπούλου , Εκδόσεις Νέας Πορείας , 1978

Μαρία Κέντρου-Αγαθοπούλου - Βικιπαίδεια

ΕΡΕΥΝΑ: Ποιος ελέγχει τα προσωπικά μας δεδομένα μέσω gov.gr;Πόσο ασφαλείς είμαστε από τη Microsoft , στην οποία έχουν μεταβιβαστείπερισσότερες κρίσιμες υπηρεσίες του ελληνικού Δημοσίου ;

 

Ποιος ελέγχει τα πιο ευαίσθητα δεδομένα των Ελλήνων πολιτών;

Κρίσιμες δημόσιες υπηρεσίες και ευαίσθητα δεδομένα πολιτών φιλοξενούνται πλέον σε υποδομές μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών, με τη Microsoft να αποτελεί βασικό πάροχο. Ωστόσο, οι μελέτες που θα έπρεπε να έχουν προηγηθεί για την αξιολόγηση της ευαισθησίας των δεδομένων και των απαιτούμενων μέτρων ασφαλείας παραμένουν σε εκκρεμότητα. Το Solomon εξετάζει τη μετάβαση του ελληνικού Δημοσίου από τις δικές του ψηφιακές υποδομές στην εξάρτηση από ιδιωτικούς παρόχους, το κόστος της και το ποιος ελέγχει τελικά τα δεδομένα των πολιτών.

wearesolomon.com

Written by: Collective

Κάποια θέματα μπορεί αρχικά να φαίνονται περίπλοκα, όμως με μια απλή εξήγηση μπορούν να γίνουν πολύ πιο κατανοητά. Ένα τέτοιο θέμα είναι και η ιστορία της ψηφιοποίησης στην Ελλάδα. Σήμερα, οι περισσότεροι γνωρίζουμε και χρησιμοποιούμε τις υπηρεσίες του gov.gr, καθώς και άλλες ψηφιακές εφαρμογές του Δημοσίου, οι οποίες έχουν κάνει τη ζωή μας πιο εύκολη. Ωστόσο, έχουμε αναρωτηθεί ποτέ τι συμβαίνει πίσω από αυτές τις εφαρμογές; Πώς λειτουργούν; Πού αποθηκεύονται τα προσωπικά δεδομένα και οι πληροφορίες που καταχωρούμε; Ποιες εταιρείες είναι υπεύθυνες για τη διαχείριση και την ασφάλεια αυτών των δεδομένων; Ιδιωτικές εταιρείες vs δημόσιος έλεγχος Κάθε φορά που εκδίδουμε ένα πιστοποιητικό από το gov.gr ή λαμβάνουμε μια ηλεκτρονική συνταγή, τα δεδομένα μας καταλήγουν σε κάποιο cloud. Πού βρίσκεται αυτό; Και πόσο ασφαλή είναι τα δεδομένα μας; Στη νέα μας έρευνα, ρωτήσαμε ακριβώς αυτό. Και αυτό που βρήκαμε είναι μια σιωπηλή μετάβαση: όλο και περισσότερες κρίσιμες υπηρεσίες του ελληνικού Δημοσίου — μαζί με ευαίσθητα δεδομένα εκατομμυρίων πολιτών — φιλοξενούνται πλέον στις υποδομές μεγάλων τεχνολογικών κολοσσών, με βασικό πάροχο τη Microsoft. But At What Cost? Το 2023, η ελληνική κυβέρνηση υπέγραψε σύμβαση με τη Microsoft για την παροχή υπηρεσιών που σχετίζονται με το G-Cloud. Πρόκειται για την υποδομή όπου αποθηκεύονται και φιλοξενούνται τα δεδομένα εκατοντάδων πληροφοριακών συστημάτων και υπηρεσιών, τα οποία χρησιμοποιούν περισσότεροι από 200 δημόσιοι φορείς και υπουργεία. Σύμφωνα με τα στοιχεία που εξέτασε το Solomon, η αρχική αξία της σύμβασης ανερχόταν σε 87,7 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, μέσα από διαδοχικές τροποποιήσεις, το συνολικό κόστος αυξήθηκε κατά περίπου 50% σε σχέση με την αρχική αξία. Η αύξηση αυτή δεν προέκυψε από την προκήρυξη νέου διαγωνισμού, αλλά μέσω τροποποιήσεων της ήδη υπάρχουσας σύμβασης. Ένα ακόμη σημαντικό εύρημα της έρευνάς μας αφορά τις προβλέψεις του νόμου του 2020 για την ψηφιοποίηση της χώρας. Σύμφωνα με αυτόν, πριν από τη μεταφορά δεδομένων στο cloud, θα πρέπει να έχει προηγηθεί μελέτη που να αξιολογεί τον βαθμό ευαισθησίας τους και να καθορίζει τα απαραίτητα μέτρα προστασίας τους. Στην πράξη, ωστόσο, η διαδικασία ακολουθήθηκε αντίστροφα: τα πληροφοριακά συστήματα μεταφέρθηκαν πρώτα στο cloud, ενώ οι προβλεπόμενες μελέτες παραμένουν σε εκκρεμότητα μέχρι σήμερα. Μάλιστα, η σχετική σύμβαση για την εκπόνησή τους υπογράφηκε μόλις το καλοκαίρι του 2026, περίπου τρία χρόνια μετά την προβλεπόμενη από τον νόμο προθεσμία. Πριν από 15 χρόνια, το ελληνικό κράτος έχτιζε τις δικές του ψηφιακές υποδομές, με ανοιχτό λογισμικό και δικούς του μηχανικούς. Σήμερα πληρώνει ενοίκιο σε μεγάλες αμερικανικές εταιρείες — και όταν ρωτήσαμε το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης αν υπάρχει σχέδιο εξόδου προς εναλλακτικό πάροχο, δεν λάβαμε συγκεκριμένη απάντηση.

🔎 Διάβασε την έρευνα

Τα ερωτήματα της έρευνάς μας βρίσκονται στο επίκεντρο της ημερίδας «Θαυμαστός ψηφιακός κόσμος: Ερωτήματα για τη νέα πραγματικότητα»: Ποιος αποφασίζει για τις τεχνολογίες που χρησιμοποιούμε καθημερινά; Πώς προστατεύονται τα προσωπικά μας δεδομένα; Και τι σημαίνει για τη δημοκρατία η εξάρτηση του Δημοσίου από μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες; 🗓️ Παρασκευή 13 Νοεμβρίου 2026 | 14:00–19:00 📍 Goethe-Institut Athen, Ομήρου 14-16, Αθήνα 🏛️ Διοργάνωση: Heinrich-Böll-Stiftung Θεσσαλονίκης – Ελλάδα Θα συμμετάσχω στο session των 14:00–15:30, με τίτλο «Ελλάδα: πέρα από το success story της ψηφιοποίησης». Έλα να τα πούμε από κοντά. 👀 Στις 18:00 θα μιλήσει η Meredith Whittaker, η πρόεδρος του Signal που λογικά όλο και κάτι θα ξέρει για το πώς διατηρούνται ασφαλή τα δεδομένα και οι επικοινωνίες μας.

Πριν φύγεις, θέλω να σου ζητήσω κάτι ακόμη: και για σήμερα παραμένει ανοιχτό το κάλεσμά μας για να στηρίξεις τη δημοσιογραφική μας έρευνα για τα data centers. Αν έχεις ήδη συνεισφέρει, σε ευχαριστούμε από καρδιάς! Κάθε συνεισφορά, όσο μικρή κι αν είναι, κάνει τη διαφορά. Αν δεν το έχεις κάνει ακόμη, στήριξέ μας σήμερα!

Την ανεξάρτητη δημοσιογραφία την χτίζουμε μαζί ✊