ΕΚΕΙ ΟΠΟΥ ΘΡΙΑΜΒΕΥΕΙ Η ΠΑΡΑΝΟΜΙΑ

Το πνεύμα των παρανόμων

Tου Πασχου Μανδραβελη

 Η Καθημερινή, 29/6/2012

Η αλήθεια είναι ότι και οι νόμοι περί καταπολέμησης της φοροδιαφυγής έχουν πολλά «λειτουργικά προβλήματα». Το βασικότερο είναι ότι οι φοροφυγάδες αρνούνται να συνεργαστούν. Ενώ ο νόμος προβλέπει να κόβουν αποδείξεις, η πλειονότητα των καταστηματαρχών πιστεύει ότι κάτι τέτοιο προσθέτει γραφειοκρατία στην αναπτυξιακή διαδικασία και απλώς ενθυλακώνουν τον ΦΠΑ. Ετσι, κάθε λίγο και λιγάκι, οι υπουργοί Οικονομικών κάνουν μια νέα φορολογική μεταρρύθμιση, ελπίζοντας στη συνεργασία με τους φορολογουμένους, πολλοί εκ των οποίων, όλως παραδόξως, αναπτύσσουν διάφορες υποκειμενικές θεωρίες, η βασικότερη των οποίων είναι: «πώς να βγούμε, αν κόβουμε όλες τις αποδείξεις;». Ετσι, τα φορολογικά νομοσχέδια κόβουν βόλτες στις κοινοβουλευτικές επιτροπές, ψηφίζονται από τους βουλευτές, για να καταλήξουν χαρτί προς ανακύκλωση.

Και ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας έχει αρκετά «λειτουργικά προβλήματα». Είναι διάφοροι που περνούν με κόκκινο, οι περισσότεροι μοτοσικλετιστές θέλουν να μπαίνουν στους πεζοδρόμους ή ανάποδα στους μονόδρομους («πού να κάνεις, τώρα, τον γύρο του τετραγώνου;»), άλλοι πάλι επιμένουν να πιουν δυο ποτηράκια παραπάνω πριν πιάσουν το τιμόνι («εμείς, ως λαός, δεν είμαστε ξενέρωτοι όπως οι Ευρωπαίοι») κ.ο.κ.

Γενικώς όλοι οι νόμοι που ψηφίζονται στην Ελλάδα -από τη διαχείριση των απορριμμάτων στην Αττική, μέχρι τον Γενικό Οικοδομικό Κανονισμό- έχουν «λειτουργικά προβλήματα». Το βασικότερο είναι ότι κανείς δεν τους εφαρμόζει. Γι’ αυτό η Βουλή νομοθετεί και ξανανομοθετεί, και δώστου πάλι νομοθετεί, για να καταλήξουμε εδώ που είμαστε· δηλαδή σε καθεστώς γενικευμένης ανομίας. Λογικό, διότι δεν υπάρχει αντικίνητρο στην ανομία. Αντιθέτως επιβραβεύεται· είτε με την αλλαγή των νόμων είτε με τη σιωπηρή ακύρωσή τους.

Η μόνη διαφορά των πρυτάνεων με τους υπόλοιπους άνομους αυτής της κοινωνίας είναι ότι οι τελευταίοι δεν έχουν κάποια ακατανόητη θεωρία -π.χ. πόσο καλή είναι για την ανάπτυξη αλά ελληνικά η φοροδιαφυγή- και φυσικά δεν έχουν κάποιο εκπρόσωπο στην κυβέρνηση, όπως είναι ο πρύτανης του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου κ. Θεόδωρος Παπαθεοδώρου. Ο εν λόγω υφυπουργός του κ. Βενιζέλου -και παρανόμως διπλοθεσίτης όταν ήταν πρύτανης;- ακολουθεί τη συνταγή του Χάρι Τρούμαν: «Αν δεν μπορείς να τους πείσεις, μπέρδεψέ τους». Οταν ρωτήθηκε από τους δημοσιογράφους της ΝΕΤ «πού πάσχει η παιδεία;» απάντησε: «Οταν αυτή τη στιγμή υπάρχει η ανάγκη συναίνεσης για να μπορούμε να προχωρήσουμε, θα πρέπει να κερδίσουμε μία συναίνεση όλων των πλευρών, όλων των παραγόντων, έτσι ώστε τα θέματα της παιδείας να προσεγγίζονται με νηφαλιότητα για να μπορούμε, επειδή υπάρχουν πάρα πολλά μέτωπα ανοιχτά, να ανταποκριθούμε άμεσα στις ανάγκες».

Κάπως έτσι λοιπόν πρέπει να κινηθεί και ο υπουργός Οικονομικών. Παραφράζοντας τον συνάδελφό του θα πρέπει να δηλώσει ότι «υπάρχει η ανάγκη συναίνεσης για να μπορούμε να προχωρήσουμε και θα πρέπει να κερδίσουμε μία συναίνεση όλων των πλευρών, όλων των παραγόντων, έτσι ώστε τα θέματα της φορολογίας να προσεγγίζονται με νηφαλιότητα» και να καταργήσει τους νόμους που ποινικοποιούν την μη απόδοση ΦΠΑ. Ποιος είπε ότι δεν χρειάζεται συναίνεση της πολιτείας με τους φοροφυγάδες, που στην πράξη επισημαίνουν τα «λειτουργικά προβλήματα» του νόμου για τις αποδείξεις;

Η ΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Michael Benedikt*
(1935)

                                                                SOME FEELINGS

After a painting by Larry Rivers ('Parts of The Face'). Labels below are in French)

The feelings go up into the air

Ascending from individuals at various angles
Rising in lines that go straight until they bump
        into something--treetops, a flagpole, a tall building-wall,
Gargoyles of noses of people leaning out of windows
Music (all those ascending feelings pausing briefly, baffled,
        but then sifting little by little through big bass notes blaring from a booming radio);
Balloons escaped from the hands of crying children
                                                                                    birds, raindrops
                                                                                             a blimp, some jets
Then as they near the top of the sky suddenly those feelings speed up considerably
Piercing the highest clouds and rising so swiftly that they seem to transcend the world of objects entirely

Only somebody  lately in the throes of particularly powerful emotions
                                                                                                                             may see
Even from ground-level
That each feeling remains connected by a thread, to a face or a forehead, or an arm or a leg
And that individuals--
When  in the throes of particularly intense emotions--

Resemble porcupines or pincushions.

------------

Note: Dedication of these verses refer to a 1961 Larry Rivers canvas. Dedication was inadvertently omitted from The Body, but is restored here.
          Dedication appears in the lst publication of this poem in a mid-1960's litmag--possibly Quarterly Review of Literature,
          ed. Ted & Renee Weiss, probably Art & Literature, ed. John Ashbery et al.

 

Michael Benedikt*

(1935)

ΜΕΡΙΚΑ ΑΙΣΘΗΜΑΤΑ

Τα αισθήματα ανεβαίνουν στον αέρα

Υψώνονται οι γραμμές ευθείες μέχρι που σκοντάφτουν πάνω σε κάτι

Ένα κτίριο

Με την προεξέχουσα σκεπή του, ένα δικαστή

Που παρακολουθεί απ' το παράθυρο προσπαθώντας να δει εκείνη τη νοσοκόμα

Όπως αλλάζει στολές που είναι διάφανες οπωσδήποτε στην εσωτερι-

κή αυλή ενός γειτονικού νοσοκομείου,

Τη μουσική (τα αισθήματα ψιλοκοσκινίζονται μέσα από μικρές αδέ-

σποτες νότες από ένα ράδιο)·

έπειτα συνεχίζουν

Να υψώνονται τόσο γρήγορα και καθαρά που φαίνονται να καταρ-

γούν όλα τα αντικείμενα.

Μόνο κάποιος

Στο επίπεδο της γης μπορεί να διακρίνει

Πώς το αίσθημα συνδέεται με μια κλωστή από ένα μέτωπο, χέρι ή

πόδι

Και πως τα άτομα

Στο ύψος των τραγικών τους στιγμών

Θυμίζουν σκαντζόχοιρους ή μαξιλαράκια με καρφίτσες.

Μτφρ.:  Βασίλης Καραβίτης . Από το βιβλίο του "Συγκομιδή. Σύγχρονοι ξένοι ποιητές, Αθήνα, εκδ. Γνώση, 1988, σ. 118."
******************************************
*Πληροφορίες για τον ποιητή θα βρείτε εδώ 

Michael Benedikt- Poets.org - Poetry, Poems, Bios & More

ΟΑΣΕΙΣ ΣΕ ΑΝΥΔΔΡΟ ΤΟΠΙΟ

• Eκθεση του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης

  Στην ιστορική εξέταση της καλλιτεχνικής δραστηριότητας της Ομάδας Οπτικής Ποίησης που βρίσκεται στο σημείο διασταύρωσης της ποίησης με τη ζωγραφική στοχεύει η έκθεση «Αυτό είναι ένα ποίημα, Ομάδα Οπτικής Ποίησης 1981 - 2011» η οποία έως τις 2 Σεπτεμβρίου παρουσιάζεται στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης.

• Ελληνο-βρετανική ποιητική συνάντηση (28/06/2012)

  Έλληνες και βρετανοί ποιητές θα συναντηθούν στην Αθήνα. Αφορμή το πρόσφατο αφιέρωμα του βρετανικού λογοτεχνικού περιοδικού «Poetry Review» στη σύγχρονη ελληνική ποίηση. Η βραδιά θα λάβει χώρα την Πέμπτη 28 Ιουνίου, στις 7.30 μ.μ., στον κήπο του Athens Centre (Αρχιμήδους 48 και Δόμπολη 13, Μετς).

• Εκδήλωση: "Μπλογκόσφαιρα & Λογοτεχνία" (28/06/2012)

  Το περιοδικό Διιαβάζω, με αφορμή την έναρξη λειτουργίας της ιστοσελίδας του, σας προσκαλεί στην εκδήλωση «Μπλογκόσφαιρα & Λογοτεχνία». Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη, 28 Ιουνίου 2012 (ώρα 19:00), στο Βιβλιοπωλείο Free Thinking Zone.

• Εκδήλωση με ποιήματα και μουσική (03/07/2012)

  Η ιστορική πλατεία Κλαυθμώνος, στην καρδιά της Αθήνας, θα πλημμυρίσει στίχους και μουσική, την Τρίτη 3 Ιουλίου στις 20.30, με τη συμμετοχή σημαντικών ποιητών και καλλιτεχνών.

• 32ο Συμπόσιο Ποίησης: "Ποίηση και Όνειρο" (05-08/07/2012)

  Το Τριακοστό Δεύτερο Συμπόσιο Ποίησης, με θέμα «Ποίηση και Όνειρο», θα πραγματοποιηθεί στο Πολιτιστικό και Συνεδριακό Κέντρο του Πανεπιστημίου Πατρών από το απόγευμα της Πέμπτης 5 Ιουλίου (18.00) έως το μεσημέρι της Κυριακής 8 Ιουλίου 2012.

• 15ο Διεθνές Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Εφαρμοσμένης Γλωσσολογίας (23-25/11/2012)

  Η Eλληνική Eταιρία Eφαρμοσμένης Γλωσσολογίας (ΕΕΕΓ) διοργανώνει το 15ο Διεθνές Συνέδριο Εφαρμοσμένης Γλωσσολογίας που θα γίνει στη Θεσσαλονίκη, στις 23-25 Νοεμβρίου 2012. Το θέμα του συνεδρίου είναι οι Διαθεματικές προσεγγίσεις στη γλωσσική διδασκαλία.

Η"ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΚΤΡΟΠΗ" ΣΤΟΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

 Τι;;;;;;

- Δραστική περικοπή των αποζημιώσεων των βουλευτών από τη συμμετοχή τους σε κοινοβουλευτικές επιτροπές;

- Επανεξέταση και κατάργηση όσων προνομίων απολαμβάνουν οι βουλευτές και δεν συνάδουν με τη διευκόλυνση του έργου τους;

- Εξαντλητική συζήτηση των νομοσχεδίων στις αρμόδιες επιτροπές, και εισαγωγή τους στην Ολομέλεια για περιεκτική συζήτηση, και ψήφιση;

- Αναπροσαρμογή όλου του καθεστώτος που αφορά την ασυλία των βουλευτών;

Μα αυτό, σύντροφε , συνιστά ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΚΤΡΟΠΗ στον κανονισμό της Βουλής

και αλλοίωση της λαϊκής βούλησης! Φυσικά , θα αγωνιστούμε μέχρι της τελευταίας ρανίδας του αίματός μας για  να μην περάσει!

ΕΤΣΙ ΑΠΛΑ...

Απηλλάγησαν των κατηγοριών τους επτά από τα οκτώ μέλη της Χρυσής Αυγής, για το πρόσφατο επεισόδιο σε καφενείο της Βέροιας, διότι από τη δικογραφία έλειπε ένα παράβολο. Μετά από μαραθώνια διαδικασία που διήρκεσε 13 ώρες και ολοκληρώθηκε στις 2 τα ξημερώματα, το Αυτόφωρο Τριμελές Πλημμελειοδικείο Βέροιας κήρυξε, για τυπικούς λόγους, άκυρη την ποινική διαδικασία για τους επτά κατηγορούμενους, διότι έλειπε από τη δικογραφία ένα παράβολο, το οποίο όφειλε να είχε καταθέσει η πολιτική αγωγή. 

Η έλλειψη του συγκεκριμένου παράβολου (καταθέσεως εγκλήσεως) διαπιστώθηκε μετά το πέρας της εξέτασης των μαρτύρων, αλλά και των απολογιών, κατά τη στιγμή της εισαγγελικής πρότασης, γεγονός που οδήγησε το δικαστήριο στην απόφαση να κηρύξει άκυρη τη διαδικασία, κατ' εφαρμογήν ειδικής διάταξης που προβλέπεται σ'αυτές τις περιπτώσεις.

Εκ Του σημερινού Τύπου 

 

ΜΟΡΦΕΣ

300 χρόνια από τη γέννηση 

του Ζαν Ζακ Ρουσό

Θρησκευτικές ακολουθίες, ομιλίες, συμπόσια, ταινίες, η παρουσία γάλλων φιλοσόφων όπως ο Λικ Φερί, θα πραγματοποιηθούν αύριο, ημέρα αφιερωμένη στον ελβετό γαλλόφωνο φιλόσοφο, συγγραφέα, πολιτικό θεωρητικό (1712-1778).

Αφού τον εξευτέλισε όσο ήταν εν ζωή, τον εκδίωξε για τις ιδέες του, έκαψε τα βιβλία του καθώς θεωρούνταν υπερβολικά ανατρεπτικά, η πόλη της Γενεύης γιορτάζει αύριο με εξαιρετικές τιμές τα 300 χρόνια από τη γέννηση του ήρωά της και διαπρεπούς πολίτη της, του Ζαν Ζακ Ρουσό, που γεννήθηκε σε ένα σπίτι στο κέντρο της παλιάς πόλης στις 28 Ιουνίου του 1712.

Θρησκευτικές ακολουθίες, ομιλίες, συμπόσια, ταινίες, η παρουσία γάλλων φιλοσόφων όπως ο Λικ Φερί, θα πραγματοποιηθούν αύριο, ημέρα αφιερωμένη στον ελβετό γαλλόφωνο φιλόσοφο, συγγραφέα, πολιτικό θεωρητικό (1712-1778). Οι εκδηλώσεις διοργανώνονται από την πόλη της Γενεύης, η οποία έδωσε το όνομα του Ρουσό σε ένα νησί στον ποταμό Ροδανό, απέναντι από τη λίμνη Λεμάν.

Στη Βέρνη, την πολιτική πρωτεύουσα της Ελβετίας, το υπουργείο Εξωτερικών συμμετέχει στις εκδηλώσεις με την έκδοση του μικρού βιβλίου «Ο Ζαν Ζακ Ρουσό και η Ελβετία» ώστε να γίνει γνωστό στο ευρύ κοινό «ο σύγχρονος χαρακτήρας και η +ελβετικότητα+ της σκέψης του Ρουσό».

Το βιβλίο, συγγραφέας του οποίου είναι ο ιστορικός Στεφάν Γκαρσία από τη Γενεύη, θυμίζει αυτό που η Ελβετία οφείλει στον Ρουσό «τις μεγάλες αρχές που διέπουν την άμεση δημοκρατία, τη λαϊκή κυριαρχία, και το σεβασμό στη φύση και το περιβάλλον».

Ωστόσο «εξαιτίας των θέσεων του αυτών, συχνά αντίθετων στην καθιερωμένη σκέψη, ο συγγραφέας του Κοινωνικού Συμβολαίου έζησε μια πολυτάραχη ζωή», αναφέρει η ιστοσελίδα που παρουσιάζει τις εκδηλώσεις «2012, Ρουσό για όλους» (ville-ge.ch/culture/rousseau). «Επικρίθηκε, κακοποιήθηκε και συχνά εξαναγκάστηκε σε απομόνωση και σε εξορία. Ορισμένα από τα έργα του λογοκρίθηκαν και ρίχθηκαν στην πυρά δημόσια, ενώ ο Ρουσό ήταν εν ζωή».

Σήμερα, για την 300ή επέτειο, οι εκδόσεις Michel Slatkine στη Γενεύη εκδίδουν το πλήρες έργο του φιλοσόφου σε 24 τόμους, έπειτα από τέσσερα χρόνια δουλειάς.

Σημαντική είναι και η έκθεση που είναι αφιερωμένη στη βαρόνη Μαντάμ ντε Βαρένς, τη μούσα του Ρουσό και προστάτιδά του, στο Βεβεϊ, στις όχθες της λίμνης Λεμάν. Το 1754, στα 42 του χρόνια ο Ρουσό έγινε πολίτης της Γενεύης.

Πηγή: Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων

Αναδημοσίευση: Η Καθημερινή 

Δείτε:=>

Ζαν Ζακ Ρουσσώ - Βικιπαίδεια

**************************************

Η ΜΑΤΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΤΗ

 

 

 

 

Ο HOMO ECONOMICUS ΤΗΝ ΠΑΤΗΣΕ

Τιμή € 14,00

O homo economicus δεν ήταν και τόσο sapiens Από τα διανοητικά θαύματα στις τραγωδίες   Του Θανάση Bασιλείου Η Καθημερινή, 26/6/2012 Γιατί τα οικονομικά δεν προσαρμόστηκαν στις εξελίξεις; Γιατί η οικονομική επιστήμη και κυρίως γιατί η επιστημονική κοινότητα απέτυχε να αντιληφθεί την επερχόμενη τραγωδία; Γιατί όσοι έβλεπαν την επερχόμενη καταστροφή παραγκωνίστηκαν ή αντιμετωπίστηκαν ως Κασσάνδρες; Γιατί αδυνατούσαν για χρόνια οι οικονομολόγοι να διαμορφώσουν μια ενιαία γλώσσα και, κυρίως, γιατί αδυνατούν σήμερα να διατυπώσουν μια πρακτική στη βάση αναγκαίων συνθέσεων, προκειμένου να δρομολογηθεί μια αδιαμφισβήτητη πορεία εξόδου από την κρίση; Γιατί αγνοούν πεισματικά την πραγματικότητα, και κυρίως γιατί υπερασπίζονται πεισματικά τόσο ακραίες κι αδιέξοδες θέσεις; Από την ευφορία στον πανικό  Ο συγγραφέας, συντάκτης του οικονομικού τμήματος της «Κ», κατασκεύασε έναν επίκαιρο οδηγό για την κατανόηση της πολυδιάστατης οικονομικής κρίσης. Στο βιβλίο του πραγματοποιεί μια άκρως διαφωτιστική ιστορική αναδρομή στην εξέλιξη της οικονομικής σκέψης. Παραθέτει ένα είδος οικονομικής ιστορίας -στη βάση της πλέον κλασικής βιβλιογραφίας, όπως π. χ. το «The Worldly Philosophers» του R. Heibroner, το «The Theory of the Leisure Class» του Thorstein Veblen ή το «Ο μεγάλος μετασχηματισμός» του Karl Polanyi- προκειμένου να δείξει πώς από τον υπέροχο κόσμο του πατέρα -θεμελιωτή Adam Smith, οδηγηθήκαμε στην καταραμένη «στιγμή Minsky», στον κλονισμό, στον άτακτο πανικό και στην κατάρρευση και, άρα, στην ανάγκη σταθεροποίησης της ασταθούς οικονομίας. Η αποτυχία του homo economicus, του εγωιστικού εκείνου πλάσματος που κυκλοφορεί εκεί έξω, που πρωταγωνιστεί στη σκηνή του νεοκλασικού υποδείγματος, που η καρδιά του είναι σαν ένα μηχάνημα που καταγράφει επιθυμητές χρησιμομονάδες και δυσάρεστες αντιχρησιμότητες, αποτελεί ένα είδος διανοητικής τραγωδίας. Η εκτροπή των οικονομικών, υποστηρίζει ο Γιάννης Παπαδογιάννης, δεν είναι απλά μια υπόθεση ορισμένων υπερβολικά έξυπνων ανθρώπων που είχαν την ατυχία να ακολουθήσουν και να επενδύσουν διανοητικά σε ορισμένες πολύ λανθασμένες ιδέες. Η επιστήμη και η αναζήτηση της γνώσης δεν πήγασαν μόνον από την αγάπη προς τη μάθηση. Ενίοτε, συνδυάστηκαν με την ισχύ και την εξουσία. Αρκετοί διαπρεπείς επέλεξαν αυτή την αδιέξοδη πορεία καθώς συνδέθηκαν με ισχυρά πολιτικά και επιχειρηματικά συμφέροντα. Δεν είναι τυχαίο που η επιστήμη και η σύγχρονη οικονομική θεωρία -εκτός από τις προφανείς περιπτώσεις ανοησιών υψηλού επιπέδου- χρησιμοποιήθηκαν προκειμένου να νομιμοποιήσουν σε ιδεολογικό επίπεδο την εφαρμογή αδιέξοδων πολιτικών, που όμως εδραιώνουν και εξυπηρετούν μερίδα ισχυρών συμφερόντων. Στην πρώτη ενότητα, ο συγγραφέας ξεκινά από τη Βιομηχανική Επανάσταση, τους πρωτοπόρους φιλοσόφους του πλούτου και τις θεωρίες των πρώτων ακαδημαϊκών και, στη δεύτερη ενότητα, επικεντρώνεται στις οικονομικές κρίσεις που, από το 1600 έως σήμερα, ακολούθησαν μια εκπληκτικά παρόμοια πορεία διαψεύδοντας κάθε φορά την εδραία πεποίθηση ότι «αυτή τη φορά είναι διαφορετικά». Στην τρίτη ενότητα, ο Παπαδογιάννης παρουσιάζει ευρήματα επιστημών όπως η Νευροεπιστήμη, η Ανθρωπολογία, η Κοινωνιολογία κ. λπ., που ανατρέπουν την εξιδανικευμένη εικόνα που έχουμε για τις δυνατότητες και τις γνώσεις μας ως άτομα και ως κοινωνία. Εξηγεί με απλό και κατανοητό τρόπο γιατί η τυφλή, σχεδόν θρησκευτική, πίστη στην οικονομική ορθοδοξία, η προσκόλληση στην απόλυτη ορθολογικότητα του κατασκευασμένου homo economicus, της ιδεατής ισορροπίας, της υπεροχής της ελεύθερης αγοράς κ. λπ. Στην τέταρτη ενότητα ο συγγραφέας περιγράφει την πτώση του homo economicus. Αντιπαραθέτει τις ακλόνητες πεποιθήσεις της οικονομικής επιστήμης με τη σημερινή πολυσύνθετη και χαοτική πραγματικότητα της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας και εξηγεί πώς και γιατί τα οικονομικά απομακρύνθηκαν βαθμιαία από την καθημερινότητα και την κοινωνία. Νεοκλασικά υποδείγματα  Ο Παπαδογιάννης, όπως και οι περισσότεροι επικριτές της νεοκλασικής σχολής, υπενθυμίζει όρια, γνωστικές και πραγματικές ψευδαισθήσεις, υπογραμμίζει θεωρητικές, συλλογικές αλλά και ατομικές ατέλειες ή αρρυθμίες. Υποστηρίζει ότι οι νεοκλασικοί οικονομολόγοι παραμέρισαν από τον ορίζοντά τους σημαντικά ζητήματα της σύγχρονης οικονομικής θεωρίας, όπως το θέμα της οικονομικής δυναμικής και των οικονομικών διακυμάνσεων, ότι ασχολήθηκαν ελάχιστα με την ανάλυση των αιτίων της ανεργίας και της οικονομικής ύφεσης και ότι, τέλος, αγνόησαν την ιστορική διαδικασία συγκέντρωσης του κεφαλαίου και τη δημιουργία των μεγάλων επιχειρήσεων που νοθεύουν τον ανταγωνισμό. Η νεοκλασική οικονομική εστιασμένη στις ορθολογικές επιλογές ανύπαρκτων ατόμων που δρουν σε μια ανύπαρκτη πλήρως ανταγωνιστική αγορά, αποκομμένη από την κοινωνία και την ιστορία, ως δογματική ιδεολογία προσέφερε το αναγκαίο θεωρητικό υπόβαθρο που, μετά το 1980, οδήγησε στην κυριαρχία του νεοφιλελευθερισμού.

