Τρίτη, Απριλίου 30, 2024
The Evolution of Classical Music (1680-1928)
Πιανιστική περιδιάβαση στον ανθώνα της κλασικής μουσικής με κορφολογήματα πανέμορφων λουλουδιών , που άνθισαν από τα τέλη του 17ου αιώνα έως το πρώτο τέταρτο του εικοστού.
Πρωτότυπο εγχείρημα , εξαιρετικά όμως διασκεδαστικό και ωφέλιμο για μορφωτικούς λόγους...
Στέλλα Δρούγου (Αρχαιολόγος): κατάθεση ψυχής

Στέλλα Δρούγου: Σιωπούσα γιατί δεν ήθελα να είμαι η ουρά, το έκτυπο του Ανδρόνικου
Κορυφαία επιστήμονας και δασκάλα, δεξί χέρι του Μανώλη Ανδρόνικου, μια μεγάλη κυρία της Ελληνικής Αρχαιολογίας που ποτέ δεν κυνήγησε τη δημοσιότητα, ποτέ δεν επεδίωξε την προβολή, μιλά για τη ζωή της και εξηγεί πώς και η ίδια ανήκει στην περίφημη γενιά της σιωπής.
-Εγώ είμαι Σαλονικιά, από μάνα Εβραία Σαλονικιά, το υπογραμμίζω αυτό, και πατέρα Καβαλιώτη, μουσικός. Γεννήθηκα στο Ρωσικό νοσοκομείο, μετά με πήγαν οι γονείς μου σε ένα παλιό σπίτι, Ιταλίας λεγόταν ο δρόμος και μετά άρχισαν να τριγυρίζουν από δωμάτιο σε δωμάτιο, από σπίτι σε σπίτι για χρόνια.
–Γύρισε απ’ τα στρατόπεδα συγκεντρώσεως μόνο ο αδερφός της μητέρας, η μητέρα ήταν η μόνη που έμεινε πίσω, ο θείος όταν γύρισε ανέλαβε να τους βοηθήσει η κοινότητα. Κατόπιν ο θειός μου έφυγε στην Αμερική ο μόνος που διασώθηκε από 30 συγγενείς μας.
–Οι γονείς μου τριγύρισαν σε διάφορα δωμάτια, Αγία τριάδα και τριγύρω. Σχολείο πήγα στην Παπαναστασίου απέναντι από τον Ευκλείδη. Τα μισά παιδιά ερχόντουσαν στο μάθημα χωρίς παπούτσια. Και κανένας μας δεν μιλούσε. Υπόβοσκε πάντα. Ή θα ήτανε άτακτα αγόρια που παίζουν στο δρόμο ή εμείς τα κορίτσια ήμασταν…
-Εγώ τουλάχιστον ανήκω στα στη γενιά της σιωπής. Δεν λες ότι η μάνα σου είναι η εβραία. Δεν λες ότι ο πατέρας σου είναι αριστερός, δεν λες τίποτα και το ξέρεις από παιδί 8 χρονών.
-Τη μάνα μου την έκρυψε ο πατέρας μου γιατί υπήρχε ειδύλλιο πριν απ’ τον πόλεμο, έκαναν παρέα όλοι αυτοί. Οι θείοι μου, η μάνα μου, ο πατέρας μου, ανεξαρτήτως θρησκειών, ήταν όλοι τους ανεξίθρησκοι. Και κάναν παρέα και εγένετο ειδύλλιο.
–Ο πατέρας μου εκλήθη στην Αλβανία. Κι όταν επέστρεψε, αποφάσισε, με τις ευλογίες και της γιαγιάς μου που έχω το όνομά της, Εστρέλα, να τα φτιάξουν να ζήσουν μαζί. Έκρυψε τη μαμά μου εκεί στα ερείπια του Γαλερίου, σε ένα χαμόσπιτο. Όλη η γειτονιά το ήξερε. Κανένας δεν είπε τίποτα και έτσι σώθηκε η μάνα μου. Η υπόλοιπη οικογένεια κάπου 30 άτομα χάθηκαν και γύρισε μόνο ο ο θείος μου. Ο οποίος είδε την κατάσταση στο 47 και έφυγε. Εγώ είμαι ενός έτους μωρό. Η οικογένεια της άλλης της γιαγιάς της Μαρίας Καβαλιώτισσας είχαν να κάνουν με τα καπνά, καπνεργάτες. Μεγάλωσαν και τα άλλα παιδιά της γιαγιάς της Μαρίας οπότε ο πατέρας μου μόλις ελευθερωθήκαμε πήρε τη μάνα και παντρεύτηκαν, άλλαξε και θρήσκευμα. Κι άρχισε ένας αγώνας επιβίωσης μέχρι που πήγαμε εμείς σχολείο.
-Δε με ρώτησαν ποτέ για αυτή την ιστορία, όταν σας λέω είμαι της σιωπής… Όλη η Θεσσαλονίκη ήταν στη σιωπή.
-Εγώ δεν αναπαράγω τη σύγχρονη μυθιστορία που έχει γίνει πολύ της μόδας. Εγώ σας λέω πράγματα που είναι στο υπόστρωμα. Ακόμα κι αυτά που γράφονται τώρα για τους Εβραίους της Θεσσαλονίκης, τα ιστορικά θεωρητικά, είναι μια φλούδα, δεν πάμε πιο πέρα. Κάποιοι ιστορικοί δεν είναι οκνηροί. Όταν βρίσκουν έτοιμες απόψεις, έτοιμα πράγματα- το ίδιο κάνουν και με τον Αλέξανδρο, τον Ναπολέοντα- όταν βρούμε έτοιμα πράγματα, μας βολεύει και κάνουμε ότι κάνουμε. Δεν είναι έτσι.

