Εμείς ψηφίζουμε δαγκωτό Ακύλα και το εξηγούμε

 

Akylas "Ferto (Φέρ΄το)

Πρέπει να παίξω, δεν θα πάω πάσο
Mi ambicion es fuego, nunca fracaso
No hay limite, todo lo arraso
Κυνηγάω τα πάντα μέχρι να τα φτάσω
Θέλω ένα στέμμα κι έναν θρόνο να κάτσω
Ένα block επιταγών και check σε όλους να γράψω
Φέρε μου ένα ποτό που θέλω να ξεδιψάσω
Φερ' τα μου όλα-όλα, πάλι δεν θα χορτάσω

Real estate, φερ' το
Sashimi tuna, φερ' το
Χρυσό ρολόι, γυαλί designer
Σου λέω φερ' το
Leather παλτό, φερ' το
Κι escargot, φερ' το
Rally cars, yacht με stars
Σου είπα φερ' το
(Φερ' το, φερ' το, φερ' το)

Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Σου είπα φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το

Je veux le sommet, pas juste un pas
Rien ne me suffit, je réclame tout ça
Ακόμη κι όλα δεν ειν' αρκετά
Θέλω τόσα πολλά, που δεν είναι απτά
Θέλω δόξα, αιωνιότητα και λεφτά
Ρούχα επιλεγμένα που 'ναι τόσο ακριβά
Να φωνάζουν τ' όνομά μου τόσο δυνατά
Και να χορεύω-χορεύω όσο πάω ψηλά

(Diamond rings) Φερ' το
(Cuban links) Φερ' το
(Submarines, jet machines)
Θέλω, οπότε φερ' το
(Γη κι ουρανό) Φερ' το
(Τον κόσμο όλο) Φερ' το
(Εντός κι εκτός πλανήτη)
Αν δεν το 'χω, φερ' το
(Φερ' το, φερ' το)

Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Σου είπα φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το

Θέλω δόξα, αιωνιότητα και λεφτά
Ρούχα επιλεγμένα που 'ναι τόσο ακριβά
Να φωνάζουν τ' όνομά μου τόσο δυνατά
Να λένε "Φερ' το μας, Ακύλα, φερ' το"

Κοίτα μαμά
Όσα στερηθήκαμε παλιά
Νιώθω πως θα καταφέρω
Να προσφέρω μη μας λείψει κάτι ξανά
Δες με μαμά
Αγοράζω να κλείσω κενά
Θα σου πάρω κι εσένα πολλά
Σπίτια, αμάξια και εξοχικά
(Βέβαια, αν κερδίσω
Whatever, κατάλαβες, οπότε)

Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Φερ' το μου, φερ' το μου, φερ' το
Σου είπα φερ' το

 

ΒΙΩΝΟΝΤΑΣ ΤΟΝ ΠΑΝΙΣΧΥΡΟ ΚΟΣΜΟ ΤΩΝ ΑΒΑΣΤΑΧΤΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΩΝ ΕΠΙΘΥΜΙΩΝ

Ακούσαμε κατόπιν εορτής το τραγούδι του Ακύλα Ferto «Φέρ' το» και το αγαπήσαμε. Θεωρούμε χρέος μας να αιτιολογήσουμε την άποψή μας και το κάνουμε ευθύς αμέσως.

 Ο Ακύλας, στο συγκεκριμένο τραγούδι  επιτίθεται ευθέως στον  καταναλωτισμό, βάζοντας το προσωπείο  του νεοφιλελεύθερου, άπληστου, αλαζονικού υποκειμένου, που έχει εσωτερικεύσει πλήρως το πρότυπο της «επιτυχίας» για κάθε άτομο, όπως πλασσάρεται με χίλιους τρόπου από το Σύστημα. Η τεχνική που υιοθετεί  θυμίζει τον Brecht ή ένα  σύγχρονο σατιρικό ράπερ  και λειτουργεί ανατρεπτικά: όσο πιο πιστά αναπαράγει τη λογική του συστήματος μέσω των εμφυτευμένων στο μυαλό του  επιθυμιών για πλούτο , τόσο πιο καταγγελτικός γίνεται.

Η επωδός «Φέρ’ το» είναι μια προστακτική που παραπέμπει σε ασταμάτητη ζήτηση. Το ρήμα «φέρνω»  υποδηλώνει   μια τεράστια παραγωγική διαδικασία στημένη πάνω στην κάλυψη των  επιθυμιών του κοινού για ολοένα και μεγαλύτερη κατανάλωση ακριβών  αγαθών από τον νικητή και τροπαιούχο  του διαγωνισμού , κάθε διαγωνισμού με υλικά έπαθλα. Είναι η γλώσσα του entitlement (αξίωσης για ειδική μεταχείριση), που  εκφράζει τη σύγχρονη κουλτούρα του «θέλω τα πάντα, τώρα και  χωρίς όρια».


Το πρότυπο που διακωμωδείται στο τραγούδι  είναι αυτό του σύγχρονου υπερανταγωνιστικού ατόμου: «Πρέπει να παίξω, δεν θα πάω πάσο» / «Mi ambicion es fuego, nunca fracaso» . Η αποτυχία δεν υπάρχει ως ενδεχόμενο, γεγονός που παραπέμπει στην τοξική θετικότητα και τον ναρκισσισμό της εποχής των social media, όπου όλοι  μπορούν και πρέπει να είναι «νικητές», λίγοι όμως απολαμβάνουν τα προνόμια που φέρνει η πρώτη θέση.

Ο Ακύλας δεν αρκείται στη νίκη : Λέει «Φέρ’ τα μου όλα-όλα, πάλι δεν θα χορτάσω» ,ζωγραφίζοντας παραστατικά τον  άνθρωπο ως κενό δοχείο που η υλική πλησμονή δεν τον  γεμίζει ποτέ. Ο Χέρμπερτ  Μαρκούζε ή ο Έριχ Φρομ θα μιλούσαν για τον «καταναλωτικό χαρακτήρα» που βιώνει την ελευθερία του ως αέναη ζήτηση αγαθών .Αυτή η ακόρεστη επιθυμία δηλώνεται μέσω μιας λίστας παραγγελιών που δείχνουν δείχνουν συμβολικά το νεοπλουτίστικο  στάτους :  Real estate, sashimi tuna, χρυσό ρολόι, γυαλιά designer, leather παλτό, escargot, rally cars, yacht με stars, diamond rings, Cuban links, submarines, jet machines. Η σάτιρα λειτουργεί μέσω της υπερβολικής συσσώρευσης αγαθών- από το εξωτικό φαγητό μέχρι τα υποβρύχια-  αποκαλύπτοντας την παιδικότητα της απλοϊκής επιθυμίας.

Η εναλλαγή ελληνικών, ισπανικών (Mi ambicion es fuego), γαλλικών (Je veux le sommet, escargot) και αγγλικών (real estate, designer, rally cars) αποτυπώνει το γλωσσικό μόρφωμα ενός παγκόσμιου νεόπλουτου  – μιας τάξης που δεν έχει τοπικές ρίζες, αλλά διεθνή καταναλωτικά σύμβολα. Αυτή η γλωσσική μίξη είναι σατιρική ακριβώς επειδή παραπέμπει σε μια υποκουλτούρα επίδειξης, όπου η χρήση ξένων όρων λειτουργεί ως διακριτικό γνώρισμα κύρους.


Η φράση «Θέλω τόσα πολλά, που δεν είναι απτά» είναι αποκαλυπτική. Οι επιθυμίες ξεπερνούν κάθε υλικό όριο – μπαίνουν στον χώρο του μεταφυσικού (δόξα, αιωνιότητα...). Δεν αρκεί ο πλούτος, θέλει κανείς να ακούγεται το όνομά του, να εκφωνείται δυνατά , να γίνει η ίδια η προσωπικότητά του εμπόρευμα.

Η αλλοτρίωση εδώ δεν είναι μαρξιστικά μονοδιάστατη: ο ήρωας του τραγουδιού δρα εθελοντικά και  με θράσος, αλλά παραμένει  έρμαιο μιας δυναμικής που τον εξαντλεί. Το τραγούδι δεν τελειώνει με μια ηθική ρήση, αλλά με την αδιάκοπη επανάληψη του «Φέρ’ το». Η χωρίς νόημα επανάληψη (στο φινάλε 10+ φορές) μιμείται τον μηχανιστικό χαρακτήρα της καταναλωτικής συνείδησης.

Στο δεύτερο μισό, το τραγούδι κάνει μια κίνηση που μπορεί να διαβαστεί διττά. Λέει:«Κοίτα μαμά / Όσα στερηθήκαμε παλιά / Νιώθω πως θα καταφέρω / Να προσφέρω μη μας λείψει κάτι ξανά». Από τη μία, ο Ακύλας εισάγει το  κοινωνικό υπόβαθρο (στέρηση, χαμηλή ταξική προέλευση), που δίνει κίνητρο στην πλεονεξία  του υποκειμένου του τραγουδιού. Από την άλλη, η σάτιρα παραμένει: η υπόσχεση «σπίτια, αμάξια και εξοχικά» στη μητέρα είναι η καπιταλιστική εκδοχή του «θα σε κάνω υπερήφανο» – όπου η υπερηφάνεια μετριέται αποκλειστικά σε αντικείμενα. Η φράση «αγοράζω να κλείσω κενά» προδίδει τη συναισθηματική φτώχεια που καλύπτεται με υλικά αγαθά.

Η τελική ατάκα «Βέβαια, αν κερδίσω / Whatever, κατάλαβες...» υπονομεύει ακόμα και αυτή την αφελή υπόσχεση: η επιτυχία είναι αβέβαιη, μάλλον αδύνατη, αλλά δεν πειράζει , αφού το καταναλωτικό όνειρο συνεχίζεται ως αυτοσκοπός εφόρου ζωής .

Ο Ακύλας στο «Ferto» πετυχαίνει κάτι σπάνιο: να γράψει έναν «καταναλωτικό Ύμνο » που είναι ταυτόχρονα η πιο σκληρή κριτική του καταναλωτισμού, χωρίς να χρειαστεί να εκστομίσει ούτε μια πρόταση  κατηγορικής προσταγής ηθικού περιεχομένου . Δεν υιοθετεί το αφ΄υψηλού καταγγελτικό ύφος, αλλά δείχνει τον  σύγχρονο αλλοτριωμένο νέο  ως ένα πλάσμα  ακόρεστο και  δυστυχισμένο, που υπάρχει μόνο μέσω του έχειν. 

 

ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ. Συγκρίνετε το τραγούδι του Ακύλα  με το Βουλγαρικό «Bangaranga», που ήρθε πρώτο στο διαγωνισμό της Eurovision .Από τη μία έχουμε μιαν υπέροχη σάτιρα του καταναλωτικού ατόμου δοσμένη   με άψογο ενδυματολογικά και ερμηνευτικά τρόπο . Από την άλλη ένα τραγουδάκι που  πλασάρει   θορυβωδώς ένα γκρουπ  αφηνιασμένων  εκπροσώπων της νεολαίας ( αυτής των μυρίων προβλημάτων)  την ανέμελη όψη  της ζωής μέσω  συλλογής ακραίων ηδονιστικών απολαύσεων.  

Γιατί τι μας λέει με  το γελοιωδώς γκροτέσκο ύφος  των τραγουδιστών της η βραβευμένη πανηγυρικά Bangaranga; Παιδιά, ας ξεχάσουμε την ανεργία, τους πολέμους , τον κλονισμό της Δημοκρατίας ,τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη διαφθορά, τις μαφίες, την Κλιματική Αλλαγή, τους  παλαβούς ηγέτες που σέρνουν τον κόσμο στο χαμό.Η Ζωή θέλει γλέντι και τίποτε άλλο! 

Let's go λοιπόν  στα χορευτάδικα για να απολαύσουμε  ατμόσφαιρα γεμάτη ένταση, ρυθμό και ανεξέλεγκτη ενέργεια, να ζήσουμε έναν «χαμό» παραισθήσεων με γιορτινή και "απελευθερωτική" διάθεση.Κι ό,τι ήθελε προκύψει...

Φαντάζεστε, ερωτώ εγώ ο αφελής,  να ήταν  τυχαίο που το τραγούδι του Ακύλα  δεν «άγγιξε» τις ευαίσθητες χορδές Κριτών και Κοινού  και περιορίστηκε στη δέκατη θέση;

Gerontakos,  Μάιος 26

Εκεί έγκειται η δύναμη της σάτιρας.