ΔΕ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΛΟΓΙΑ...

ΚΟΡΥΦΑΙΕΣ ΕΚΤΕΛΕΣΕΙΣ

Chopin: Piano Concerto no.1 in E minor

*Σολίστ: Martha Argerich, πιάνο

Δείτε =>Martha Argerich - Wikipedia

*Συμφωνική Ορχήστρα:  NHK  του Τόκιο

*Διευθυντής ορχήστρας : Charles Dutoit, conductor

ΑΓΝΟΩΝΤΑΣ ΤΟΝ ΧΑΜΕΝΟ ΧΡΟΝΟ

ΑΓΝΟΩΝΤΑΣ 

ΤΟΝ ΧΑΜΕΝΟ ΧΡΟΝΟ

Του Δημοσθένη Κούρτοβικ

Τα Νέα, 23/6/2012

Πολλοί οι σχολιαστές που συμφωνούν ότι η σημερινή διαλυτική κρίση της Ελλάδας δεν είναι πρωτίστως οικονομική μα πολιτισμική. Δεν φαίνεται όμως να εννοούν όλοι το ίδιο πράγμα. Για μια μερίδα, κεντρικό ρόλο έπαιξαν η υλοφροσύνη και ο συβαριτισμός που κυριάρχησαν στη Μεταπολίτευση, γκρεμίζοντας ηθικούς φραγμούς και λοιδορώντας κάθε πνευματική αξία. Γι' άλλους, η κρίση αναδεικνύει δραματικά και πολλαπλώς το μεγάλο, διαχρονικό έλλειμμα παιδείας αυτής της χώρας. Υπάρχουν κι εκείνοι που μιλούν για «προδοσία των διανοουμένων», σίγαση της κριτικής συνείδησής τους και μαζική απορρόφησή τους από τους καθεστωτικούς μηχανισμούς της Μεταπολίτευσης, τους οποίους υπηρέτησαν συνειδητά ή ασύνειδα, χειραγωγώντας και αποπροσανατολίζοντας το κοινό. Ελάχιστοι είναι εκείνοι, με διακριτότερο ίσως ανάμεσά τους τον Στέλιο Ράμφο, που εντοπίζουν τη ρίζα του προβλήματος πολύ βαθύτερα: στις απαρχές του νεοελληνικού πολιτισμού (όπου κι αν τις τοποθετεί κανείς χρονολογικά), στην ίδια τη «φύση» του.

Θεωρώ βέβαιο ότι πολλοί θα ενοχληθούν σφόδρα από αυτή τη θέση, βρίσκοντάς την προκλητική, όπως κάθε κριτική που αμφισβητεί την αυτάρεσκη ιδέα μας για τον εαυτό μας ως λαού, και ακόμα περισσότεροι θα κάνουν πως δεν κατάλαβαν, κι ας είναι ο Ράμφος σήμερα ένας trendy γκουρού των ΜΜΕ και των σεμιναρίων φιλοσοφίας. Μα τι στο καλό θέλει να μας πει; Οτι φταίει το Βυζάντιο, φταίνε ο Μακρυγιάννης και ο Καραϊσκάκης, φταίνε οι ωραίες λαϊκές παραδόσεις μας για τη σημερινή κατάντια της χώρας; Ε, λοιπόν, ναι, φταίνε! Οχι βέβαια επειδή συνωμότησαν εναντίον μας και μας «ψέκασαν» μέχρις αποχαυνώσεως με δανεική κατανάλωση, μα επειδή ήταν εκφράσεις μιας αντίληψης για τον κόσμο που αντιστεκόταν άκαμπτα στις απαιτήσεις της νεωτερικότητας - και γι' αυτό ακριβώς ήταν καταδικασμένη να γίνει θύμα τους, μαζί της και η χώρα.

Πυρήνας αυτής της αντίληψης είναι, για τον Ράμφο, η νεοελληνική αίσθηση του χρόνου. Θα μπορούσε κανείς να παρατηρήσει, καταρχήν, ότι μια τέτοια θέση σημαίνει αναγωγισμό, μονοπαραγοντική προσέγγιση ενός τόσο πολύπλοκου θέματος, άρα ισοδυναμεί με υπεραπλούστευση. Είναι όμως μια μέθοδος θεμιτή σ' ένα φιλοσοφικό δοκίμιο (ή σε μια φιλοσοφική διάλεξη, μια τέτοια άλλωστε, που δόθηκε τον περασμένο Φεβρουάριο, αποτέλεσε το πρωτοκύτταρο αυτού του μικρού βιβλίου). Προπαντός είναι μια μέθοδος παραγωγική, γιατί επιτρέπει στον συγγραφέα να φωτίσει πτυχές ενός ζητήματος που, αν και πολύ σημαντικές, επικαλύπτονται από άλλες και μένουν συνήθως ασυναίσθητες στην καθημερινή ζωή, όπως η άδηλη αναπνοή μας.

Η «θετική εμπειρία του χρόνου», λέει ο Ράμφος, αποτελεί προϋπόθεση για την αυτοσυνειδησία μας. Θετική εμπειρία του χρόνου σημαίνει ν' αναγνωρίζουμε τον χρόνο ως μέτρο και μήτρα: μέτρο της εσωτερικής αλλαγής μας και μήτρα της ιστορικής αλλαγής, στην οποία μετέχουμε δυναμικά ως δρώντα υποκείμενα, ως σχεδιαστές της. Αυτή η στάση, όμως, έμεινε ξένη στη νεοελληνική κουλτούρα. Ο χρόνος για μας είναι κάτι στατικό ή κυκλικά επαναλαμβανόμενο. Ζούμε καθηλωμένοι σ' ένα αιώνιο παρόν, που αποκλείει την αίσθηση της ιστορικότητας, δηλαδή την πίστη στη δυνατότητα έλλογης διαμόρφωσης ενός μέλλοντος ριζικά διαφορετικού από το σήμερα και το χθες. Γι' αυτό και η εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας είναι πάντα θολή, αποσπασματική και αντιφατική.

Ολα αυτά μπορεί ν' ακούγονται παράξενα και, πάντως, αφηρημένα. Ωστόσο, όχι μόνον ο πολιτικός βίος μας, με την παθητική διαιώνιση παραδοσιακών πρακτικών που καταλήγουν μακροπρόθεσμα σε ασφυκτικά αδιέξοδα (σαν αυτά που ζούμε σήμερα), αλλά και η καθημερινή ζωή μας ενισχύουν τη θέση του Ράμφου. Είναι πολύ χαρακτηριστική, για παράδειγμα, η διαφορετική αντιμετώπιση του δημόσιου και του ιδιωτικού χώρου από τον Νεοέλληνα. Παραδίνουμε στην εγκατάλειψη τον δημόσιο χώρο, ο οποίος είναι από τη φύση του η υλική έκφραση της ιστορικότητας. Αντίθετα, δείχνουμε υπερβολική προσήλωση στον ιδιωτικό χώρο, δηλαδή την κατοικία μας και την εντός αυτής οικογενειακή ζωή, που αντιπροσωπεύουν την εκτός χρόνου ύπαρξη ή, ακριβέστερα, την ταύτιση του χρόνου με την αναπαραγωγική διάρκεια της οικογένειας. Το ακίνητο, όνειρο του κάθε Νεοέλληνα, είναι το απόλυτο σύμβολο του ακίνητου χρόνου.

Κλειστός δεν είναι μόνον ο τόπος μας, που έλεγε ο Σεφέρης. Είναι και ο χρόνος μας. Τον «σκοτώνουμε», σύμφωνα με τη λαϊκή έκφραση, επειδή δεν τον λογαριάζουμε, δεν έχουμε συναίσθηση της ροής του από ένα σημείο σ' ένα άλλο, υπάρχει για μας μόνον η στιγμή, που εκτείνεται σε όλο το παρελθόν και όλο το μέλλον. Η εμμονή μας με το εορτολόγιο της Εκκλησίας είναι άλλη μια έκφανση αυτής της αχρονικής αντίληψης του κόσμου.

Επειδή δεν πιστεύουμε ότι μπορούμε να γονιμοποιήσουμε τον χρόνο, έχουμε την τάση να επενδύουμε τις ελπίδες μας όχι στο ιστορικό μέλλον αλλά σε θαυματουργικές επεμβάσεις θρησκευτικού, μυθολογικού ή και μαγικού χαρακτήρα. «Καθώς τίποτε δεν τους πιέζει εσωτερικά [τους Ελληνες] να ενεργοποιηθούν, προκρίνουν αυτομάτως την παθητική στάσι στο ιστορικό γίγνεσθαι». Και όχι μόνον αυτό. Η αποσύνδεση του χρόνου από κάποιον σκοπό, η υπερδιαστολή της στιγμής και η καθήλωση σ' αυτή προκαλούν «ατροφία της σκέψεως και τόνωσι του συναισθήματος. Η θυμική έξαψι οφείλεται στην ένταση του "τώρα" και το κενό της διάρκειας». Ο παροιμιώδης συναισθηματισμός του Ελληνα, που τον αντιπαραθέτουμε αυτοκολακευτικά στην «ψυχρότητα» των Βορειοευρωπαίων, μπορεί να φαίνεται πολύ ανθρώπινος, και είναι από αρκετές απόψεις, αλλά δεν έχει καμιά σχέση με τον ανθρωπισμό, που προϋποθέτει τον ηθικό στοχασμό.

Μήπως όμως η προσέγγιση αυτή στη νεοελληνική κουλτούρα είναι εξίσου στατική με αυτό που αποδίδει στο αντικείμενό της; Είναι η κουλτούρα ενός λαού κάτι τόσο ενιαίο και αμετάβλητο; Οχι! Ο Ράμφος γράφει πιστεύοντας ολοφάνερα ότι οι πολιτισμικές παθογένειές μας μπορούν να ξεπεραστούν. Ισως προσέξατε ότι, στην αρχή αυτού του κειμένου, αναφερόμενος στη φύση του νεοελληνικού πολιτισμού, έβαλα τη λέξη μέσα σε εισαγωγικά. Είμαι βέβαιος ότι ο Ράμφος θα συμφωνούσε. Η φύση ενός πολιτισμού κρίνεται στο διηνεκές. Γιατί τις παραδόσεις δεν τις ακολουθούμε μόνο. Τις εγκαθιδρύουμε κιόλας.

**************************************

Για όσους/ες φίλους/ες θέλουν να ακούσουν ολόκληρη την ομιλία του κ.Ράμφου,

πριν αυτή τυπωθεί στο χαρτί

 Blod | Ράμφος Στέλιος | Time out. Η ελληνική αίσθηση του χρόνου

ΤΟ ΑΝΤΡΟ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ

L'hotel Particulier

Au cinquante-six, sept, huit, peu importe

De la rue X, si vous frappez à la porte

D'abord un coup, puis trois autres, on vous laisse entrer

Seul et parfois même accompagné.

Une servante, sans vous dire un mot, vous précède

Des escaliers, des couloirs sans fin se succèdent

Décorés de bronzes baroques, d'anges dorés,

D'aphrodites et de Salomés.

S'il est libre, dites que vous voulez le quarante-quatre

C'est la chambre qu'ils appellent ici de Cléopâtre

Dont les colonnes du lit de style rococo

Sont des nègres portant des flambeaux.

Entre ces esclaves nus taillés dans l'ébène

Qui seront les témoins muets de cette scène

Tandis que là-haut un miroir nous réfléchit,

Lentement j'enlace Melody.

Serge Gainsbourg - L'hôtel particulier