gerontakos: Μεγάλη Τεχνολογία Εταιρεία δημοσίων σχέσεων του Λονδίνου ξαναγράφει τη Wikipedia για κυβερνήσεις και δισεκατομμυριούχους.!

Παρασκευή, Φεβρουαρίου 06, 2026

Μεγάλη Τεχνολογία Εταιρεία δημοσίων σχέσεων του Λονδίνου ξαναγράφει τη Wikipedia για κυβερνήσεις και δισεκατομμυριούχους.!

Είκοσι πέντε χρόνια μετά την ίδρυσή της, η Wikipedia αποτελεί ένα μοναδικό επίτευγμα στην ανθρώπινη ιστορία. Είναι η μεγαλύτερη συλλογή γνώσης που υπήρξε ποτέ, ενώ σε έναν ψηφιακό κόσμο γεμάτο παραπληροφόρηση, έχει καταφέρει να διατηρεί μια σπάνια φήμη αξιοπιστίας. Ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο, η σημασία της σήμερα είναι μεγαλύτερη από ποτέ.

Καθώς τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης και τα chatbot μετασχηματίζουν ραγδαία τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αναζητούν και καταναλώνουν πληροφορίες, η Wikipedia λειτουργεί ως βασική πρώτη ύλη. Τα λήμματά της τροφοδοτούν μηχανές αναζήτησης, αυτόματες περιλήψεις και συστήματα ΑΙ που διαχέουν περιεχόμενο σε ολόκληρο το διαδίκτυο. Όμως ακριβώς αυτή η λειτουργία την καθιστά και στόχο.

Δημοσιογραφική έρευνα αποκαλύπτει ότι η Wikipedia έχει υπάρξει αντικείμενο συντονισμένης, επί πληρωμή χειραγώγησης, οργανωμένης από συνεργάτες της λονδρέζικης εταιρείας δημοσίων σχέσεων Portland Communications, μιας εταιρείας με στενούς δεσμούς με την πολιτική εξουσία στη Βρετανία.

Οι ωφελημένοι από αυτή την πρακτική, που αποκαλείται πλέον «wikilaundering», είναι μερικοί από τους πλουσιότερους και ισχυρότερους ανθρώπους και κράτη στον κόσμο.

Η προαναφερθείσα εταιρεία Portland δεν είναι άγνωστη σε τέτοιες πρακτικές. Έχει ήδη στο παρελθόν εκτεθεί για παραβίαση των κανόνων δεοντολογίας του κλάδου. Σύμφωνα με πρώην εργαζομένους της, όταν η εταιρεία αποκαλύφθηκε, δεν σταμάτησε, απλώς άρχισε να χρησιμοποιεί μεσάζοντες, ώστε να συνεχίζει να δρα χωρίς να εντοπίζεται. Όπως περιέγραψε χαρακτηριστικά ένας από αυτούς: «Το ερώτημα δεν ήταν αν θα σταματήσουμε, αλλά πώς θα συνεχίσουμε χωρίς να μας πιάσουν».

Πώς λειτουργεί η χειραγώγηση

Η Wikipedia επιτρέπει σε οποιονδήποτε να επεξεργαστεί τα λήμματά της, αλλά με αυστηρούς κανόνες: απαγορεύονται οι πληρωμένες συνεισφορές χωρίς διαφάνεια, οι συγκρούσεις συμφερόντων και η μη τεκμηριωμένη πληροφορία. Παρά τους αυτοματοποιημένους ελέγχους και τη δράση χιλιάδων εθελοντών, οι επαγγελματίες έχουν αναπτύξει πιο εκλεπτυσμένες μεθόδους.

Όπως εξηγούν ειδικοί, οι μικρές, σχεδόν αόρατες αλλαγές είναι οι πιο επικίνδυνες: η αφαίρεση μιας δυσάρεστης αναφοράς, η αντικατάσταση μιας κριτικής πηγής με μια πιο «ουδέτερη», η υποβάθμιση αρνητικών πληροφοριών κάτω από εκτενείς περιγραφές φιλανθρωπίας. Αυτές οι παρεμβάσεις δύσκολα ανιχνεύονται και τείνουν να παραμένουν στη σελίδα.

Ο άνθρωπος-κλειδί και τα «sockpuppets»

Στο κέντρο της υπόθεσης βρίσκεται ο Ράντεκ Κότλαρεκ, σύμβουλος διαδικτύου με ειδίκευση στο SEO, Radek Kotlarek ο οποίος φέρεται να διαχειριζόταν ένα δίκτυο δεκάδων ψεύτικων λογαριασμών («sockpuppets») που λειτουργούσαν συντονισμένα. Το δίκτυο αυτό, συνδεδεμένο με την εταιρεία του Web3 Consulting, πραγματοποίησε επί χρόνια επεξεργασίες που παραβίαζαν τους κανόνες της Wikipedia.

Radek Kotlarek, Ceo at Web3

Μέσα από την ανάλυση του δημόσιου ιστορικού αλλαγών, οι ερευνητές εντόπισαν 26 τέτοιους λογαριασμούς, οι οποίοι τελικά αποκλείστηκαν το 2024. Όμως μέχρι τότε είχαν ήδη προλάβει να επηρεάσουν σημαντικά το αρχείο.

Από το Κατάρ μέχρι την Αφρική και τη Λιβύη

Μεταξύ των πιο σοβαρών περιπτώσεων περιλαμβάνεται το Κατάρ, το οποίο, ενόψει του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2022, επιχείρησε να περιορίσει την προβολή αναφορών για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και θανάτους μεταναστών εργατών. Σύμφωνα με μαρτυρίες, λήμματα για πολιτικούς και επιχειρηματίες «καθαρίστηκαν», ενώ αρνητικά δημοσιεύματα θάφτηκαν.

Άλλες παρεμβάσεις αφορούσαν το ίδρυμα AGRA, χρηματοδοτούμενο από το Ίδρυμα Γκέιτς, όπου αφαιρέθηκαν αναφορές σε μελέτες που έδειχναν ότι το πρόγραμμα απέτυχε στους στόχους του. Στη Λιβύη, λογαριασμοί του δικτύου προωθούσαν αφηγήματα υπέρ της μιας πλευράς στον εμφύλιο πόλεμο, την ώρα που καταγράφονταν εγκλήματα πολέμου.

Γιατί το ζήτημα είναι κρίσιμο σήμερα

Η αποκάλυψη αυτών των πρακτικών έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή. Η Wikipedia δεν είναι απλώς μια εγκυκλοπαίδεια: είναι δομικό στοιχείο του οικοσυστήματος της πληροφορίας, το οποίο πλέον τροφοδοτεί και την τεχνητή νοημοσύνη. Αν η βάση αλλοιωθεί, η παραπληροφόρηση πολλαπλασιάζεται.

Όπως προειδοποιούν ειδικοί, σύμφωνα με το thebureauinvestigates η μάχη που δίνουν οι εθελοντές της Wikipedia είναι άνιση και διαρκής. Η αποκάλυψη και το μπλοκάρισμα δικτύων χειραγώγησης μοιάζει με «σβήσιμο πυρκαγιών». Και όσο η πολιτική και οικονομική ελίτ επιδιώκει να εξωραΐσει το αποτύπωμά της, η πίεση θα αυξάνεται.

Σε έναν κόσμο όπου η γνώση μετατρέπεται σε αλγόριθμο, η εγκυρότητα της Wikipedia δεν είναι τεχνικό ζήτημα. Είναι ζήτημα δημοκρατίας.