Παρασκευή, Δεκεμβρίου 21, 2012

ΕΝΑ "ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟ" ΒΙΒΛΙΟ

«Το βιβλίο αυτό, αν καίει, δεν μπορεί να καίει παρά με τον τρόπο που καίει ο πάγος!»  
 Charles Baudelaire 

Σοντερλό ντε Λακλό

 ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ

 
           ΔΕΙΓΜΑ ΓΡΑΦΗΣ

 "...Έτσι, αντί να δημιουργήσουμε, όπως πασχίζουμε, μία διαπρεπή μηχανορράφο, δημιουργούμε μια εύκολη γυναίκα. Και δεν γνωρίζω ανιαρότερο πράγμα από την ανόητη ευκολία των γυναικών να παραδίδονται δίχως να γνωρίζουν πώς και γιατί, μόνο και μόνο επειδή είναι ανίκανες να αντισταθούν στην πρώτη τυχούσα επίθεση. Οι γυναίκες αυτές είναι αποκλειστικά και μόνο μηχανές ηδονής.

...Όχι, δεν θα χαρεί τις απολαύσεις της αμαρτίας και τις τιμές της αρετής. Δεν μου αρκεί να την κατέχω· επιθυμώ να μου παραδοθεί με τη θέλησή της. Δεν με ενδιαφέρει να την πλησιάσω αλλά να επιτύχω την ομολογία του έρωτά της.

...Θα διαπιστώσετε ότι δεν απομακρύνθηκα ούτε κατά κεραίαν από τις αρχές της ερωτικής τέχνης, από τις αρχές της πολεμικής τέχνης δηλαδή.

...Θα έχετε δίκιο να με κοροϊδέψετε. Κοροϊδέψτε με λοιπόν κι ας μιλήσουμε για άλλα πράγματα. Για άλλα πράγματα, Για τα ίδια δηλαδή, το ίδιο πράγμα, τις γυναίκες. Τις γυναίκες προς κατάκτησιν ή τις γυναίκες προς απώλεια ή και τα δύο μαζί.

...Συντάσσω μία κατήχηση της ερωτικής κραιπάλης προς χρήσιν της μαθήτριάς μου. Αυτό το κορίτσι είναι πραγματικά σαγηνευτικό! Αυτή η αντίθεση ανάμεσα στην αφελή της γλυκύτητα και την ωμότητα της γλώσσας εντυπωσιάζει."


Οι «Επικίνδυνες σχέσεις» του Σοντερλό ντε Λακλό (1741-1803) πρωτοεκδόθηκαν στο Παρίσι το 1782. Η κοινωνία αντιμετώπισε το γεγονός ως σκάνδαλο. Η πρώτη έκδοση εξαντλήθηκε σε μερικές μέρες καθώς και οι επόμενες εκδόσεις. Ένα αντίτυπο, χωρίς τίτλο στο εξώφυλλο, βρέθηκε αργότερα στα προσωπικά υπάρχοντα της Μαρίας Αντουανέττας. Η κυκλοφορία τους επιτράπηκε επί Λουδοβίκου ΙΣΤ΄ και των διαφόρων επαναστατικών κυβερνήσεων που ακολούθησαν. Απαγορεύτηκε με την κατηγορία του «επικίνδυνου» το 1825, επί βασιλείας του Καρόλου Ι΄, μαζί με τα έργα του Βολταίρου, του Ρουσσώ, του Μοντεσκιέ και του Μπωμαρσαί. Η απαγόρευση ίσχυσε ουσιαστικά σε όλον τον 19ο αιώνα. Δεν είναι παράξενο που μόνον ο Μπωντλαίρ, ο «καταραμένος ποιητής», υποστήριξε δημόσια το έργο.

Ο Λακλό είναι ένας καταδότης των ονείρων. Αποκάλυψε τα όνειρα της εποχής του, δίδοντάς τους ζωή, εισάγοντάς τα στον ευρύ χώρο των συλλογικών ονείρων, στον χώρο όπου τα προνομιούχα πρόσωπα, που έστω και για μία στιγμή μπόρεσαν να κατευθύνουν τη μοίρα τους, δίδουν τροφή στα όνειρα των κοινών θνητών.


Οι «Επικίνδυνες σχέσεις» χαρακτηρίστηκαν ως «έργο εξοργιστικής ανηθικότητας», «βιβλίο άξιο θαυμασμού και κατάρας», ο δε συγγραφέας τους θεωρήθηκε ότι «επειδή σκιαγραφούσε τέρατα, έπρεπε να είναι τέρας ο ίδιος». Στον 20ό αιώνα το βιβλίο απέκτησε μεγάλη κριτική εκτίμηση και δημοτικότητα, αν και η ιδέα του «κινδύνου» και του σκανδάλου παρέμεινε. Έχουν γυριστεί τρεις κινηματογραφικές ταινίες –του Roger Vadim το 1960, του Stephen Frears και του Milos Forman το 1988-1989–, ενώ ο Ανατολικογερμανός συγγραφέας Heiner Müller έγραψε το Κουαρτέτο, θεατρικό έργο με βάση τις Επικίνδυνες σχέσεις.

Ο τόμος συνοδεύεται από εκτενή εισαγωγή του Αντρέ Μαλρώ, εργοβιογραφία του συγγραφέα, ένα σχεδίασμα μελέτης του Μπωντλαίρ και ένα δοκίμιο του Τσβέταν Τοντόροφ.
_____________________________________________________
Σοντερλό ντε Λακλό (Choderlos de Laclos): «Επικίνδυνες σχέσεις»  -  Μετάφραση: Ανδρέας Στάικος

ISBN: 978-960-325-861-2  -  αριθμός σελίδων: 600  -  τιμή: 25,00 Ευρώ  -  Εκδόσεις ΑΓΡΑ, Δεκέμβριος 2009
********************************************************

*Οι αυθεντικές γκραβούρες και  εικόνες από τη 2η έκδοση του μυθιστορήματος  (1896)

****************************************
ΔΕΙΤΕ ΤΙΣ "ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ" ΣΤΗ ΜΟΝΤΕΡΝΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΟΥΣ ΤΟΥ ΡΟΖΕ ΒΑΝΤΙΜ, ΤΟ 1960, ΜΕ ΜΕΓΑΛΟΥΣ ΕΥΡΩΠΑΙΟΥΣ ΗΘΟΠΟΙΟΥΣ


DANGEROUS LIAISONS - 1960 ("Les liaisons dangereuses") is a French-Italian coproduction, loosely inspired by a 1782 novel by Pierre Choderlos de Laclos. It was directed by Roger Vadim, and stars Jeanne Moreau, Gérard Philipe, Annette Vadim and Jean-Louis Trintignant. The screenplay was adapted by Claude Brulé, Roger Vailland, and Roger Vadim.

Intended as a modern version of the once scandalous French novel, this 1959 film pits one woman's desire to manipulate others against the power of real love. Moreau plays Juliette de Merteuil, a conniving socialite who manipulates the Vicomte de Valmont (Philipe) into meeting and seducing pious Marianne (Vadim). Valmont and Marianne eventually fall in love, much to his dismay and to the delight of Merteuil.

Shot in the style of the French New Wave, DANGEROUS LIAISONS - 1960 features smoky black-and-white cinematography by Marcel Grignon, and a striking jazz score from Thelonious Monk. It was the next-to-last picture made by Philipe before his untimely passing at age 36. He died nearly eight weeks after the film was released. A region 1 DVD was issued by Wellspring several years ago, but is now out-of-print.

English subtitles have been added.
*******************************************
Η ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΑΠΌ ΤΟ ΣΤΥΛΙΣΤΑ ΖΩΓΡΑΦΟ GEORGE BARBIER

 

Το σεξ ως μελέτη θανάτου

Κώστας Γεωργουσόπουλος
Τα Νέα [Βιβλιοδρόμιο], 14 Ιουλίου 2007

ΤΟ ΕΠΙΣΤΟΛΙΜΑΙΟ ΑΡΙΣΤΟΥΡΓΗΜΑ ΤΟΥ
ΛΑΚΛΟ «ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ» (1782)
ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΑ ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΜΑΡΚΗΣΙΟΥ ΝΤΕ
ΣΑΝΤ (ΠΟΥ ΕΓΡΑΨΕ ΤΟ 1784 ΤΙΣ «120
ΗΜΕΡΕΣ ΤΩΝ ΣΟΔΟΜΩΝ») ΑΠΟΤΕΛΟΥΝ
ΤΗΝ ΚΟΡΥΦΗ ΤΗΣ ΕΡΩΤΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ
ΤΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΟΦΡΟΝΩΝ ΤΟΥ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΥ

Οι ελευθερόφρονες, οι λιμπερτίνοι, ήταν μια διανοουμενίστικη μόδα ευρείας χρονικής διάρκειας από την εποχή της Αναγέννησης έως τα πρώτα χρόνια της Γαλλικής Επανάστασης, μόδα που έφτασε μ΄ αυτούς τους δύο αντιπροσωπευτικούς συγγραφείς (πρώην στρατιωτικούς) που διεκδικούν πρώτοι τον χαρακτηρισμό των «ακόλαστων» και «καταραμένων» ποιητών- δημιουργών. Εδώ βέβαια πρέπει να σημειώσω πως η πρώτη κριτική που έγινε για τον «τύπο» του άθεου, κολασμένου, κυνικού, ερωτικά ανικανοποίητου λιμπερτίνου είναι στο αριστούργημα του Μολιέρου «Δον Ζουάν», την έξοχη ειρωνική ιλαροτραγωδία.

Ο Λακλό στις επιστολές που ανταλλάσσουν οι δύο ακόλαστοι εραστές- προαγωγοί-σαδομαζοχιστές, ο Βαλμόν και η Μερτέιγ, εξαντλεί το ρεπερτόριο του ερωτικού λεξιλογίου. Συγκροτεί τη χάρτα των διαστροφών, την επώδυνη ηδονή της σεξουαλικής βίας, όλες τις στρατηγικές της ερωτομανούς ρητορικής, τη σκευωρία των φύλων, τις παγίδες της σαγήνης και τη γοητεία των ερωτικών ποικιλιών. Χωρίς ίχνος ηθικολογικής ερμηνείας οφείλω εδώ να πω πως η «Φιλοσοφία του μπουντουάρ» (για να δανειστώ, γενικεύοντας, τον κομβικό τίτλο έργου του Σαντ), όπου το σεξ λειτουργεί ως μηχανισμός πλήρους ελέγχου των μυϊκών και νευρικών, ορμονικών και διανοητικών συστημάτων, ως παραγωγός υγρών, εκκρίσεων, περιττωμάτων κ.τ.λ., δεν μπορεί να νοηθεί χωρίς την πλήρη απουσία ηθικών κανόνων, πάσης φύσεως και κυρίως μεταφυσικών και θεολογικών δογμάτων.

Οι λιμπερτίνοι ήταν κατ΄ αρχάς και κατ΄ αρχήν άθεοι, αλλά και αλλεργικοί σε όρους και κανόνες ζωής ρυθμισμένους με αξιολογικά, ιστορικά κεκτημένα, κριτήρια κοινωνικής συμβίωσης. Η γυναίκα ως ερωτικός σύντροφος είναι έννοια απεχθής. Υπάρχει μόνο ως παθητικό αντικείμενο προσφοράς ηδονής. Επιλέγεται για να αποτελέσει όργανον, δουλικού φρονήματος, ως ζώον που με τα φυσικά του θέλγητρα, τα υγρά του και τις μυρουδιές του ερεθίζει το ορμονικό σύστημα που διεγείρει τον φαλλό.

Υπάρχουν όμως και οι γυναίκες λιμπερτίνοι, όσες εξαιτίας ενός κορεσμού ερωτικής ποικιλίας συνευρέσεων μετατρέπονται σε εμπειρικούς συμβούλους των ανδρών, σε «τεχνοκράτες» της γυναικείας σεξουαλικότητας και ως αποστάτες του φύλου τους που αλλάζοντας στρατόπεδο και εκμεταλλευόμενες τη συσσωρευμένη ερωτική ταπείνωση μετατρέπονται, όπως είπα, σε σαδιστικούς τυράννους εκδικούμενες την αλλοτρίωσή τους στο πρόσωπο αφελών κορασίδων που σαγηνεύουν και εκπορνεύουν τιμωρώντας έτσι τη χαμένη δική τους βιασμένη αθωότητα.

Ο Λακλό εκφράζει την εποχή του και τον κυνικό της ορθολογισμό, που ενέταξε στο cogito και την ερωτική διάθεση ακολουθώντας τη συλλογιστική του Καρτέσιου ότι ο άνθρωπος είναι μια Μηχανή. Θυμάμαι πως κάποτε που επισκέφθηκα το διαβόητο Πανεπιστήμιο του Λέιντεν στην Ολλανδία, ένα από τα οχυρά του ορθολογισμού, μου έδειξαν μια αίθουσα όπου κατά παράδοση στους τοίχους της υπογράφουν διάσημοι επισκέπτες. Ανέγνωσα τις υπογραφές του Νεύτωνα, του Αϊνστάιν, του Μπορ, του Έρασμου. Μου έκανε όμως εντύπωση μια τεράστια στην κορυφή επιγραφή, προφανώς των διαφωτισμένων φοιτητών του παρελθόντος, με κόκκινη μπογιά. Οι φοιτητές παρωδούσαν το καρτεσιανό αξίωμα Cogito ergo sum (Σκέπτομαι άρα υπάρχω) ως εξής: Coito ergo sum (Συνουσιάζομαι άρα υπάρχω)!!

Το έργο του Λακλό για πολλές δεκαετίες (έναν αιώνα περίπου) βούλιαξε στη λήθη και στην αποστροφή της εδραιωμένης πλέον μετεπαναστατικής συντηρητικής αστικής ηθικής. Το ξέθαψαν οι υπερρεαλιστές και ο πρόδρομός τους Απολινέρ. Η νέα επαναστατικότητα, ο μαρξισμός, η ψυχανάλυση και η φροϋδική σεξουαλική ερμηνεία των κινήτρων φώτισε με άλλο φως το κείμενο του τολμηρού λιμπερτίνου, όπως εξάλλου και τα έργα του Ντε Σαντ.
[…………………]

Δεν υπάρχουν σχόλια:

ΩΣ ΚΑΙ TURKAEGEAN ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΤΩΝ ΑΧΡΗΣΤΩΝ!

Φιάσκο με Turkaegean: Η Ελλάδα πιάστηκε στον ύπνο και τρέχει να σώσει το 'Αιγαίο'