-Το μόνο που θυμάμαι στα παιδικά μου χρόνια ότι διάβαζα πολύ. Ο Χατζής έχει ένα μυθιστόρημα για την εβραϊκή κοινότητα στα Γιάννενα κι εκεί οι αντιθέσεις και οι δυσκολίες είναι ταξικές, όχι θρησκευτικές. Το ίδιο κι εδώ. Της γιαγιάς μου η οικογένεια ήταν γραμματιζούμενη, πολιτικοποιημένη και η ανάγκη της οικογένειας την έφερε να παντρευτεί τον παππού μου που, απ’ ότι έλεγε η μάνα μου, γιατί δεν τους γνώρισα, ήτανε λίγο α λα τούρκα, κάποτε είχε λεφτά, είχανε σιδεράδικο, και μετά χαθήκαν τα λεφτά, σκόρπισαν τα αδέρφια, παντρεύτηκαν οι αδερφές με πιο πλούσιους και η γιαγιά παντρεύτηκε τον παππού, τον Δαυίδ, για να συντηρήσει τα μικρότερά της αδέρφια γιατί είχε πεθάνει και η μάνα της. Κι αυτά όλα τα αδέρφια ήταν στο Κόμμα. Ο πρώτος από την οικογένεια που απ’ ότι κατάλαβα από τις κουβέντες της μάνας μου, ήταν πια ο άγιος της οικογένειας ήταν ο Σαμουέλ, ο οποίος τουφεκίστηκε πάνω ως αριστερός μες στο ’43, αναφέρεται στις λίστες: για αντίποινα οι Γερμανοί σκότωσαν 14-15 Έλληνες και μεταξύ αυτών ήταν κι αυτός. Κι έλεγε πάντα πως εκείνος ο νέος ο άνθρωπος φρόντιζε για την γειτονιά, έκανε το ιδεολογικό του καθήκον. Αυτός ο άνθρωπος προδόθηκε, τον πιάσαν και στα αντίποινα τον σκότωσαν.
-Από εκεί και πέρα ήταν και η γιαγιά τα παιδιά της τα μεγάλωσε ανεξίθρησκα, με πολλή αγάπη για τη Θεσσαλονίκη- ήταν η πατρίδα τους. Ο πατέρας μου, από τα καπνεργοστάσια της Καβάλας είχε πάρει κατάλληλη μόρφωση και είχαν πάντα μια κουβέντα. Υπήρχε δηλαδή μια πολιτική συνείδηση με την ευρύτερη έννοια. Δεν ήταν δηλαδή επάγγελμα. Αγαπούσαν πολύ και όλοι μπλέξαν με τη μουσική κ ι όταν ήρθαν παιδιά από μια ομηρία στη Βουλγαρία, η γιαγιά και τα παιδιά της, τα μεν κορίτσια άρχισαν να δουλεύουν εργάτριες εδώ κι εκεί, ο δε πατέρας σιγά σιγά με την κιθάρα, με το τραγούδι, μετά με την περίφημη ορχήστρα Πάρμεν. Ο πατέρας είχε μια συγκεκριμένη δουλειά, μετά εγκατέλειψε τα εργοστάσια και αφιερώθηκε στη μουσική.

«Ήθελα να δω πώς γεννιέταιο φασισμός σε μία κοινωνία»
-Η ορχήστρα Πάρμεν ήταν η ορχήστρα που μαζί με την ορχήστρα Σπάθη, οι δυο μεγάλες ορχήστρες της Θεσσαλονίκης. Λουξεμβούργο, Μεντιτερανέ, μυθικά κέντρα, όλη η μεταπολεμική αστική τάξη που ανέβαινε, με πολύ πλούτο είχε όλα αυτά τα πράγματα, τις εξόδους και οι δυο ορχήστρες είχαν αυτή την εξέλιξη.
-Στα κέντρα που έπαιζε δεν πηγαίναμε, όταν γίναμε 8 χρονών μας το έκοψε ο πατέρας, αλλά ακούγαμε πάρα πολύ μουσική στο σπίτι, μετά ταξιδεύαμε μαζί τους- εγώ την δεύτερη τάξη του δημοτικού την έκανα στην Κύπρο με μετάλαβε ο Μακάριος, ήταν μια ακόμη Αγγλοκρατία. Από εκεί και πέρα αποκτήσαμε κι ένα είδος «κοσμοπολίτικου». Είχαμε τους καλλιτέχνες με τις απορίες τους, με τα σκέρτσα τους, αλλά ήταν ανοιχτό περιβάλλον, ήταν πολύ ωραίο. Γυρίσαμε, πάλι ο αγώνας για την επιβίωση. Ο πατέρας σιγά σιγά δυσκολευόταν γιατί στη δεκαετία πια του 60 αυτή η αστική τάξη δεν ήταν πια έτσι. Το ρεμπέτικο βγαίνει στην επιφάνεια και θυμάμαι ότι ο πατέρας ήταν αντίθετος σε όλη αυτή τη ρεμπέτικη μουσική, αλλά όταν εμφανίστηκε ο Μίκης, ήταν για αυτόν η μουσική που μπορούσε να υπηρετήσει. Το ’67 ήρθε η δικτατορία, τα ανέτρεψε όλα κι από εκεί και πέρα υποστήκαμε όλοι τις συνέπειες.
-Ξεκίνησα το πανεπιστήμιο με τον Επιτάφιο του Ρίτσου, πρώτο μάθημα, και λέω «να ο λόγος, αυτό είναι λόγος». Και τελείωσα το ’69-’70 ακούγοντας τον Μάνεση- απ’ τα τελευταία τους μαθήματα- τον Μαρωνίτη, είχαμε πάρα πολύ καλούς δασκάλους. Λίνος Πολίτης, Μπακαλάκης, Ανδρόνικος, Σακελλαρίου τον ιστορικό. Ποιον να θυμηθώ, Καραγιαννόπουλος… Στη Χούντα αυτοί είχαν απομονωθεί, ο Μάνεσης είχε φύγει, ο Ανδρόνικος ήταν μια σιωπηλή φυσιογνωμία, ο Κακριδής μας εξήγησε που δε φοράει γραβάτα και ότι δεν έχει πια νόημα, ο Ανδρόνικος όταν ήταν στην ανασκαφή άνθισε και μπορούσες να εισπράξεις ότι μπορείς να φανταστείς, από στίχους του Ερωτόκριτου, από την ανατολίτικη κουλτούρα του, μέχρι συμπεριφορές καθόλου ακαδημαϊκές, έπρεπε να παίξει τάβλι το απόγευμα για να ξυπνήσει. Αυτό ήταν πολύ σπουδαίο.
-Στο σχολείο, που επίσης είχαν περάσει, μικρασιάτες απ’ την Προύσα, καταλάβαινες ότι περνούσε μέσα από το λόγο τους, ήταν η κόρη του Κακριδή καθηγήτριά μας, ήταν η Αγάθωνος, η μάνα του Κυρμπανίδη. Καταλάβαινες ότι το να μάθεις γράμματα είναι ένα δικαίωμα αλλά ένα δικαίωμα που το πολεμάς, βασανίζεσαι για να το αποκτήσεις. Δεν ήταν πείσμα.
-Μετά, μες στη Χούντα, όλοι πήραμε τη μερίδα μας της τρομοκρατίας και τους φόβου. Εγώ όταν τελείωσα δούλεψα από δω κι από κει, λίγο στο Πανεπιστήμιο και να πληρωθώ δε μπορούσα, γιατί είχα ήδη το ιστορικό μου στην αστυνομία. Υπήρξε ό,τι υπήρξε και μετά, λίγο καιρό έκανα βοηθός του Μπακαλάκη, μέχρι να πάρει τη σύνταξή του, και μετά μου είπε ο Μπακαλάκης «δεν πας στην Θράκη»; Ήταν ο καημός του. Όλα τα χρόνια τα φοιτητικά είμαι Βεργίνα και ξέρω ανθρώπους από την κοιλιά της μάνας τους.
-Εκεί απέκτησα χωριό. Εγώ αστή, προλετάρια όπως θέλετε πείτε το, εξ αστών, απέκτησα χωριό. Και ο καημός του Μπακαλάκη ήταν η Θράκη. Στα προπολεμικά χρόνια ο Μπακαλάκης είχε διοριστεί στην Αρχαιολογική Υπηρεσία κι έφτιαξε το μουσείο της Καβάλας και το μουσείο της Θάσου. Κι από εκεί και πέρα, περπάτησε την Θράκη κι έκανε κι ανασκαφές στην Στρύμη, στο Πόρτο Λάγος, ίσως τον τραβούσε η πατρίδα του, κατάγονταν έξω από την Κωνσταντινούπολη, την παλιά Χηλή. Κι επίσης, ο ίδιος αισθανόταν Ίωνας, επειδή ήταν από εκεί. Κι ο Ανδρόνικος ήταν, Προυσιώτης ήταν απ΄τη μάνα του. Ύστερα, είδε τις δυσκολίες και μου λέει «δε φεύγεις για τη Γερμανία»; Γιατί, πρώτα απ’ όλα είχα μια υποτροφία, δεύτερον, η γερμανική βιβλιογραφία ήταν η κυρίαρχη στην αρχαιολογία.
-Υπήρχε ένα αγκάθι βέβαια, η καταγωγή, το οποίο συζήτησα με τη μάνα μου και μου είπε «θα κάνεις το καλύτερο για σένα, μόνο μη ξεχνάς». Αν και υπέφερε πάρα πολύ από την ιδέα ότι δεν πήγε μαζί με τους γονείς της, πέθανε το 2004 και ξαναμίλησε σπανιόλικα. Κατάφερε αυτή η γυναίκα και ισορρόπησε, χάρη στον πατέρα μου, πάρα πολλά πράγματα. Μας έκανε περήφανους.
-Εγώ δεν καταδέχτηκα στην Γερμανία να πω σε κανέναν τίποτα, απλώς άρχισα να διαβάζω για τον γερμανικό Μεσοπόλεμο. Ήθελα να μάθω πως δημιουργείται ο φασισμός σε μια κοινωνία. Και, έμαθα πάρα πολλά και προσπάθησα να είμαι δίκαιη. Εκεί, ήταν μια μικρή επαρχιακή πόλη με ένα πανεπιστήμιο καταπληκτικό, είναι σπουδαίο για την ιατρική. Την πρώτη μέρα που πήγα στο Ινστιτούτο μου είπαν «γιατί μιλάς έτσι σιγά»; Λέω, δεν ξέρετε; Με κοίταξαν περίεργα.

«Δεν υπήρχε περίπτωση να γυρίσω στην Ελλάδα όσο ήταν η Χούντα»
-Μέσα σε λίγες μέρες αποφάσισα πώς δεν υπήρχε περίπτωση να γυρίσω στην Ελλάδα όσο ήταν η Χούντα. Σε πολύ λίγες μέρες πήγα σε μια συγκέντρωση Ελλήνων. Κι όταν είδα τις όψεις και τις συμπεριφορές λέω, ως εδώ ήταν. Δεν υπάρχει περίπτωση να συνεννοηθούμε. Ήταν εντεταλμένοι πράκτορες κλπ. Οι εργάτες ήταν πολύ κλεισμένοι στον εαυτό τους. Στον κύκλο που μπήκα εγώ, τον ακαδημαϊκό, δεν είχαν καμία θέση. Τους ανακάλυψα όταν άρχισα να ψωνίζω, στο σουπερμάρκετ. Γιατί, δεν είναι όπως τώρα που πάνε μορφωμένοι Έλληνες εκεί. Ήταν στα πιο φθηνά, στον σιδηροδρομικό σταθμό και είχαν συνείδηση της διάκρισης που υπήρχε στην γερμανική κοινωνία που ήταν έντονη. Μια φορά πήγα στο σουπερμάρκετ και περίμενα στη σειρά, ξέρετε όλα αυτά τα μαγαζιά είναι σιωπηλά, παίρνεις τα πράγματα αν έχεις λεφτά, τα πληρώνεις, φεύγεις… Αλλά, φαινόμουν ότι δεν ήμουν Γερμανίδα, με παραμέριζε η ταμίας. Αγανάκτησε μια Γερμανίδα και της είπε «μα, για όνομα του θεού, γιατί δεν εξυπηρετείτε πρώτα την κυρία»; Και της έκανε παρατήρηση.
-Από εκεί και πέρα, μετά όταν πήγα Βερολίνο, είδα διάφορα πράγματα, απλώς ήμουν λίγο προστατευμένη από τους Γερμανούς συναδέλφους οι οποίοι αγαπούσαν την Ελλάδα και ερχόμουν από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο. Οι συνάδελφοι εκεί, που ήταν μια καθηγήτρια εξαιρετική, μεγάλο όνομα στη δουλειά μας, μόλις της είπα ότι είμαι από Μπακαλάκη, Ανδρόνικο, Αριστοτέλειο, τελείωσε. Ήταν χρυσή κάρτα. Όταν πήγα στον φιλόλογο για να κάνω και φιλολογία, μου έδωσε για να κάνω τη διατριβή μου ένα δευτερεύον μάθημα. Εντάξει, το έκανα, κάναμε και μια συμφωνία, του λέω, εγώ αρχαία κείμενα δε διαβάζω με ερασμιακή, θα διαβάζω όπως τα έχω μάθει. Την πήρε την εκδίκησή του στις εξετάσεις. Μου λέει «εσείς, που είστε μαθήτρια του Κακριδή, αφήστε το θέμα που έχετε, ελάτε να μιλήσουμε τώρα για το ομηρικά. Νόμιζε ότι θα με έπιανε. Και πήγε πάρα πολύ καλά. Η δε καθηγήτριά μου, μόλις με εξέτασε, με εξέτασε όχι στο θέμα μου. «Α, λέει, Θεσσαλονίκη. Ρωμαϊκή Θεσσαλονίκη». Και ήξερε ότι εμείς μάλλον κάναμε κεραμική. Μου φέρνει έναν δίσκο με ό,τι μπορείτε να φανταστείτε, θραύσματα. Θέλω να πω ότι ήμουν προστατευμένη.
-Είχα ένα ατύχημα στη Γερμανία. Με χτύπησε ένα αυτοκίνητο μες στην αγορά της πόλης που ζούσα. Έμεινα αρκετή ώρα, έχασα αίμα, με πήγαν στο νοσοκομείο. Χωρίς χαρτιά, είχα βγει να αγοράσω κάτι και να γυρίσω στο Ινστιτούτο να δουλέψω. Κανένας δεν ενδιαφέρθηκε μες στο νοσοκομείο για μένα, γιατί δεν είχα χαρτιά. Σου λέει, μια ξένη, με πέταξαν έτσι. Την Δευτέρα, που είδαν ότι στο Ινστιτούτο όλα μου τα πράγματα ήταν πάνω στο γραφείο, ξαμολήθηκαν όλοι να δουν τι γίνεται. Συνάδελφοι κι από το γραφείο της καθηγήτριάς μου. Με το που μάθανε ότι είμαι υπότροφος του Γερμανικού κράτους, μα ήρθε ο ένας, μα ήρθε η αστυνομία να ρωτήσει. Θέλω να πω, πολλές φορές το έζησα αυτό, κι αυτό ήταν ένα είδος προστασίας. Αλλά δεν ήθελα να δικαιολογηθούν.
-Μετά, είχα φοιτητές Γερμανούς εδώ, και κάναμε μια κουβέντα. Όπα, του λέω, δε θα μου πεις ότι αισθάνεσαι, θέλω να μου πεις τις απόψεις σου καθαρές. Είχα συζητήσει μόνο, όταν πήρα μια άλλη υποτροφία το ’80, πήρα τη Χουμπουλντ, που είναι πολύ μεγάλη υποτροφία. Εκεί ήμουν πια τελειωμένη, μπορούσα πήγαινα σε οποιοδήποτε πανεπιστήμιο, έκανα μια κουβέντα με έναν παράγοντα της υποτροφίας. Δάσκαλος. Και κάναμε μια μεγάλη κουβέντα. Μου λέει έχεις δίκαιο. Εμείς φτάνουμε στα σχολεία μας μέχρι τη Δημοκρατία πριν την άνοδο του Χίτλερ. Εκεί σταματάει η εκπαίδευσή μας.
-Παρατηρούσα σε αυτή τη μικρή πόλη, όταν ανέβαινα στο λεωφορείο, πιο πολλές γυναίκες, εκεί στα 60, λίγοι άνδρες. Μπορεί να είναι τα αντανακλαστικά του λαού. Αλλά εγώ νομίζω ότι από αυτό το σημείο και μετά υπήρχε ένας προγραμματισμός ιατρικός. Δηλαδή, να ξεπεράσουμε αυτή την ψυχολογική κατάσταση του λαού, εκεί τρέχουν οι θεσμοί. Ας πούμε, όταν πήρα εγώ το ’80την υποτροφία, κάναμε ένα τουρ σε όλη την Γερμανία. Πήγαμε σε όλα τα εργοστάσια τα μεγάλα, τη μεγάλη τη μετα- βιομηχανία στα σύνορα. Ακούσαμε πολλά για την ιστορία, πήγαμε σε μεγάλες βιομηχανίες στο λιμάνι του Αμβούργου, πήγαμε στη βιομηχανία της Volkswagen, στο μουσείο της. Όλη αυτή η υποδομή έδειχνε μια ανάπτυξη τρομερή. Γι’ αυτό αφήσανε έναν Βιλι Μπράντ, σε εκείνη τη δεκαετία, να ανθίσει. Αν ήταν τώρα ένας άνθρωπος σαν τον Βιλι Μπράντ, θα κάνανε ότι κάνανε οι Σουηδοί που σκοτώσαν τον Πάλμε. Γιατί τώρα η παλάντζα είναι πάρα πολύ οικονομική. Έπρεπε να συγκρατηθούν πάρα πολλά πράγματα τότε.
-Εγώ, είμαι ένα στοιχείο μικρό, ένας κόκκος άμμου, που εισπράττει τις δεκαετίες του 20ου αιώνα που εισπράττει το παρελθόν αυτής της χώρας εδώ, και εισπράττει το παρόν αυτού τότε του παρελθόντος. Και πως μεταλλάσσεται. Όλο αυτό για μένα είναι πάρα πολύ ζωντανό και ζωηρό. Και ξαφνικά, βρίσκομαι στη Βεργίνα.
«Γιατί δεν έμεινα ποτέ έξω»
-Δε σκέφτηκα ποτέ να μείνω έξω. Πρώτα πρώτα, για μένα η γλώσσα και ο λόγος είναι πάρα πολύ μεγάλο πράγμα. Στο τέλος, μιλούσα πάρα πολύ καλά γερμανικά αλλά εμένα, η γλώσσα μου ήταν άλλο πράγμα. [............................................]Στέλλα Δρούγου: Σιωπούσα γιατί δεν ήθελα να είμαι η ουρά, το έκτυπο του Ανδρόνικου ...
Δευτέρα, Απριλίου 29, 2024
Συγγραφέας αρνείται διδακτική υποτροφία από το περίφημο Ίδρυμα DAAD Γερμανία:«Δεν μπορώ να αποδεχτώ την πρόσκληση της DAAD όταν δεν μπορώ να έχω καμία πίστη ότι το ίδρυμα θα σταθεί απέναντι σε ένα τόσο επαίσχυντο πρόγραμμα καταστολής και αντιπαλαιστινιακού ρατσισμού»
| China Miéville |
«Ελεύθερη Παλαιστίνη!»: Συγγραφέας αρνείται διδακτική υποτροφία από τη Γερμανία
Ο Μιέβιλ είχε επιλεχθεί να είναι ανάμεσα σε έξι καλλιτέχνες των συγγραφικών τεχνών, οι οποίοι προσκλήθηκαν από το Deutscher Akademischer Austauschdienst (Γερμανική Ακαδημαϊκή Υπηρεσία Ανταλλαγών – DAAD) για να φιλοξενηθούν στο Βερολίνο κατά τη διάρκεια του 2024 και να μοιραστούν τη γνώση τους με φερέλπιδες συγγραφείς.
Όμως ο Μιέβιλ, πολυβραβευμένος αλλά και εξαιρετικά πολιτικοποιημένος στον χώρο της Αριστεράς στη Βρετανία, δεν μπόρεσε να παρακολουθήσει άπραγος όσα συμβαίνουν στη Γερμανία με την καταστολή της αλληλεγγύης προς την Παλαιστίνη.
«Δεν μπορώ να αποδεχτώ την
πρόσκληση της DAAD όταν δεν μπορώ να έχω καμία πίστη ότι το ίδρυμα θα
σταθεί απέναντι σε ένα τόσο επαίσχυντο πρόγραμμα καταστολής και
αντιπαλαιστινιακού ρατσισμού», έγραψε στην επιστολή του προς τον
πρόεδρο της Υπηρεσίας, Τζοϊμπράτο Μουκερτζί, αφού πρώτα στηλίτευσε την
προσωπική συμμετοχή του τελευταίου στην αποπομπή καθηγήτριας από το
πανεπιστήμιο της Κολωνίας, λόγω της υπογραφής της σε επιστολή
ακαδημαϊκών υπέρ της Παλαιστίνης.
«Είστε τώρα μέρος ενός κλίματος στο οποίο το “ποτέ ξανά” έχει γίνει “και πάλι”», σημειώνει ο Μιέβιλ, επαναλαμβάνοντας μια φράση από την επιστολή άρνησης αποδοχής υποτροφίας ενός άλλου καλλιτέχνη, του Ολλανδού visual artist Γιόνας Στάαλ.
«Στέκομαι αλληλέγγυος με τους αναρίθμητους Γερμανούς εργαζόμενους και ακτιβιστές σε ιδρύματα όπως το δικό σας, οι οποίοι είναι συγκλονισμένοι και αγωνίζονται ενάντια στο σημερινό κλίμα ρατσισμού, λογοκρισίας, αυξανόμενου αυταρχισμού και άρνησης φρικαλεοτήτων», καταλήγει ο Μιέβιλ και κλείνει την επιστολή του υπογράφοντας: «Ελεύθερη Παλαιστίνη».
Διαβάστε σε μετάφραση ολόκληρη την επιστολή του Τσάινα Μιέβιλ:
Αγαπητέ καθηγητή Δρ. Τζοϊμπράτο Μουκερτζί,
Ήταν μεγάλη τιμή για μένα να μου χορηγηθεί υποτροφία διαμονής στη λογοτεχνία για το 2024 από την DAAD, της οποίας είστε πρόεδρος. Με μεγάλη μου λύπη πρέπει να ανακαλέσω την αποδοχή αυτής της προσφοράς.
Από τότε που μου απευθύνθηκε η πρόσκληση αυτή, το Ισραήλ άρχισε την επίθεσή του στη Γάζα, η οποία ισοδυναμεί με εύλογη γενοκτονία, σύμφωνα με το Διεθνές Δικαστήριο στις 26 Ιανουαρίου 2024.
Αυτή η γενοκτονική επίθεση περιελάμβανε επίσης αυτό που οι εμπειρογνώμονες του ΟΗΕ ονόμασαν σχολαστικοκτονία, τη «συστηματική εξάλειψη της εκπαίδευσης μέσω της σύλληψης, της κράτησης ή της δολοφονίας δασκάλων, μαθητών και προσωπικού και της καταστροφής των εκπαιδευτικών υποδομών».
Οι συγγραφείς και οι δημοσιογράφοι, μαζί με τους εργαζόμενους στον τομέα της υγείας και τόσους άλλους, δεν έχουν γλιτώσει. Έχω παρακολουθήσει με τρόμο την πολιτική ατμόσφαιρα στη Γερμανία να γίνεται όλο και πιο δηλητηριώδης, την καταστολή της αλληλεγγύης προς τους Παλαιστίνιους όλο και πιο βίαιη, τη συκοφάντηση των ακτιβιστών — συμπεριλαμβανομένων, φυσικά, δυσανάλογα μεγάλου αριθμού Εβραίων ακτιβιστών — ως «αντισημίτες» όλο και πιο εξωφρενική.
Ήλπιζα να συμμετάσχω υπό την αιγίδα της DAAD όχι μόνο στην πολιτιστική ζωή του Βερολίνου, μιας πόλης που αγαπώ, αλλά και στην πολιτική της ζωή. Αλλά ο καθένας έχει τις κόκκινες γραμμές του.
Αυτή την
εβδομάδα έμαθα για την προσωπική σας συμμετοχή στην ασυνείδητη ανάκληση
της καθηγητικής έδρας Albertus Magnus από την καθηγήτρια Nancy Fraser,
ως πρύτανης του Πανεπιστημίου της Κολωνίας, επειδή η ίδια υπέγραψε επιστολή
— μαζί με περισσότερους από 400 άλλους φιλοσόφους — αλληλεγγύης προς
τον παλαιστινιακό λαό στο πλαίσιο των συνεχιζόμενων σφαγών του Ισραήλ.
Αυτό τον ίδιο μήνα που το Παλαιστινιακό Κογκρέσο του Βερολίνου έκλεισε αδίστακτα και απότομα, ειρηνικοί ακτιβιστές συνελήφθησαν και ομιλητές απαγορεύτηκαν. Δεν μπορώ να αποδεχτώ την πρόσκληση της DAAD όταν δεν μπορώ να έχω καμία πίστη ότι το ίδρυμα θα σταθεί απέναντι σε ένα τόσο επαίσχυντο πρόγραμμα καταστολής και αντιπαλαιστινιακού ρατσισμού. Πράγματι, έχετε προσωπικά δείξει την προθυμία σας να συμμετάσχετε σε αυτό.
Όπως σας το θέτει ο Γιόνας Στάαλ: «Είστε τώρα μέρος ενός κλίματος στο οποίο το “ποτέ ξανά” έχει γίνει “και πάλι”». Είμαι βαθύτατα ευγνώμων στον Στάαλ για την εξαιρετική επιστολή του με την οποία απορρίπτει τη δική του υποψηφιότητα, την οποία προτρέπω όλους να διαβάσουν και στην οποία δεν έχω πολλά να προσθέσω: εκθέτει με μεγαλύτερη λεπτομέρεια τους λόγους πίσω από τη δική μου απόφαση.
Στέκομαι αλληλέγγυος με τους αναρίθμητους Γερμανούς εργαζόμενους και ακτιβιστές σε ιδρύματα όπως το δικό σας, οι οποίοι είναι συγκλονισμένοι και αγωνίζονται ενάντια στο σημερινό κλίμα ρατσισμού, λογοκρισίας, αυξανόμενου αυταρχισμού και άρνησης φρικαλεοτήτων.
"Ελεύθερη Παλαιστίνη"!
Τσάινα Μιέβιλ
Mark Knopfler - FULL CONCERT Milano 2019-HD
Mark Knopfler band:
Mark Knopfler - Lead Guitar and Vocals
Richard Bennett - Rhythm Guitar
Glenn Worf - Bass Guitar, Upright Bass
Ian Thomas - Drums
Danny Cummings - Percussion, Backing Vocals
Guy Fletcher - Keyboards, Backing Vocals
Jim Cox - Piano, Accordion
John McCusker - Fiddle, Flute, Guitars
Mike McGoldrick - Uilleann Pipes, Wooden Flute, Guitars
Graeme Blevins - Saxophone, Clarinet
Tom Walsh - Trumpet
All concert recorded in Full High Definition (HD).[00:00:00] Why Aye Man [00:10:14] Corned Beef City [00:15:02] Sailing To Philadelphia [00:23:34] Once Upon A Time In The West [00:30:55] Romeo And Juliet [00:40:45] (speech) [00:42:29] My Bacon Roll [00:50:12] (speech) [00:54:59] Matchstick Man [00:59:00] (band introduction) [01:01:55] Done With Bonaparte [01:07:29] Heart Full Of Holes [01:15:21] She’s Gone [01:16:52] Your Latest Trick [01:22:00] Postcards From Paraguay [01:27:10] On Every Street [01:32:48] Speedway At Nazareth [01:42:45] Money For Nothing [01:53:00] Brothers in Arms [02:02:25] Going Home
Μαρκ Νόπφλερ Bikipedia(1949)
Τα μαγικά δάχτυλα του Μαρκ Νόπφλερ MaxMag.gr
«Self-hating Jew» : Ενοχοποιώντας τους Εβραίους που δε στηρίζουν τη γενοκτονία

Για την αηδία που προκαλεί ο όρος «self-hating Jew»( «Εβραίος που μισεί τον εαυτό του»)
Με άφηνε πάντοτε άναυδο και αποσβολωμένο η μεταχείριση που επεφύλασσαν οι υπερασπιστές του Ισραήλ στους Εβραίους που αντιτίθενται στον φασισμό, τον ρατσισμό και τα εγκλήματα του ισραηλινού κράτους.
