Πέμπτη, Ιουνίου 04, 2026

Δημόσιο Πανεπιστήμιο στην εποχή Μητσοτάκη : ένας πνιγηρός χώρος όπου ποινικοποιούνται τα πάντα για φοιτητές και διδάσκοντες

 



Το Δημόσιο Πανεπιστήμιο δεν «πουλιέται»!

Ένας νόμος για την ανώτατη εκπαίδευση (5224/2025) δεν αρκούσε για να φέρει τη λαίλαπα πειθαρχικών και ποινικών διώξεων από κάποιες πρόθυμες πρυτανείες. Το γενικό κλίμα άσκησης αυταρχικής κυβερνητικής εξουσίας αποτέλεσε το θεμέλιο αυτού του αντισυνταγματικού νόμου. Θεσπίστηκε για να λειτουργήσει ως «νομιμοποιητικό» στήριγμα επιβολής σιγής νεκροταφείου στα ΑΕΙ. Το παράδειγμα ατιμώρητων υπουργών και υπευθύνων για οικονομικά σκάνδαλα και κυρίως για το κορυφαίο σκάνδαλο των υποκλοπών που ενορχήστρωσε το Μαξίμου, ήταν αρκετό. Πήραν το πράσινο φως κάποιες πρόθυμες πρυτανείες για να αποτρέψουν κάθε ελεύθερη έκφραση, να τιμωρήσουν κάθε κριτική και κάθε δημοκρατική κίνηση, να εγκαταστήσουν μηχανισμούς επιτήρησης και προληπτικής τρομοκράτησης.

Σταχυολογώντας τα τελευταία περιστατικά αυταρχικής εκτροπής διοικήσεων, καταγράφουμε:

  • Σε ποινή φυλάκισης 14 μηνών, εξαγοράσιμη, καταδικάστηκε φοιτητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Το «κατηγορητήριο»: «φθορά δημόσιας περιουσίας» επειδή έγραψε συνθήματα σε τοίχο του ΕΜΠ, τον Μάιο του 2024.
  • Σε πειθαρχική ακρόαση στις 15-16 Δεκεμβρίου 2025, κλήθηκαν τουλάχιστον 9 φοιτητές/τριες από τους/τις 15 που είχαν συλληφθεί βίαια από ομάδες καταστολής κατά τη διάρκεια της τελευταίας κατάληψης στην Αρχιτεκτονική του ΕΜΠ. Η παραπομπή γίνεται με το διπλό «κατηγορητήριο» της παρεμπόδισης της εύρυθμης λειτουργίας και της χρήσης χώρων χωρίς την άδεια των αρμόδιων οργάνων του ΕΜΠ.
  • 3 μέλη του Συλλόγου ΔΕΠ (ΕΣΔΕΠ) του ΑΠΘ, Ηλίας Κονδύλης, Δημήτρης Ραπτάκης και Σωτήρης Σωτηρόπουλος, καλούνται σε εξέταση από το Τμήμα της Αστυνομικής Δ/νσης Θεσσαλονίκης. Το «βαρύτατο παράπτωμά» τους: να παρευρεθούν και να εκφράσουν δημόσια την αλληλεγγύη τους στον αγώνα και τα δίκαια αιτήματα των οικότροφων φοιτητών/τριών των εστιών του ΑΠΘ.

Αντικείμενο διώξεων είναι πρωτίστως οι φοιτητές, αλλά και διοικητικοί και πανεπιστημιακοί. Οι φοιτητές με τα συλλογικά τους όργανα και τις αποφάσεις τους συναντούν τείχος απαγορεύσεων διοικήσεων με πρόσχημα την δήθεν «ασφάλεια» των ιδρυμάτων. Εκδηλώσεις διαμαρτυρίας, ανοικτές συζητήσεις και κριτική της αυταρχικής λειτουργίας αποτελούν το μεγάλο φόβητρο εκείνων που σφετερίζονται το κύρος του Δημόσιου Πανεπιστημίου, τις παραδόσεις και τις δημοκρατικές του λειτουργίες. Οι πραγματικοί υπόλογοι αυτής της αυταρχικής επιχείρησης παραμένουν χωρίς λογοδοσία και εφευρίσκουν «κατηγορητήρια» εναντίον μελών της πανεπιστημιακής κοινότητας.

Εκδιώκονται από τις σπουδές τους φοιτητές με τον απαξιωτικό χαρακτηρισμό «αιώνιοι φοιτητές», όταν εξαιτίας σκληρών κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών καθυστερούν να τις ολοκληρώσουν. Αντιδρούν οι φοιτητές; Πειθαρχικά! Εναντιώνονται σ’ αυτά οι σύλλογοι φοιτητών; Φορτώστε τους με ποινικά αδικήματα! Βρίσκουν υπεράσπιση από τους Καθηγητές τους; Μήνυση και σ’ αυτούς! Αυτή η στάση δείχνει πρωτοφανές μένος, ασύμβατο προς το ήθος και την παράδοση των δημόσιων λειτουργών, και δεν μπορεί να δικαιολογηθεί, όχι μόνο από τους φοιτητές, αλλά και από τους πανεπιστημιακούς δασκάλους που έχουν ορκιστεί να θεραπεύουν την επιστήμη ή την τέχνη τους, που έχουν δικαίωμα και υποχρέωση να εκφράζονται ελεύθερα, να ασκούν αυστηρή κριτική σε κάθε πράξη διοικήσεων και κυβερνήσεων.

Αυτό δεν είναι το Πανεπιστήμιο που υπηρετήσαμε τα τελευταία 50 χρόνια. Δεν ξεχνάμε τους συλλογικούς αγώνες υπεράσπισης του Δημόσιου και Δωρεάν χαρακτήρα της ανώτατης εκπαίδευσης που κατάφεραν να ανακόψουν την υποβάθμιση και ιδιωτικοποίησή της. Η πανεπιστημιακή κοινότητα, πλαισιωμένη από ολόκληρη την εκπαιδευτική κοινότητα και τους μαθητές, ξεσήκωσε λαϊκές γειτονιές και συνοικίες, απλώθηκε σε πολλές πόλεις. Το αποτέλεσμα ήταν να μεταστραφεί το πολιτικό κλίμα και να μην αναθεωρηθεί το Άρθρο 16 του Συντάγματος. Φυσικά, αυτό δεν το «συγχώρησε» η σημερινή κυβέρνηση και με νομικά παραθυράκια κοντεύει να κάνει «κουρελόχαρτο» το Σύνταγμα, εξυπηρετώντας ιδιωτικές εταιρείες που προσφέρουν πιστοποιημένη κατάρτιση αντί ακαδημαϊκής σπουδής με στέρεο υπόβαθρο και έρευνα.

Οι αγώνες αυτοί στηρίχθηκαν στην παράδοση της αντίστασης που ξέσπασε με τους φοιτητικούς αγώνες για το (τότε άρθρο Συντάγματος) «114», την «προίκα στην παιδεία» και την κορυφαία εξέγερση του Πολυτεχνείου ενάντια στη Χούντα το 1973!

Μέχρι πρόσφατα δεν είχε εμφανιστεί τόσο προκλητικά η μετάλλαξη του Πανεπιστημίου σε «επιχειρηματικό», και μάλιστα με απόπειρα να θεσμοθετηθεί η χρηματοδότησή του για πολεμικούς σκοπούς, ακόμη και από το ΝΑΤΟ! Απώτερος, διακηρυγμένος στόχος η αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος! Είναι τόσο πιεστικά τα συμφέροντα που θέλουν να επενδύσουν στην εμπορευματοποίηση της εκπαίδευσης.

Η αυταρχική καταστολή της ελεύθερης έκφρασης και η ποινικοποίηση της κριτικής προετοιμάζουν το έδαφος για την εκποίηση του δημόσιου αγαθού της Παιδείας. Θα φοβηθούν οι Πανεπιστημιακοί Δάσκαλοι ή θα συνεχίσουν να λειτουργούν στο πνεύμα και τις πάγιες αρχές της Δημοκρατίας με ελεύθερη έκφραση γνώμης και αυστηρή κριτική σε κάθε απόπειρα αυταρχικής εξουσίας;

Θα υψώσουμε το ανάστημά μας αντιστεκόμενοι στα ολισθηρά βήματα άσκησης διοίκησης μέσω πειθαρχικών διώξεων και μηνύσεων εναντίον μελών της πανεπιστημιακής κοινότητας; Θα τιμήσουμε τον ρόλο μας, σύμφωνα και με την παράδοση καθηγητών στην Κατοχή και στη Δικτατορία;

Συλλογικά συνδικαλιστικά όργανα φοιτητών και Πανεπιστημιακών κινητοποιούνται και ήδη ασκούν δριμεία κριτική σε τέτοιες αντιδημοκρατικές ενέργειες, καταγγέλλοντας τα πειθαρχικά και τις διώξεις εκ μέρους προθύμων πρυτανειών. Θα αφήσουμε να πρυτανεύσει ο αυταρχισμός και η καθεστωτική νοοτροπία στα Πανεπιστήμια; Ας αναλάβουμε όλες και όλοι τις ευθύνες μας.

Σημείωση ΑΥΓΗΣ: Ο πρύτανης ΕΜΠ, έξω από κάθε ακαδημαϊκή διαδικασία, κατέφυγε ατομικά σε άσκηση ποινικής δίωξης, εκτός ΕΜΠ, ζητώντας να ασκηθεί ποινική δίωξη εις βάρος του Γιάνη Μαΐστρου, πρώην Αντιπροέδρου της ΠΟΣΔΕΠ, «… καθώς και κάθε υπαίτιου για την τέλεση αξιόποινων πράξεων της εξύβρισης και της συκοφαντικής δυσφήμησης μέσω διαδικτύου …». Το «ποινικό αδίκημά» του ένα μέιλ που ασκεί αυστηρή κριτική σε αυταρχικές πράξεις οργάνων διοίκησης.

*Ο Γιάνης Μαΐστρος είναι Επίκουρος Καθηγητής ΕΜΠ, πρώην Αντιπροέδρος της ΠΟΣΔΕΠ

Δεν υπάρχουν σχόλια: