Ερωτομανία ή απλώς αστασία στον Έρωτα; Ένα επίγραμμα του Μελέαγρου

 

MEΛΕΑΓΡΟΣ

Επίγραμμα  

Hugues Taraval, "Νεαρή κυρία ξαπλωμένη σε  κρεβάτι (1771)

Παλατινή Ανθολογία

V , 252 

Μελεάγρου 

Και τούτο διά το περιπαθώς έχειν προς έρωτα  

αἰεί μοι δινεῖ μὲν ἐν οὔασιν ἦχος Ἔρωτος,
ὄμμα δὲ σῖγα Πόθοις τὸ γλυκὺ δάκρυ φέρει:
οὐδ᾽ ἡ νύξ, οὐ φέγγος ἐκοίμισεν, ἀλλ᾽ ὑπὸ φίλτρων
ἤδη που κραδίᾳ γνωστὸς ἔνεστι τύπος.

ὦ πτανοί, μὴ καὶ ποτ᾽ ἐφίπτασθαι μέν, Ἔρωτες,
οἴδατ᾽, ἀποπτῆναι δ᾽ οὐδ᾽ ὅσον ἰσχύετε;

• 
  

H Αθηνά και ο Χρόνος που ψαλιδίζει τα φτερά ενός έρωτα, τρέποντας σε φυγή άλλους δύο. Πίνακας της Φλαμανδικής Σχολής 

 

Μελέαγρος 

Παλατινή Ανθολογία

5 , 252 

 Για την τάση προς το ερωτικό πάθος

  

  Στ' αυτιά μου αντηχεί αδιάκοπα του Έρωτα ο βόμβος,
    τα μάτια   προσφέρουν βουβά  γλυκά δάκρυα στον  Πόθο .
    Μερόνυχτα περνούν δίχως ύπνο· όμως από τα θέλγητρα 
    κάπου ήδη μέσα στην καρδιά υπάρχει το γνωστό σημάδι .

   Φτερωτοί Έρωτες, μήπως ξέρετε μόνο να χυμάτε επάνω μου,
  αλλά  για να πετάξετε μακριά δεν έχετε διόλου δύναμη;

Μετάφραση: Gerontakos 

 
Μελέαγρος (επιγραμματοποιός)-1ος αι. π.Χ.
 

Ερωτομανία ή απλώς αστασία στον Έρωτα; 

  1. Η φράση «ἦχος Ἔρωτος» αποδίδεται στη μετάφραση ως « του Έρωτα ο βόμβος»  για να τονιστεί η επιμονή της ερωτικής πρόκλησης .Ο ποιητής περιγράφει τον έρωτα όχι ως μια ευχάριστη επιλογή, αλλά ως μια προσβολή πάθους.    Ο «βόμβος» στα αυτιά και τα «δάκρυα» που κυλούν από τα μάτια  δείχνουν μια κατάσταση διαρκούς εγρήγορσης και αγωνίας.

2.Το «γνωστὸ σημάδι» παραπέμπει στο αποτύπωμα που αφήνει ο έρωτας στην καρδιά σαν σφραγίδα ή χάραγμα. Το σημάδι στην καρδιά υποδηλώνει ότι ο Μελέαγρος αναγνωρίζει στον εαυτό του τον άνθρωπο που είναι δοσμένος στον Έρωτα. Είναι η σφραγίδα του πεπρωμένου του ,αφού είναι ανήμπορος να αντισταθεί στην την ορμή του, όσες φορές παρουσιαστεί αυτός .

3. Το κλείσιμο του επιγράμματος είναι πιο αποκαλυπτικό.Οι δύο τελευταίοι στίχοι εκφράζουν  το παράπονό του  προς τους ενοχλητικούς Έρωτες (τα φτερωτά θεία όντα) που επιτίθενται  εύκολα σε όποιον βάλλουν στο μάτι, αλλά δεν έχουν δύναμη ή τη βούληση να φύγουν μακριά απ΄αυτόν .
 Ενώ οι Έρωτες  είναι παραδοσιακά σύμβολα της αστάθειας , στην περίπτωση όμως  του ποιητή, επιμένουν σε μια  εμμονικά  μονόδρομη πτήση:  έρχονται, αλλά ξεχνούν ή δε θέλουν  να φύγουν.

4.Το ερώτημα που αυθόρμητα γεννιέται στον αναγνώστη είναι αν ο ποιητής ομολογεί ότι είναι ερωτόληπτος και εθισμένος στο σεξ ή αν είναι ασταθής περί τα ερωτικά και επιρρεπής στο περιστασιακό σεξ ,  πράγμα που εμφανίζεται ως μια διαρκής επιθυμία αλλαγής ερωτικών  συντρόφων.

Στο σημείο αυτό εμείς σηκώνουμε τα χέρια ψηλά και απευθυνόμαστε στους ειδικούς περί τα ερωτικά πάθη για να μας πουν  τη γνώμη τους επί του θέματος:

Υπερσεξουαλικότητα: Ποια σημάδια δείχνουν εθισμό στο σεξ

 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

  

Για τη συνήθεια του έρωτα - 1997                Στίχοι:   Άρης Δαβαράκης Μουσική:   Παναγιώτης Καλαντζόπουλος     1.    Έλλη Πασπαλά         Για τη συνήθεια του έρωτα στενό φοράω φουστάνι λιγάκι πριν βραδιάσει. Ένα φουστάνι ντεκολτέ που δε με πρόδωσε ποτέ και δεν το ‘χεις ξεχάσει δεν το ‘χεις ξεχάσει. Για τη συνήθεια του έρωτα. Για τη συνήθεια του έρωτα δυο στάλες Joy του Patou στον αφαλό μου απλώνω. Δυο στάλες Joy του Patou για να σκορπάω χαρά παντού κι όχι σε σένα μόνο όχι σε σένα μόνο . Για τη συνήθεια του έρωτα. Για τη συνήθεια του έρωτα ανοίγω κόκκινο κρασί αλλά γουλιά δεν πίνω. Ανοίγω κόκκινο κρασί γιατί το διάλεξες εσύ και σβήνω, σβήνω, σβήνω ... Για τη συνήθεια του έρωτα.

 Θεσσαλονίκη , Απρίλης του 2026