Ο χαρακτηρισμός «self-hating Jew» είναι ο πιο συνήθης — «Εβραίος που μισεί τον εαυτό του» είναι η κάπως δυσκίνητη ελληνική μετάφραση και είναι ίσως λόγω της έλλειψης αυτού που οι Αμερικανοί αποκαλούν «zing», που στα ελληνικά ο χαρακτηρισμός δεν πιάνει ακριβώς τα χλμ/ώρα σιχαμάρας που καταφέρνει η αγγλική του βερσιόν.
Θα αναρωτηθεί κανείς: τι το ιδιαίτερο έχει αυτή η φράση; Δεν είναι αντίστοιχη η συμπεριφορά των όπου γης φασιστών προς όποιους εκ των έσω αντιτίθενται στον φασισμό τους; Δεν κάνει το ίδιο λχ. ο ελληνικός φασισμός, βγάζοντας «ανθέλληνες» και «προδότες» όσους μιλούν για τα εγκλήματά του κατά προσφύγων και μεταναστών;
Ισχυρίζομαι ότι η διαφορά είναι λεπτή αλλά υπαρκτή, και έχει ιδιαίτερη σημασία. Αν πάρουμε για παράδειγμα τον όρο «ανθέλληνας», που χρησιμοποιείται κατά κόρον, θα δούμε ότι τοποθετεί το άτομο στο οποίο αναφέρεται όχι μόνο απέναντι αλλά και εκτός του φαντασιακού εθνικού συνόλου. Η λέξη καταφέρνει ταυτόχρονα να εντάξει σε αυτό το φαντασιακό σύνολο τις πράξεις και τις συμπεριφορές τις οποίες το άτομο στηλιτεύει, δημιουργώντας έτσι το εξής σχήμα: «Είμαστε Έλληνες και ό,τι κάνουμε είναι ελληνικό. Αντιτίθεσαι σε ό,τι κάνουμε, είσαι ανθέλληνας, απέναντι και έξω από εμάς». Είναι άσχετο το αν το άτομο επιθυμεί να αποκλειστεί ή πιστεύει στο εθνικό φαντασιακό με άλλα χαρακτηριστικά. Η στάση είναι ο εκ των προτέρων αποκλεισμός του.
Με παρόμοιο τρόπο λειτουργεί και μια από τις αγαπημένες λέξεις της αμερικανικής ακροδεξιάς, το «un-American», «μη Αμερικανός» ή «μη αμερικανικός», αναλόγως του αν αφορά άτομο ή πράξη. «Επιτροπή Μη Αμερικανικών Δραστηριοτήτων» ήταν η διαβόητη επιτροπή της οποίας προΐστατο ο γερουσιαστής ΜακΚάρθι. Τα άτομα που χαρακτηρίζονται έτσι τίθενται εκτός του αμερικανικού φαντασιακού εθνικού συνόλου. Η φράση, όπως και το «ανθέλληνας», είναι μία φράση αποκλεισμού.
Ας ξαναδούμε τώρα το «self-hating Jew». Το άτομο που χαρακτηρίζεται έτσι δεν τοποθετείται εκτός του φαντασιακού εθνικού(-θρησκευτικού) συνόλου — ουσιαστικά πρόκειται για το αντίθετο. Η φράση περιέχει την άρνηση του αποκλεισμού. Μονάχα με την ένωση των δύο λέξεων «εαυτός» και «μίσος», η φράση απαγορεύει ουσιαστικά στο άτομο να θέσει εαυτόν εκτός του συνόλου. Όπως και το «ανθέλληνας», εντάσσει στο εθνικό φαντασιακό τις συμπεριφορές που στηλιτεύονται — αλλά αρνείται στο άτομο το δικαίωμα να απομακρυνθεί από αυτές. «Είμαστε Εβραίοι και ό,τι κάνουμε είναι εβραϊκό. Αντιτίθεσαι σε ό,τι κάνουμε και αυτό σημαίνει ότι αντιτίθεσαι στον εαυτό σου, είσαι μαζί μας αλλά δεν το ξέρεις και μισείς τον ίδιο σου τον εαυτό».
Ένα από τα αγαπημένα συνθήματα (όχι μόνο) του εβραϊκού κινήματος κατά των ισραηλινών εγκλημάτων είναι το «not in our name», «όχι στο όνομά μας». Ουσιαστικά σημαίνει ότι δεν δέχονται τον ισχυρισμό του ίδιου του ισραηλινού κράτους, πως είναι το κράτος όλων των Εβραίων, πως οι πράξεις και οι πολιτικές του τους εκπροσωπούν, και πως οι επιθέσεις σε αυτές τις πράξεις και πολιτικές είναι επιθέσεις εναντίον όλων των Εβραίων. Όταν οι υποστηρικτές του Ισραήλ αποκαλούν αυτούς τους Εβραίους «self-hating Jews», τους λένε ουσιαστικά: «Όχι, το ισραηλινό κράτος είναι και δικό σας κράτος, οι πράξεις του δικές σας πράξεις. Όταν φωνάζετε εναντίον του φωνάζετε στον καθρέφτη σας, φωνάζετε στον εαυτό σας».
Πρόκειται για μία εξωφρενική άρνηση του δικαιώματος στην αυτενέργεια και αμφισβήτηση κινήτρων. Ουσιαστικά λέει στους Εβραίους που αντιτίθενται στα εγκλήματα του Ισραήλ ότι δεν το κάνουν για λόγους ηθικής — αλλά λόγω ενός παράλογου «μίσους για τον εαυτό τους». Έτσι, η αντίθεσή τους ουσιαστικά ακυρώνεται, δεν είναι στην πραγματικότητα αντίθεση, αλλά μια ψυχιατρικοποιημένη πάθηση — αν λυθεί αυτό το «μίσος για τον εαυτό», λύνεται και η αντίθεση.
Πρόκειται όμως και για μία επίθεση. Διότι η χρήση της λέξης «μίσος» έχει τη δική της σημασία και κάνει ευθεία σύνδεση με τον αντισημιτισμό. Είναι άλλωστε πολύ σχετικός ο έτερος χαρακτηρισμός που χρησιμοποιείται συχνά: «κάπο». Μας εξηγούσε πριν λίγα χρόνια η Ναόμι Γουίμπορν-Ιντρίσσι, Βρετανή Εβραία ακτιβίστρια που εκδιώχθηκε από το Εργατικό κόμμα λόγω της στήριξής της στον Τζέρεμι Κόρμπιν και της αντίθεσής της στις πολιτικές του Ισραήλ, πως άκουγε συχνά τον χαρακτηρισμό αυτόν εναντίον της όποτε ύψωνε τη φωνή της απέναντι στα εγκλήματα του ισραηλινού κράτους.
«Κάπος» ήταν οι κρατούμενοι-φύλακες στα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης. Επιλέγονταν από τις αρχές των στρατοπέδων για να κρατούν σε τάξη τους υπόλοιπους κρατούμενους και απολάμβαναν προνόμια για την προδοσία τους. Η λέξη «προδότης» δεν είναι ικανή για να αποδώσει τον χαρακτηρισμό. Αν μια ελληνική λέξη προσπαθούσε, αλλά δεν κατάφερνε, να φτάσει τα επίπεδα αηδίας του «κάπο», θα ήταν η λέξη «Εφιάλτης» — αν οι Θερμοπύλες είχαν γίνει πριν 75 χρόνια και είχαν ως αποτέλεσμα μια γενοκτονία.
Πέρα από όλα τα άλλα, η στάση αυτή των υπερασπιστών του Ισραήλ είναι, όπως έχουν επισημάνει και αρκετοί Εβραίοι, εξόχως αντισημιτική: προϋποθέτει πως οι Εβραίοι είναι ένα πλήρως ενιαίο σύνολο και πως οι πράξεις του Ισραήλ τους εκπροσωπούν όλους, ακόμα και όσους αντιτίθενται σε αυτές — ιδιαίτεροι αυτοί οι τελευταίοι είναι και αναπόσπαστο μέρος του συνόλου αλλά και αντισημίτες, μισούν τον ίδιο τους τον εαυτό.
Εάν κανείς λάβει υπόψη τα παραπάνω, δεν αποτελεί έκπληξη πως μεγάλο ποσοστό της καταστολής που εφαρμόζεται στα συμμαχικά με το Ισραήλ κράτη σε όσους αντιτίθενται στη γενοκτονική επίθεσή του στη Γάζα, φαίνεται να στοχοποιεί Εβραίους.
Είτε μιλάμε για τη Γερμανία, όπου σύμφωνα με έρευνα της δημοσιογράφου Έμιλι Ντίσε-Μπέκερ, περίπου το 30% των λογοκριμένων συγγραφέων, ακαδημαϊκών και καλλιτεχνών από γερμανικά ιδρύματα και θεσμούς τα τελευταία χρόνια ήταν άνθρωποι εβραϊκής καταγωγής — ενώ μόλις το 1% του πληθυσμού της Γερμανίας είναι εβραϊκής καταγωγής.
Είτε μιλάμε για τις ΗΠΑ, όπου εβραϊκές οργανώσεις βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των διαδηλώσεων υπέρ της Παλαιστίνης και βλέπουν τα μέλη τους να συλλαμβάνονται σωρηδόν. Το πανεπιστήμιο Κολούμπια, που έχει γίνει τις τελευταίες ημέρες επίκεντρο κατάληψης υπέρ των δικαιωμάτων του παλαιστινιακού λαού, έδωσε εντολή στην αστυνομία της Νέας Υόρκης να επιτεθεί στους ίδιους του τους φοιτητές στο όνομα της «μάχης κατά του αντισημιτισμού», συλλαμβάνοντας ή/και διαγράφοντας μεταξύ άλλων και εβραϊκής καταγωγής φοιτητές του.
Όμως αυτά τα γεγονότα δεν διαπερνούν το πέπλο παραπληροφόρησης των κυρίαρχων μίντια — για αυτά, οι φιλοπαλαιστινιακές διαδηλώσεις και διαμαρτυρίες είναι «φιλοτρομοκρατικές» και «αντισημιτικές». Δεν έχει σημασία που ανάμεσα στους πρωτοστάτες είναι και πάμπολλοι άνθρωποι εβραϊκής καταγωγής — εκείνοι απλά μισούν τον εαυτό τους.