Ιράν-Ομάν-Κορέα / Οι ΗΠΑ στον αστερισμό της ατέρμονης μόχλευσης και της ακούσιας αυτοπαγίδευσης (ανάλυση)
Οι «περιπέτειες» της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής συνεχίζονται:
Ο Τραμπ απείλησε να… βομβαρδίσει έναν από τους πιο πιστούς συμμάχους των ΗΠΑ στον Περσικό, το Ομάν, αν, όπως είπε, «σταθεί εμπόδιο» στη συμφωνία που παζαρεύει με το Ιράν!- και η οποία δεν φαίνεται να έρχεται. Μετά απ’ αυτό, υποστήριξε πως οι ΗΠΑ έχουν ανοιχτό κανάλι απευθείας συνεννόησης με τους Φρουρούς της Επανάστασης. Ο εκπρόσωπος τους πάντως τον διέψευσε.
Στο μεταξύ, αποφάσισε να περιορίσει τις στρατιωτικές ασκήσεις με έναν από τους πιο αφοσιωμένους συμμάχους της Αμερικής στην Ασία, τη Νότια Κορέα, στέλνοντας μήνυμα δυσφορίας επειδή η Σεούλ δεν ενεπλάκη, στο πλευρό των ΗΠΑ, στον πόλεμο με το Ιράν και επικαλούμενος τη καλή σχέση του τον Κιμ Γιονγκ Ουν, τον ηγέτη της Βόρειας Κορέας. Προσπαθώντας να αντιδράσει, η Σεούλ εξέφρασε την «ελπίδα» αυτό το γεγονός να αποτελέσει αφορμή για την επανέναρξη του διπλωματικού διαλόγου μεταξύ ΗΠΑ και Βόρειας Κορέας με σκοπό την άμβλυνση των εντάσεων στη Κορεατική Χερσόνησο.
Όλα αυτά συμβαίνουν ενώ το κουβάρι του Περσικού και του Ορμούζ μπερδεύονται όλο και περισσότερο. Δεν είναι λίγοι οι αναλυτές και σχολιαστές που σπεύδουν χωρίς ιδιαίτερη σκέψη να αφορίσουν το επιθετικό στυλ του Τραμπ στην εξωτερική πολιτική φορτώνοντας συλλήβδην όλη τη διαχείρισή της στις ιδιορρυθμίες της περσόνας του, πολιτικής και προσωπικής. Ωστόσο, το ουσιαστικό ερώτημα δεν γίνεται να αποφευχθεί: Προσφέρουν όλες αυτές οι αντιφατικές κινήσεις παράθυρο ευκαιρίας στην αμερικανική εξωτερική πολιτική; Ή μήπως τελικά αποξενώνουν τις ΗΠΑ από τους συμμάχους τους διαβρώνοντας ανεπανόρθωτα την ηγεμονία τους στο Δυτικό κόσμο;
Στήνοντας το σκηνικό
Οι απειλές κατά του Ομάν είναι πρωτοφανείς επειδή δεν πρόκειται απλά για ένα ακόμη κράτος του Κόλπου. Ιστορικά, υπήρξε ένας από τους πιο χρήσιμους διπλωματικούς μεσάζοντες της Ουάσιγκτον με την Τεχεράνη. Το Ομάν έχει κεντρική θέση στις προσπάθειες επίτευξης συμφωνίας για το Στενό του Ορμούζ και μεγάλο μέρος της έμμεσης διαπραγμάτευσης διεξάγεται μέσω αυτού. Παρ' όλα αυτά, ο Τραμπ δεν δίστασε να το προειδοποιήσει ότι θα μπορούσε να αντιμετωπίσει την οργή του αν «παρεμποδίσει» το ντιλ με το Ιράν.
Στη συνέχεια, ήρθε ο ισχυρισμός για απευθείας διαπραγμάτευση με τους Φρουρούς της Επανάστασης, κάτι που αν ισχύει δεν είναι δόκιμο να αποκαλυφθεί. Ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι η Ουάσιγκτον είχε δημιουργήσει κανάλι απευθείας επικοινωνίας με τους Φρουρούς προφανώς για να διαπιστώσει αν οι Ιρανοί με τους οποίους διαπραγματεύεται εκπροσωπούν πράγματι τις θέσεις των Φρουρών. Ωστόσο, ο εκπρόσωπος τους Χοσεΐν Μοχέμπι διέψευσε δημόσια την ύπαρξη αυτού του καναλιού. Το αν ο ισχυρισμός του Τραμπ αντικατοπτρίζει μια πραγματικότητα που συχνά-πυκνά ισχύει στη διπλωματική διαπραγμάτευση ή αν πρόκειται για σκόπιμη ψυχολογική πίεση με σκοπό να διασπείρει την αμφιβολία στην αντίπαλη πλευρά, είναι αδύνατο να διαπιστωθεί. Ίσως δεν έχει και ιδιαίτερο νόημα. Αλλά πολιτικά μας λέει κάτι σημαντικό: Ο Τραμπ αντιμετωπίζει όλο και περισσότερο την ασάφεια στην εξωτερική πολιτική του ως μέσο πολιτικής μόχλευσης και χειραγώγησης. Αυτό, κατά τα φαινόμενα, τον κάνει να πιστεύει ότι ανοίγει παράθυρα ευκαιριών διαρκώς. Όμως οι επικριτές του θεωρούν ότι μ’ αυτή τη τακτική αποδομεί ουσιαστικά όλη την αρχιτεκτονική των συμμαχιών και συνεργειών που εδραίωσαν την αμερικανική ισχύ και ηγεμονία στο δυτικό κόσμο. Πιθανώς, λένε ορισμένοι αναλυτές, ισχύουν και τα δύο.
Αλλάζοντας τους όρους
Για μεγάλο διάστημα, ειδικά κατά τη μεταψυχροπολεμική περίοδο, η αμερικανική ηγεμονία βασίζονταν σε μια παραπλανητικά απλή παραδοχή: Η Ουάσιγκτον παρείχε τη στρατιωτική ισχύ και οι σύμμαχοί της παρείχαν την υποδομή (στρατιωτικές βάσεις) και το πολιτικό πλαίσιο για την υποστήριξη αυτής της ισχύος. Και οι δύο πλευρές αποδέχονταν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ήταν η κεντρική οργανωτική δύναμη του δυτικού συστήματος συμμαχιών. Η άτυπη αυτή συμφωνία ήταν ατελής, δαπανηρή και συχνά αμφιλεγόμενη αλλά στη πράξη λειτούργησε. Ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να «δοκιμάζει» τώρα κάτι πολύ διαφορετικό.
Η εξωτερική πολιτική του αντιμετωπίζει όλο και περισσότερο τις συμμαχίες της Αμερικής όχι ως μόνιμες στρατηγικές δεσμεύσεις αλλά ως μοχλό διαπραγμάτευσης. Οι φίλοι οφείλουν να αποδείξουν τη χρησιμότητά τους ενώ στους αντιπάλους προσφέρεται προσωπική διπλωματία. Οι στρατιωτικές δεσμεύσεις γίνονται διαπραγματευτικά χαρτιά. Η διπλωματική ασάφεια γίνεται πηγή μόχλευσης. Έτσι, η διάκριση μεταξύ ενός συμμάχου που διαφωνεί με την Ουάσιγκτον και ενός αντιπάλου που την κοντράρει, μπορεί μερικές φορές να μην είναι τόσο καθαρή.[..................]
ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΤΕ ΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ
[.........]
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου