Anthologia Graeca, V, 242
ὡς εἶδον Μελίτην, ὦχρός μ᾽ ἕλε: καὶ γὰρ ἀκοίτης
κείνη ἐφωμάρτει: τοῖα δ᾽ ἔλεξα τρέμων
τοῦ σοῦ ἀνακροῦσαι δύναμαι πυλεῶνος ὀχῆας,
δικλίδος ὑμετέρης τὴν βάλανον χαλάσας,
καὶ δισσῶν προθύρων πλαδαρὴν κρηπῖδα περῆσαι,
ἄκρον ἐπιβλῆτος μεσσόθι πηξάμενος;
ἡ δὲ λέγει γελάσασα, καὶ ἀνέρα λοξὸν ἰδοῦσα:
τῶν προθύρων ἀπέχου, μή σε κύων ὀλέσῃ.
ΕΡΑΤΟΣΘΕΝΗΣ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟΣ
Παλατινή Ανθολογία , Βιβλίο 5, 242
Μόλις είδα τη Μελίτη, που ακολουθούσε τον άντρα της,
κιτρίνισα σαν το φλουρί.Τότε τη ρώτησα τρέμοντας:
«Μπορώ να σπάσω το μάνταλο της εξώθυράς σου,
να βγάλω τον πείρο από τα δύο φύλλα της πόρτας
και να μπω στο υγρό πάτωμα του προθαλάμου
μπήγοντας το μοχλό μου στο κέντρο;»
Αυτή λοξοκοιτάζοντας τον άντρα της είπε γελώντας
"Μείνε μακριά απ΄το κατώφλι μου, γιατί θα σε λιανίσει ο σκύλος».
Μετάφραση : Gerontakos
____________________________
Όταν η καλή μεταφορά εξαφανίζει το χυδαίο ερωτικό λόγο
Το επίγραμμα του Ερατοσθένη του Σχολαστικού ανήκει στην κατηγορία των σκωπτικών ή φιλοπαιγμόνων ερωτικών επιγραμμάτων. Εδώ ο ποιητής παίζει έξυπνα με τις μεταφορές που αφορούν την κάμψη της αντίστασης της γυναίκας από τον υποψήφιο εραστή , προκειμένου να την πείσει συνευρεθεί μαζί του .
Ο αφηγητής βλέπει τη Μελίτη, μια παντρεμένη γυναίκα, να βαδίζει στο δρόμο ακολουθώντας τον άνδρα της και η αντίδρασή του είναι συγκλονιστική. Κάτωχρος από την έντονη συγκίνηση τής απευθύνει μία ερώτηση , που δεν είναι τίποτα άλλο από μια πρόσκληση για συνεύρεση . Όμως η ερώτησή του είναι διατυπωμένη με κωδικοποιημένο τρόπο και οι λέξεις-κλειδιά αφορούν τη συνεύρεση των δύο σωμάτων στο τελικό στάδιό της.
Οι εκφράσεις να «σπάσω το μάνταλο», να «βγάλω τον πείρο», «μπήγοντας το μοχλό μου στο κέντρο» είναι εμφανώς φαλλικά υπονοούμενα. Ο ποιητής παίζει με το τεχνικό λεξιλόγιο της εισβολής και της διάρρηξης για να υποδηλώσει τη σεξουαλική πράξη. Η φράση «υγρό πάτωμα του προθαλάμου» σχετίζεται προφανώς με τον γυναικείο κόλπο και ενισχύει ακόμη περισσότερο τον αισθησιασμό του ποιήματος.
Το χιούμορ εδώ είναι τολμηρό αλλά επιδέξιο· η υπερβολή κάνει το επίγραμμα περισσότερο σκωπτικό παρά ωμά αισχρό. Όλοι αυτοί οι όροι είναι ερωτικά υπονοούμενα, όπου η πόρτα και το σπίτι συμβολίζουν το γυναικείο σώμα, ενώ το κλειδί και ο μοχλός τον άνδρα.
Η απάντησή της γυναίκας είναι καυστική. Δεν αρνείται ευθέως το φλερτ, αλλά το ανακατευθύνει με χιούμορ. Κοιτάζει λοξά προς τον άντρα της , για να βεβαιωθεί ότι δεν την ακούει, και γελάει κοροϊδευτικά. Η φράση «Μείνε μακριά απ’ το κατώφλι μου, γιατί θα σε λιανίσει ο σκύλος» ισοδυναμεί με απόρριψη με σκωπτικό τρόπο: ο σύζυγος που προστατεύει τη τιμή της απέναντι σε κάθε επίδοξο βιαστή δηλώνεται μεταφορικά ως σκύλος που θα κατασπαράξει τον θρασύ επίδοξο εραστή. Η εικόνα αυτή αντικρούει το ερωτικό αίτημα , επισημαίνοντας τη σίγουρη σωματική βλάβη, αν επιχειρήσει να υλοποιήσει την πρότασης που της κάνει.
Το ενδιαφέρον είναι ότι ο ποιητής δεν περιγράφει ευθέως την ερωτική επιθυμία· τη μεταμφιέζει σε τεχνική περιγραφή διάρρηξης πόρτας. Σαν να λέει: «ο ερωτευμένος είναι λίγο κλέφτης και λίγο πολιορκητής». Και η Μελίτη, αντί να αγανακτήσει, συμμετέχει στο παιχνίδι των υπαινιγμών, θυμίζοντάς του καυστικά ότι ο “φρουρός” καραδοκεί.
Αν
η ερώτηση-πρόταση του άντρα υπονοεί ότι είναι έτοιμος να διαρρήξει το σπίτι-σώμα της γυναίκας για να κατακτήσει το ερωτικό αντικείμενο του πόθου του, η απάντηση της γυναίκας τον εμφανίζει ως ανεπιθύμητο διαρρήκτη, με
τον σκύλο-σύζυγο να λειτουργεί αποτρεπτικά , διασφαλίζοντας την τιμή και την αξιοπρέπειά της .
Έτσι, το επίγραμμα κλείνει με ειρωνεία για τη σίγουρη αποτυχία του ερωτικού κυνηγού. Ο άντρας φαντασιώνεται θριαμβευτική «είσοδο» στον κόσμο της γυναίκας , αλλά τελικά δεν καταφέρνει να περάσει το «κατώφλι» της.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου