Με το «θα σας φτιάξουμε και ποτάμι!» δεν κερδίζονται εκλογές
Λευτέρης Θ. ΧαραλαμπόπουλοςΉταν η ξεχωριστή ευστροφία της πένας του Αλέκου Σακελλάριου και το μεγάλο ταλέντο του Λάμπρου Κωνσταντάρα ως υπουργού Μαυρογιαλούρου, που απαθανάτισαν ένα συγκεκριμένο πρότυπο πολιτευτή, που διαρκώς δίνει υποσχέσεις, ακόμη και για πράγματα που δεν είναι απαραίτητα αναγκαία ή είναι και ανεδαφικά και δημιούργησαν την ατάκα «Θα σας φτιάξουμε και ποτάμι!» διαχρονικό σύμβολο αυτής της πρακτικής.
Τη θυμάμαι κάθε φορά που βλέπω πολιτικούς να εγκαινιάζουν έργα δίνοντας επικοινωνιακά σόου και κόβοντας με ύφος «κορδέλες» ή έστω απλώς να υπόσχονται. Πιο πρόσφατο παράδειγμα η επίσκεψη του πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη για να εγκαινιάσει την επέκταση του Μετρό προς την Καλαμαριά.
Γνωρίζω τον αντίλογο ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης, σε αντίθεση με τον κατά τα άλλα συμπαθή Μαυρογιαλούρο (και τον κομματάρχη του Γκρουέζα που ερμήνευσε ανεπανάληπτα ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος), δεν υποσχέθηκε το Μετρό, αλλά όντως το εγκαινίασε. Άλλωστε, αυτός ήταν και ο βασικός τόνος της πρωθυπουργικής ομιλίας: «κάθε έργο το οποίο εγκαινιάζουμε είναι μία “σφραγίδα” σε ένα “διαβατήριο” αξιοπιστίας». Και σε αυτή τη βάση ήταν που ζήτησε από τους Θεσσαλονικείς – και κατ’ επέκταση όλους τους ψηφοφόρους – να περιβάλλουν ξανά την κυβέρνηση με την εμπιστοσύνη τους.
Όμως, εάν κοιτάξουμε λίγο πιο προσεκτικά τα πράγματα θα δούμε μια διαφορετική εικόνα. Το Μετρό της Θεσσαλονίκης ολοκληρώθηκε, αλλά εάν αναλογιστεί κανείς πόσα χρόνια συνολικά κράτησε η κατασκευή του δύσκολα λες ότι τέλειωσε «στην ώρα του». Και την ίδια ώρα που το μετρό προχώρησε, η ολοκλήρωση των έργων στο σιδηροδρομικό δίκτυο που θα εξασφαλίσουν ότι δεν θα ζήσουμε νέα Τέμπη μάλλον αργεί. Για να μην αναφερθούμε στα έργα που δεν θα ολοκληρωθούν γιατί δεν ξεκίνησαν αφού απεντάχθηκαν από το Ταμείο Ανάκαμψης ή στο γεγονός ότι ήδη ανακοινώθηκε μια παράταση για την κατασκευή της νέας γραμμής του Μετρό της Αθήνας, ή στο γεγονός ότι κάποια έργα του Ταμείου Ανάκαμψης δεν θα έχουν ολοκληρωθεί «στην ώρα τους» και για να ολοκληρωθούν θα πρέπει να υπάρξουν και επιπλέον πόροι.
Όλα αυτά δεν τα λέω από κάποια διάθεση μεμψιμοιρίας. Αλλά γιατί καλό είναι να μην ξεχνάμε ότι ο πολίτης θέλει να δει κάτι παραπάνω από εγκαίνια. Θέλει σαφώς να δει να εγκαινιάζεται π.χ. ένα νοσοκομείο ή ένα τμήμα Επειγόντων Περιστατικών, αλλά αυτό να μπορεί και πραγματικά να λειτουργήσει, γιατί θα είναι επαρκώς στελεχωμένο· διαφορετικά, τα εγκαίνια είναι μια «μαγική εικόνα». Θέλει να δει να χτίζονται οι υποδομές, αλλά να υπάρχει και το αναγκαίο προσωπικό ώστε να αξιοποιηθούν. Και κυρίως ο πολίτης θέλει να δει ένα κράτος που να στέκεται στο ύψος των περιστάσεων και να του προσφέρει πραγματικά την αίσθηση ότι είναι δίπλα του και για τις δικές του ανάγκες.
Σε τελική ανάλυση, ο πολίτης έχει δει και άλλους πρωθυπουργούς να κάνουν εγκαίνια και να υπογραμμίζουν και αυτοί ότι «το είπαμε και το κάναμε». Το μικρό σαρδάμ που έκανε κάποτε ο Κώστας Σημίτης – «είναι μακέτο τούτο το έργο; – τον ακολούθησε για πάντα και καλό είναι να θυμόμαστε ότι τα έργα εκείνα δεν έσωσαν τη χώρα από τη μετέπειτα χρεοκοπία και μάλλον συνέβαλαν σε αυτή.
Επιπλέον, το να υπογραμμίζει ένας πρωθυπουργός, που κυβερνά από το 2019, ότι κατά τη διάρκεια της θητείας του ολοκληρώνονται έργα που είχαν ξεκινήσει αρκετό καιρό πριν, και αυτό να θεωρείται επίτευγμα ή ακόμη περισσότερο προτέρημα, σημαίνει ότι ξεχνάμε ότι αυτό θα έπρεπε να είναι η αυτονόητη συνθήκη. Ιδίως όταν η πραγματικότητα περιλαμβάνει και έργα που ολοκληρώνονται με καθυστέρηση, έργα που μένουν ανολοκλήρωτα ή έργα που δεν ξεκινούν καθόλου παρότι είναι αναγκαία, ή έργα που γίνονται μεν, αλλά δεν συνδυάζονται με συνολικότερες αλλαγές στη λειτουργία του κράτους και άρα δεν αξιοποιούνται πραγματικά (το παράδειγμα των έργων Antinero ως προς την αντιπυρική προστασία είναι από αυτή την άποψη ενδεικτικό).
Και αυτό μας ξαναφέρνει στην ουσία του ζητήματος. Αυτή τη στιγμή η ελληνική κοινωνία δεν θέλει απλώς να ακούσει ότι θα πραγματοποιηθούν έργα. Δεν θέλει να ακούσει μόνο για γεφύρια και ποτάμια. Δεν την καλύπτει -αν δεν την τρομάζει- η δέσμευση της κυβέρνησης ότι θα συνεχίσει με συνέπεια μια κυβερνητική πολιτική που αυτή τη στιγμή έχει διαμορφώσει ένα τείχος δυσαρέσκειας.
Και αυτό γιατί η ελληνική κοινωνία ξέρει καλά σε ποια κατάσταση είναι. Έχει αντίληψη της καθημερινότητας. Έχει επίγνωση του πώς λειτουργεί το κράτος. Ξέρει πάρα πολύ καλά ότι για όλα αυτά ευθύνεται σε πολύ σημαντικό βαθμό η κυβέρνηση που βρίσκεται στην εξουσία για πάνω από επτά χρόνια. Και σε αυτή τη βάση πολύ δύσκολα μπορεί να πειστεί ότι αυτό που έχει ανάγκη είναι απλώς αυτή η εκδοχή διακυβέρνησης να είναι πιο συνεπής.
Το σημερινό διάχυτο – και ίσως αντιφατικό σε εκφάνσεις του – αίτημα πολιτικής αλλαγής δεν μπορεί να ικανοποιηθεί ούτε με ένα μπαράζ εγκαινίων, ούτε με υποσχέσεις για περισσότερα έργα, αλλά με ένα άλλο ύφος και ήθος διακυβέρνησης που όντως θα προτάξει τα συμφέροντα της κοινωνικής πλειοψηφίας και θα απαντήσει στην πραγματική ανασφάλεια μεγάλου μέρους της κοινωνίας, πρωτίστως απέναντι στη συνεχιζόμενη κρίση κόστους ζωής. Μια ανασφάλεια στην οποία δεν μπορούν να δώσουν απάντηση οι υποσχέσεις και οι δεσμεύσεις για… «θάλασσα στη Λάρισα, σιδηρόδρομο στην Κρήτη».
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου