Παρασκευή, Απριλίου 17, 2026

Israelism :Ένα αποκαλυπτικό ντοκιμαντέρ για την πλύση εγκεφάλου που κάνουν οι Ισραηλίτες της Διασποράς στα παιδιά τους



 Όταν δύο νεαροί Αμερικανοεβραίοι που μεγάλωσαν για να υποστηρίξουν άνευ όρων το Ισραήλ γίνονται μάρτυρες του τρόπου με τον οποίο το Ισραήλ αντιμετωπίζει τους Παλαιστίνιους, αυτό αλλάζει τη ζωή τους. Συμμετέχουν σε ένα κίνημα νεαρών Αμερικανοεβρίων που αγωνίζεται για τον επαναπροσδιορισμό της σχέσης του Ιουδαϊσμού με το Ισραήλ και αποκαλύπτουν ένα βαθύτερο γενεαλογικό χάσμα σχετικά με τη σύγχρονη εβραϊκή ταυτότητα. Ο ισραηλισμός πυροδότησε τεράστια συζήτηση στις αμερικανικές πανεπιστημιουπόλεις ακόμη και πριν από τα γεγονότα της 7ης Οκτωβρίου 2023.

Παρακολουθούμε  την Simone Zimmerman, η οποία επισκέφθηκε το Ισραήλ ως έφηβη, και τον Eitan, ο οποίος κατατάχθηκε στον ισραηλινό στρατό μετά την αποφοίτησή του από το λύκειο, καθώς ανακαλύπτουν την πραγματικότητα για τους Παλαιστίνιους και αναθεωρούν ριζικά τις απόψεις τους. 

Το βίντεο περιλαμβάνει συνεντεύξεις με ακαδημαϊκούς και πολιτικούς ακτιβιστές, συμπεριλαμβανομένων των Noam Chomsky, Cornel West, Lara Friedman και ενός πρώην διευθυντή της Ένωσης κατά της Δυσφήμισης, Abe Foxman.

Οι συντάκτες υποστηρίζουν  ότι οι νεαροί Αμερικανοί Εβραίοι τρέφονται σχεδόν εξ ολοκλήρου με την την ιδέα της εξαφάνισης της   ύπαρξης  των Παλαιστινίων , μέσω της εκπαίδευσης και της ενεργούς προώθησης αυτής της ιδέας , μερικές φορές με τη συμμετοχή ομάδων που οργανώνουν δωρεάν ταξίδια στο Ισραήλ, τα οποία χρηματοδοτούνται εν μέρει από την ισραηλινή κυβέρνηση. 

Αυτή η ταινία περιγράφει πόσο επιρροή έχει αυτή η αφήγηση στη διαμόρφωση των στάσεων απέναντι στο Ισραήλ, όχι μόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες αλλά σε όλο τον κόσμο.

ΚΡΙΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ

Το ντοκιμαντέρ Israelism (παραγωγής 2023, σε σκηνοθεσία Erin Axelman και Sam Eilertsen) και το σχετικό εκτενές αφιέρωμα από το Al Jazeera English με τίτλο "The awakening of young American Jews" εξετάζουν ένα βαθύ ρήγμα στη σύγχρονη εβραϊκή ταυτότητα των ΗΠΑ.

Το ντοκιμαντέρ παρακολουθεί δύο νεαρούς Αμερικανοεβραίους, τον Simone Zimmerman και τον Eitan, οι οποίοι μεγάλωσαν σε σιωνιστικά περιβάλλοντα (κατασκηνώσεις, σχολεία, συναγωγές) όπου το Ισραήλ παρουσιαζόταν ως "ένα έθνος χωρίς δικό του τόπο, ειρηνικό και ηθικό". 

Μέσα από ταξίδια στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη και τη Γάζα, έρχονται αντιμέτωποι με την πραγματικότητα της κατοχής, του εποικισμού και της διάκρισης σε βάρος των Παλαιστινίων. 

Το φιλμ καταγράφει την ψυχολογική και πολιτική τους "αφύπνιση" (awakening) και τις συνέπειες που έχει αυτή η αλλαγή οπτικής στη σχέση τους με την οικογένεια, την κοινότητα και την εβραϊκή τους ταυτότητα.


ΚΡΙΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΚΑΙ ΜΕΡΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ 

 Η "Κληρονομική" Σιωνιστική Αγωγή (Zionist education)

Το ντοκιμαντέρ δείχνει πώς γενιές Εβραίων στις ΗΠΑ μεγάλωσαν με ένα εξιδανικευμένο αφήγημα για το Ισραήλ:

  • Το Ισραήλ ως "καταφύγιο": Μετά το Ολοκαύτωμα, το Ισραήλ παρουσιάζεται ως η εγγύηση ότι "ποτέ ξανά" δεν θα διωχθούν οι Εβραίοι.

  • Αποκλεισμός της παλαιστινιακής αφήγησης: Στα εβραϊκά σχολεία και στις νεανικές αποστολές (π.χ. Birthright), οι Παλαιστίνιοι απουσιάζουν ή εμφανίζονται ως τρομοκράτες.

  • Στρατός και ηρωισμός: Ο ισραηλινός στρατός παρουσιάζεται ως ο πιο ηθικός στρατός του κόσμου (IDF).Αποσιωπούνται παντελώς τα φρικτά εγκλήματά του κατά πάντων, ιδιαίτερα του άμαχου πληθυσμού.

Η "Αφύπνιση" (The Awakening)

Ο όρος αναφέρεται στη στιγμή που οι νεαροί Εβραίοι αντικρίζουν την πραγματικότητα:

  • Βλέποντας το Τείχος Αποχωρισμού, τα checkpoints, τους εποικισμούς.

  • Μαθαίνοντας για τη Νάκμπα (1948) – τη μαζική εκτόπιση Παλαιστινίων, ένα γεγονός που αποσιωπάται στην παραδοσιακή εβραϊκή εκπαίδευση.

  • Συνειδητοποιώντας ότι "υπάρχουν δύο αφηγήσεις" και ότι η δική τους ήταν μονόπλευρη.

Χαρακτηριστική σκηνή: Ο Eitan λέει ότι ένιωσε προδομένος, γιατί "μου έλεγαν ψέματα επί 20 χρόνια".

Η Ρήξη με την Οικογένεια και την Κοινότητα

Ένα από τα πιο δυνατά στοιχεία του φιλμ είναι το προσωπικό κόστος:

  • Οι γονείς των πρωταγωνιστών νιώθουν θυμό, απογοήτευση και φόβο. Φοβούνται μήπως τα παιδιά τους   Εβραίοι που μισούν τον εαυτό τους (self-hating Jews).

  • Υπάρχει έντονη διάσταση  ανάμεσα στην αγάπη για την οικογένεια/παράδοση και στην ηθική υποχρέωση απέναντι στην αδικία.

Ο Ρόλος Οργανώσεων όπως το IfNotNow και η Jewish Voice for Peace

Το ντοκιμαντέρ δείχνει πώς οι νέοι αυτοί δεν απορρίπτουν την εβραϊκότητά τους, αλλά επαναπροσδιορίζουν την πίστη τους:

  • Ιδρύουν ή συμμετέχουν σε εβραϊκές αντι-κατοχικές ομάδες.

  • Χρησιμοποιούν εβραϊκές τελετουργίες (π.χ. το Σάββατο, προσευχές) για να διαμαρτυρηθούν κατά του Ισραήλ.

  • Υιοθετούν τον όρο "αντι-Σιωνισμός" (anti-Zionism) ως εβραϊκή θέση, όχι ως αντισημιτισμό.

 Η Κριτική στο Ισραήλ ως "Απάρτχαιντ" και "Εθνοκάθαρση"

Το φιλμ δεν διστάζει να χρησιμοποιήσει φορτισμένους λεκτικά όρους :

  • Παρουσιάζει αναφορές ανθρωπίνων δικαιωμάτων (π.χ. B'Tselem, Amnesty International) που χαρακτηρίζουν το Ισραήλ ως καθεστώς απαρτχάιντ.

  • Δείχνει κατεδαφίσεις σπιτιών, βία εποίκων, και την καθημερινή ταπείνωση Παλαιστινίων.


  •  ΜΕΡΙΚΑ ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΣΧΟΛΙΑ 

    Πολλοί Εβραίοι  θεωρούν ότι τέτοια φιλμ τροφοδοτούν το μίσος κατά των Εβραίων συνολικά και  όχι μόνο κατά της ισραηλινής κυβέρνησης.Αυτό το επιχείρημα προβάλλουν και οι περισσότερες κυβερνήσεις της Δύσης, γι΄αυτό έχουν ψηφίσει δρακόντειους νόμους εναντίον εκείνων που περιγράφουν με μελανά χρώματα τη σημερινή τραγική κατάσταση στην Παλαιστίνη, απαγορεύοντας , λογοκρίνοντας ή συλλαμβάνοντας όλους εκείνους που αντιδρούν απέναντι στη γενοκτονία , με το βασικό επιχείρημα ότι είναι... αντισημίτες .

    Το Al Jazeera English έχει φυσικά  ιστορικό συμπάθειας  προς την παλαιστινιακή υπόθεση. Το να φιλοξενεί όμως ένα ντοκιμαντέρ που δείχνει Εβραίους να ασκούν κριτική στο Ισραήλ του προσδίδει  κύρος, δείχνοντας  ότι δεν είναι απροκάλυπτη "Αραβική προπαγάνδα", αλλά εσωτερική εβραϊκή κριτική, αφού:

  • Αμφισβητεί το μόνιμο επιχείρημα του Ισραήλ περί αντισημιτισμού σε όσους του ασκούν κριτική, μια και δείχνει ότι η σύνδεση Εβραίος = Σιωνιστής δεν είναι απόλυτη.

  • Αποκαλύπτει ότι πολλοί νέοι Εβραίοι της διασποράς , ειδικά μετά την έναρξη του πολέμου στη  Γάζα και τις θηριωδίες των Ισραηλινών  στρέφονται μαζικά εναντίον της ισραηλινής πολιτικής.

  • Το Israelism είναι ένα σημαντικό ντοκιμαντέρ , που δείχνει μια γενιά Εβραίων της Διασποράς να απογαλακτίζεται από το ασφυκτικό σιωνιστικό δόγμα. Δε ζητά την καταστροφή του Ισραήλ, αλλά την ίση μεταχείριση Παλαιστινίων και Εβραίων. Το Al Jazeera το προβάλλει ως παράδειγμα του πώς η νεολαία διεθνώς, ακόμα και μέσα στην εβραϊκή κοινότητα, απαιτεί λογοδοσία για την κατοχή.

Για έναν Έλληνα θεατή, το ντοκιμαντέρ είναι χρήσιμο για να καταλάβει ότι η κριτική στο Ισραήλ δεν είναι μονοπώλιο της Αριστεράς ή των Αράβων – είναι πλέον και μια ισχυρή εσωτερική εβραϊκή υπόθεση .

Πράγματι, μια πρόσφατη δημοσκόπηση της Washington Post (Οκτώβριος 2025) έδειξε ότι:

    Το 68% των Εβραίων Αμερικανών βλέπει αρνητικά την κυβέρνηση Netanyahu.

    Το 61% πιστεύει ότι το Ισραήλ διαπράττει εγκλήματα πολέμου στη Γάζα.

    Περίπου 40% κάνει λόγο για γενοκτονία.

Τα συντριπτικά αυτά ποσοστά καταρρίπτουν τον μύθο της μονολιθικής υποστήριξης των Εβραίων της Διασποράς προς το Ισραήλ. Μόνο το 36% των Εβραίων ηλικίας 18-34 ετών δηλώνει συναισθηματική σύνδεση με το Ισραήλ, έναντι 68% των άνω των 65.

    Οι μισοί (50%) νέοι Εβραίοι (18-34) στις ΗΠΑ αλλά και αλλού πιστεύουν ότι το Ισραήλ διαπράττει γενοκτονία.
Πολλοί δεν αρκούνται σε   αποδοκιμασίες   κυρίως από το διαδίκτυο αλλά και κινητοποιούνται στους Δρόμους.  Οργανώσεις όπως η Jewish Voice for Peace είναι στην πρώτη γραμμή.

Μόλις προχθες (15 Απριλίου 2026) , σε διαδήλωση στη Νέα Υόρκη κατά των πωλήσεων όπλων στο Ισραήλ, περίπου 100 άτομα συνελήφθησαν, με την Jewish Voice for Peace να ανακοινώνει ότι 90 εξ αυτών ήταν μέλη της. Ανάμεσα στους συλληφθέντες ήταν και η γνωστή  Chelsea Manning.

Αυτό δείχνει μια οργανωμένη, ριζοσπαστική και μαχητική τάση στην εβραϊκή κοινότητα των ΗΠΑ, που δεν διστάζει να πει το "Ναι"στη μη-βίαιη πολιτική ανυπακοή.    

Μπορεί στο Ισραήλ, η κοινωνία να έχει μετακινηθεί ραγδαία  προς την άκρα  δεξιά, επηρεασμένη από το τραύμα της 7ης Οκτωβρίου και την προπαγάνδα, και  η  φωνή της δημοκρατικής πλευράς να είναι μειοψηφική ( Levy και  εφημερίδα  Haaretz) , απομονωμένη και συχνά χαρακτηριζόμενη ως προδοτική, όμως στις ΗΠΑ  η πλειοψηφία των Εβραίων (ειδικά οι νέοι) όχι μόνο καταδικάζει τη βία, αλλά έχει αποστασιοποιηθεί συναισθηματικά από το Ισραήλ. Η κριτική τους δεν είναι περιθωριακή, αλλά εκφράζεται με μαζικές κινητοποιήσεις.

Αυτή η απόκλιση μεταξύ του σιωνιστικού Ισραήλ και  της προοδευτικής, "ανοιχτόμυαλης" και ανθρωπιστικής εβραϊκής Διασποράς είναι η μεγαλύτερη στην ιστορία του Σιωνισμού και προμηνύει μια βαθιά ρήξη στο μέλλον. 

Το ντοκιμαντέρ Israelism αποτυπώνει  προφητικά ακριβώς την αφύπνιση αυτής της νέας γενιάς των Εβραίων της Αμερικής, που αρνούνται να ταυτιστούν με τα εγκλήματα του ισραηλινού κράτους.

 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Il medico e lo stregone/ Ο τυχοδιώκτης της πεντάρας (1957)

Il medico e lo stregone / Ο τυχοδιώκτης της πεντάρας 1957 Ο τυχοδιώκτης της πεντάρας ( Πρωτότυπος τίτλος : Il medico e lo stregone ) ...