"Αθήνα, 405-386 π.Χ. Όψεις μιας μεταβαλλόμενης πραγματικότητας" του Ιωάννη Κ. Ξυδόπουλου

405 π.Χ. — η Αθήνα ηττάται στους Αιγός ποταμούς.
Ξεκινά μια δεκαετία ανατροπών, διώξεων και αναστοχασμού.
Από τη συνθηκολόγηση και το καθεστώς των Τριάκοντα έως την «ειρήνη του βασιλέως», το βιβλίο αναπλάθει την εποχή που η Αθήνα έμαθε τι σημαίνει να χάνει την εξουσία — χωρίς να χάνει την πίστη στη δύναμη του λόγου.
Μέσα από ιστορικά κείμενα, ρητορικούς λόγους και επιγραφές, αποκαλύπτεται η αληθινή όψη της αθηναϊκής νοοτροπίας: η ίδια υπεροψία που έχτισε την αυτοκρατορία, οδήγησε και στην πτώση της.
 
Όταν μια υπερδύναμη παρακμάζει, οι σοφιστές βρίσκουν βήμα και ο εριστικός λόγος γίνεται κυρίαρχος.
Η Αθήνα του τέλους του 5ου αιώνα π.Χ. μας δείχνει πώς καταρρέει ένας κόσμος – και τι μένει όρθιο.
Ένα συναρπαστικό βιβλίο για την πιο ανθρώπινη, και ίσως πιο επίκαιρη, στιγμή της αρχαίας Αθήνας.
Στο βιβλίο εξετάζονται οι συνθήκες που διαμορφώθηκαν στην Αθήνα αμέσως μετά την ήττα στους Αιγός ποταμούς το 405 και παρακολουθείται η πορεία της πόλεως, τόσο σε επίπεδο εσωτερικής όσο και σε επίπεδο εξωτερικής πολιτικής, μέχρι το 387/6, οπότε και επιβλήθηκε ουσιαστικά στον ελληνικό κόσμο η ειρήνη του βασιλέως.
Η απόπειρα αυτή βασίζεται στις γραμματειακές πηγές της περιόδου (ιστοριογραφικά έργα, κείμενα διαλέξεων, επιδεικτικούς, επιτάφιους και δικανικούς λόγους) και στις σωζόμενες επιγραφικές μαρτυρίες, προκειμένου να καταδειχθεί ότι η νοοτροπία που κυριάρχησε στους Αθηναίους μετά τη συνθηκολόγηση του 404 και το καθεστώς των τριάκοντα/δέκα δεν φαίνεται να διαφέρει από αυτή που τους διακατείχε τον καιρό της ηγεμονίας τους, η οποία την είχε οδηγήσει εβδομήντα πέντε χρόνια νωρίτερα στη συγκρότηση της δηλιακής συμμαχίας και κατόπιν στη μετάλλαξή της σε αθηναϊκή αρχή. 
Παράλληλα, προσεγγίζονται κριτικά, αλλά και τοποθετούνται στα κατάλληλα ιστορικά τους συγκείμενα, κλασικές παραδοχές της νεότερης έρευνας για σημαντικά γεγονότα της υπό πραγμάτευση περιόδου.

«ΑΘΗΝΑ, 405-386 π.Χ.» του Ιωάννη Κ. Ξυδόπουλου |Κριτική: |